Atoomakkoord met Iran evalueren

De regering moet de oude Nederlandse en Europese steun voor het atoomakkoord met Iran (JCPOA) evalueren. Door dit akkoord verdwenen strafmaatregelen en nam de handel met Iran toe. Dit leverde het regime extra geld op, waarmee terreurgroepen zoals Hamas en Hezbollah zijn gesteund. Ondertussen verrijkt Iran nog steeds uranium en onderdrukt het de eigen bevolking.

Motie van het lid Stoffer c.s. over de Nederlandse en Europese positie ten aanzien van het nucleaire akkoord met Iran gedurende de kabinetten-Rutte II en III evalueren in het licht van de huidige ontwikkelingen en de destijds gemaakte afwegingen

De kamer, constaterende dat in het kader van het nucleaire akkoord met Iran (JCPOA) sancties werden verlicht en handel en investeringen met de EU toenamen; overwegende dat sanctieverlichting en toegenomen handel met Iran het regime extra financiële middelen hebben verschaft, die via onder meer belastinginkomsten mede zijn ingezet voor versterking van veiligheidsdiensten en steun aan regionale proxyorganisaties zoals Hezbollah, Hamas, de Houthi’s en Palestijnse Islamitische Jihad; overwegende dat handel en exportbevordering belangrijk zijn, maar niet het primaire buitenlandbeleid kunnen zijn; overwegende dat internationale veiligheid en stabiliteit leidend dienen te zijn; overwegende dat er grote zorgen zijn over de voortgaande uraniumverrijking door Iran, de ontwrichting van de regio via gewapende groeperingen en de aanhoudende onderdrukking van de eigen bevolking; verzoekt de regering de Nederlandse en Europese positie ten aanzien van het nucleaire akkoord met Iran (JCPOA) gedurende de kabinetten-Rutte II en III te evalueren in het licht van de huidige ontwikkelingen en de destijds gemaakte afwegingen, en de Kamer hierover zo spoedig mogelijk te informeren.
12 maart | SGP, CU, Keijzer | Verworpen: 44–106 |

Partijstandpunten

PVVJA21MarkuszBBBCUSGP
D66VVDGL-PvdACDAFVDDENKPvdDSPKeijzerVolt50PLUS

Verkiezingsprogramma CDA over dit onderwerp

Stemverwachting: voor (vrij zeker, 85%)

Waarom voor? De partij erkent dat 'kwaadwillende landen als Rusland, China en Iran' de samenleving ontwrichten en 'een bedreiging voor Nederlandse belangen' vormen [4]. De partij stelt expliciet dat het voor de 'mondiale veiligheid zeer onwenselijk is dat Iran kernwapens ontwikkelt' [1]. Daarnaast heeft de partij een krachtig standpunt tegen proxyorganisaties die in de motie worden genoemd, door te stellen dat organisaties als 'Hamas of de Islamitische Jihad geen enkele rol in het toekomstige bestuur' mogen hebben [3]. Evaluatie van beleid dat deze organisaties mogelijk financieel heeft versterkt, past bij de wens om 'bestaande sancties strenger' te handhaven [5].

Waarom tegen? De partij benadrukt het belang van 'alle mogelijke diplomatieke middelen' om de ontwikkeling van kernwapens door Iran te voorkomen [1]. Men zou kunnen aanvoeren dat een kritische evaluatie van het JCPOA de diplomatieke verhoudingen kan verzuren. Daarnaast hecht de partij waarde aan een 'functionerend internationaal handelssysteem' en het versterken van de 'economische positie op de internationale markt' [2], wat kan botsen met het ter discussie stellen van eerdere handelsbevordering.

Bronnen:

  1. "Het is voor de mondiale veiligheid zeer onwenselijk dat Iran kernwapens ontwikkelt. Alle mogelijke diplomatieke middelen moeten worden aangewend om dit te voorkomen. Europa dient hierin een grotere rol te spelen. Iraanse nucleaire installaties mogen alleen voor civiele toepassingen worden gebruikt en onder toezicht staan van het Internationaal Atoomenergieagentschap." (0.755)
  2. "Wij zetten ons binnen de EU in voor handelsovereenkomsten, zoals het Mercosurverdrag, om de Europese en Nederlandse economische positie op de internationale markt te versterken. Wij bevorderen dat de Unie met haar economisch gewicht effectieve geopolitiek inzet. Handelsverdragen en een functionerend internationaal handelssysteem zijn juist ook voor het mondiale zuiden van belang, omdat het hun economische perspectief duurzaam versterkt." (0.705)
  3. "Het CDA blijft streven naar een tweestatenoplossing op basis van Resolutie 242 van de Veiligheidsraad van de Verenigde Naties, waarbij de veiligheid van beide soevereine staten is gegarandeerd en de inwoners gelijke rechten hebben. Organisaties die zowel een politieke als militaire tak kennen zoals Hamas of de Islamitische Jihad mogen geen enkele rol in het toekomstige bestuur van de Palestijnse gebieden hebben, en het nieuwe bestuur komt tot stand na vrije verkiezingen." (0.691)
  4. "Kwaadwillende landen als Rusland, China en Iran raken met ontwrichtende acties alle onderdelen van de samenleving. Ze vormen een bedreiging voor Nederlandse belangen, ons verdienvermogen en sociale stabiliteit. Sabotageacties in Europa zijn geen uitzondering meer. Dat vraagt om goed geëquipeerde inlichtingen- en veiligheidsdiensten om deze dreiging vroegtijdig te signaleren en tegen te gaan." (0.681)
  5. "Bevroren Russische tegoeden worden ingezet voor de wederopbouw van Oekraïne en we handhaven bestaande sancties strenger, bijvoorbeeld door de Russische schaduwvloot te weren uit onze havens." (0.678)