Snelrecht bij asielzoekers onderzoeken

De regering moet onderzoeken of ''snelrecht' (een snelle strafrechtelijke afhandeling) vaker kan worden gebruikt bij asielzoekers. Zo kan de IND (Immigratie- en Naturalisatiedienst) strafrechtelijke veroordelingen sneller meenemen in de asielprocedure. Dit kan leiden tot een snellere afwijzing van asielaanvragen.

Motie van het lid Struijs over onderzoeken hoe snelrecht tegen asielzoekers vaker kan worden toegepast

De kamer, constaterende dat de politie in 2025 in totaal 7.515 verdachtenregistraties heeft vastgelegd waarbij de verdachte ten tijde van het misdrijf op een COA- of gemeentelijke opvanglocatie verbleef, een stijging van 23% ten opzichte van 2024; overwegende dat de grote meerderheid van de asielzoekers niet betrokken is bij criminaliteit, maar dat het criminele gedrag van een beperkte groep grote gevolgen heeft voor de veiligheid van medebewoners, medewerkers en omwonenden; overwegende dat een snelle strafrechtelijke afdoening van een asielzoeker ertoe kan leiden dat deze gevolgen eerder meegenomen kunnen worden door de IND in de asielprocedure; verzoekt de regering te onderzoeken hoe snelrecht bij daarvoor geschikte strafzaken tegen asielzoekers vaker kan worden toegepast, zodat de IND een relevante veroordeling sneller kan betrekken bij de asielprocedure en, waar juridisch mogelijk, eerder tot afwijzing van de asielaanvraag kan overgaan; verzoekt de regering de Kamer hierover binnen drie maanden te informeren.
7 oktober | 50PLUS | Aangenomen |

Stemverwachting

Verkiezingsprogramma GL-PvdA

Stemverwachting: voor (vrij zeker, 70%)

Argumenten voor: De partij wil de asielketen ontstoppen en de procedures versnellen [2]. Ook is het een doel dat asielzoekers die geen recht hebben op verblijf, na afwijzing snel terugkeren naar het land van herkomst [1][4].

Argumenten tegen: De partij stelt dat asielprocedures kort maar ook zorgvuldig moeten zijn [2][3][5] en dat de rechten van asielzoekers en internationale verdragen gewaarborgd moeten blijven [3][5].

Bronnen:

  1. "Overlast aanpakken. Overlastgevende asielzoekers, vaak mensen zonder perspectief op inwilliging, ondermijnen het draagvlak voor goede asielopvang. Ze moeten na afwijzing snel terugkeren naar het land van herkomst. We spreiden deze groep asielzoekers over het land om Ter Apel en Budel te ontlasten en openen procesbeschikbaarheidslocaties om hen van straat te halen. We verminderen overlast door kleinschaligere opvang, toegang tot werk en het openen van meer aanmeldcentra. We geven gemeenten met aanmeldcentra daarnaast een aparte status onder de Politiewet, om te zorgen voor voldoende politiecapaciteit."
  2. "Een nieuw, effectief en menswaardig asielbeleid. Dat betekent allereerst ontstopping van de asielketen, het goed uitvoeren van de Spreidingswet, het versnellen van ellenlange procedures over wie mag blijven en wie niet, het beƫindigen van het onmenselijke gesol met mensen. De IND gaat meer getraind personeel inzetten om overlevers van seksueel geweld te identificeren en adequaat te horen tijdens de asielprocedure. Daarnaast willen wij gecoƶrdineerde hulpverlening voor en veilige opvang van deze groep, door het COA, gemeenten en andere relevante instanties. Tegelijkertijd pakken we overlastgevers aan. Nieuwkomers doen direct mee en leren de taal. We zijn tegen de beperkingen van gezinshereniging uit het wetsvoorstel Wet invoering tweestatusstelsel. Ook pleegkinderen en ongehuwde partners, bijvoorbeeld partners van hetzelfde geslacht uit landen waar voor hen geen huwelijk mogelijk is of waar homoseksualiteit is gecriminaliseerd, moeten veilig kunnen nareizen. Vluchtelingen die in Nederland komen, omdat ze in hun eigen land wegens hun seksuele gerichtheid of genderidentiteit niet veilig zijn, verdienen veilige opvang. We borgen dat elke COA-locatie een aparte LHBTIQA+ unit krijgt en dat alle medewerkers van het COA goed getraind zijn om hier sensitief mee om te gaan. De IND beoordeelt aanvragen van LHBTIQA+vluchtelingen op een rechtvaardige en eerlijke manier. Veilige landen zijn vaak voor deze groep niet veilig."
  3. "Europees vluchtelingenbeleid. We voeren het Migratie- en Asielpact van de EU uit en stellen onze wetgeving daarop in. Een zorgvuldige, snelle en eerlijke procedure aan de buitengrens moet vluchtelingen duidelijkheid geven over de kans op asiel. We staan zeer kritisch tegenover de verruiming van de 'Veiligederdelandenregeling', en de lijst met veilige herkomstlanden. Deze wetsvoorstellen maken het makkelijker om asielzoekers naar landen te sturen waar zij niet vandaan komen en nooit geweest zijn en leggen een zwaardere bewijslast op aan asielzoekers afkomstig uit 'veilige' landen. In de procedures en bij de opvang aan de buitengrens zien we er daarom streng op toe dat de mensenrechten van vluchtelingen gewaarborgd zijn. Wanneer hiervan niet volledig sprake blijkt te zijn, verbindt Nederland daar consequenties aan, spreken we die landen aan en sturen we geen asielzoekers terug naar deze buitengrenslanden. Europese ambtsberichten blijven openbaar. Asielzoekers hebben tijdens de procedure recht op menswaardige opvang, rechtsbijstand, medische hulp en onderwijs voor kinderen. We verzetten ons tegen massale detentie aan de grens, in het bijzonder tegen detentie van kinderen. Wie veilig terug kan en geen recht heeft op asiel, wordt ondersteund bij terugkeer naar het land van herkomst. We spannen ons in de EU maximaal in voor een eerlijke verdeling van vluchtelingen over de lidstaten. We nemen daarbij onze eigen verantwoordelijkheid qua opvang, en kiezen ervoor om solidariteit niet af te kopen."
  4. "Effectief terugkeerbeleid. Mensen die geen recht hebben op asiel, moeten terug naar hun land van herkomst. Asielprocedures moeten kort en zorgvuldig zijn en mensenrechten van migranten moeten te allen tijde zijn gewaarborgd. Met landen van herkomst gaan we, op basis van gelijkwaardigheid, brede partnerschappen aan waar terugkeer van uitgeprocedeerde asielzoekers onderdeel van is. Investering in het herkomstland is de meest duurzame, humane en effectieve manier van het bevorderen van terugkeer. We zijn zeer kritisch op de 'terugkeerhubs', vanwege het grote risico aan mensenrechtenschendingen, detentie of jarenlange in limbo zijn van de mensen die hiernaartoe gestuurd zouden worden."
  5. "In Europees verband. We baseren ons beleid en onze asielwetgeving op het EU asiel- en migratiepact: snelle en zorgvuldige procedures aan de buitengrens, effectieve terugkeer van wie veilig terug kan en evenredige verdeling over de lidstaten van wie kansrijk is. Bij al deze maatregelen moeten de rechten van asielzoekers en internationale verdragen worden gerespecteerd. We zorgen op Europees niveau voor onafhankelijke monitoring van de mensenrechtensituatie in de centra aan de buitengrenzen en zorgen dat mensenrechtenwaarnemers en ngo's toegang hebben. We verbinden er consequenties aan als deze mensenrechten niet zijn gewaarborgd. Menswaardige opvang, rechtsbijstand, medische hulp, en onderwijs voor kinderen zijn immers niet onderhandelbaar. We blijven pal staan voor het VN-Vluchtelingenverdrag en het recht op subsidiaire bescherming."