Verkiezingsprogramma CDA

Stemverwachting: voor (vrij zeker, 70%)

Argumenten voor: De partij erkent dat de veranderende houding van de Verenigde Staten richting Europa leidt tot onzekerheid ^[3]. Daarom pleit de partij voor een actieve rol van Nederland ^[4] en streeft zij naar volledige Europese strategische autonomie op het gebied van veiligheid en defensie ^[5]. Daarnaast wil de partij de diplomatieke aanwezigheid van de EU buiten Europa versterken en investeren in Europese relaties om het Nederlands belang te behartigen ^[6]. Een duidelijke nationale veiligheidsstrategie moet hierbij richting geven aan het buitenlands beleid en de internationale betrekkingen ^[1].

Argumenten tegen: De partij is zeer kritisch over Rusland, dat zij beschrijft als een actor die nietsontziende agressie botviert op de Oekraïense bevolking ^[2]. De partij stelt dat de Russische agressie moet stoppen en dat het een morele plicht is om Oekraïne te blijven steunen in de strijd voor vrijheid ^[9]. Bovendien vindt de partij dat Rusland zich moet verantwoorden voor oorlogsdaden en schendingen van het internationaal recht, waaronder MH17 ^[8]. Ook wijst de partij op de risico's van Russische hybride oorlogsvoering en inmenging in westerse democratische processen ^[7].

Bronnen:

1. "We staan voor een duidelijke nationale veiligheidsstrategie om richting te geven aan buitenlands beleid, militaire strategie, ontwikkelingssamenwerking en internationale betrekkingen."
2. "Maar in de wereld om ons heen is niets meer vanzelfsprekend. We leven in een geopolitiek kantelmoment. De wereld die we hebben gekend, komt niet meer terug. Het recht van de sterkste lijkt steeds meer te gelden ten koste van de internationale rechtsorde. Onze kwetsbaarheden worden zichtbaar: we hebben te lang onze energievoorziening uitbesteed aan Rusland, onze cruciale productie aan China en onze veiligheid aan de Verenigde Staten. Er woedt een oorlog op ons continent, waarin Rusland zijn nietsontziende agressie botviert op de Oekraïense bevolking. Net buiten Europa, in het Midden-Oosten, volgen de conflicten elkaar snel op en lijkt het internationaal recht geen rol te spelen, ten koste van de levens van onschuldige burgers. Chinese invloed doet zich steeds meer gelden en de Europese oriëntatie van de Verenigde Staten neemt in rap tempo af."
3. "Van geopolitieke ontwikkelingen tot cyberdreigingen en desinformatie staat onze veiligheid onder druk. De veranderende houding van de Verenigde Staten richting Europa leidt tot onzekerheid. Voor het CDA is veiligheid geen vrijblijvend thema, maar een kerntaak van de overheid."
4. "Voor een open, ondernemend en relatief klein land als Nederland zijn dit risicovolle ontwikkelingen. Onze veiligheid en welvaart zijn onlosmakelijk verbonden met een wereld waarin landen zich houden aan de afspraken die ze zelf hebben gemaakt en waarin het internationaal recht bescherming biedt. De grote uitdagingen van deze tijd, zoals veiligheid, migratie, klimaat, ons concurrentievermogen en nieuwe technologische ontwikkelingen zoals AI, vragen om een sterk Europa dat ook qua veiligheid autonomer wordt en een saamhorige NAVO. Nederland moet hierin een actieve rol spelen en investeren in een krijgsmacht die voldoende toegerust is. Dat vraagt om solidariteit en samenwerking."
5. "We willen dat Nederland vooroploopt in het ontwikkelen van een volwaardige Europese pijler in de NAVO, met een Europese Veiligheidsraad. We bouwen onze afhankelijkheden af en streven - op termijn - naar volledige Europese strategische autonomie op het gebied van defensie en veiligheid."
6. "We willen dat Europa ook buiten haar grenzen veiligheid, mensenrechten, democratie, solidariteit en de rechtsstaat bevordert. Daarom versterken we de diplomatieke aanwezigheid van de EU buiten Europa, vooral in nabuurschapslanden. Om het Nederlands belang in Europa zo goed mogelijk te kunnen behartigen, investeren we diplomatiek en politiek in onze Europese relaties. De geopolitieke situatie vraagt van Nederland een grote inzet."
7. "De afgelopen jaren zijn er tal van voorbeelden geweest van hybride oorlogsvoering en (pogingen tot) Russische inmenging in verkiezingscampagnes en andere publieke debatten in Westerse landen. We verbeteren op alle bestuurlijke niveaus onze"
8. "Rusland moet zich verantwoorden voor zijn oorlogsdaden en schending van het internationaal recht. Nederland blijft zich onvermoeibaar inzetten binnen internationale instellingen en de EU voor gerechtigheid als het gaat om Oekraïne en MH17."
9. "De Russische agressie in Oekraïne moet stoppen. Het is onze morele plicht en in het belang van onze eigen veiligheid om Oekraïne te blijven steunen in de strijd voor vrijheid. Oekraïne verdient een bijzondere behandeling in ons defensie- en buitenlandbeleid, met samenwerking gericht op verdediging en wederopbouw."