Pilot voor nieuwe onbemande gevechtsvliegtuigen

De regering moet een pilotproject starten voor de ontwikkeling van een prototype collaborative combat aircraft (onbemande gevechtsvliegtuigen die samenwerken met bemande toestellen). Onbemande systemen zijn cruciaal voor de slagvaardigheid van Defensie. De Nederlandse industrie heeft de nodige technologie en kennis al grotendeels in huis.

Motie van het lid Jagtenberg c.s. over een pilotproject gericht op de ontwikkeling van een prototype collaborative combat aircraft

De kamer, constaterende dat, om in de toekomst slagvaardig te blijven, onbemenste systemen zoals collaborative combat aircraft cruciaal zijn voor Defensie en dat experts een mix aan systemen adviseren; constaterende dat de Nederlandse defensie technologische en industriële basis, NLDTIB, reeds over een groot deel van de benodigde technologieën, kennis en capaciteiten beschikt om een dergelijk systeem te ontwikkelen; overwegende dat voor de continuïteit van kennisopbouw nieuwe initiatieven complementair moeten zijn aan reeds lopende initiatieven; overwegende dat een succesvolle demonstratie- of prototypefase moet kunnen leiden tot verdere ontwikkeling en opschaling richting operationele inzet; verzoekt de regering om, in samenwerking met de Nederlandse industrie, kennisinstellingen en Defensie, een pilotproject op te zetten gericht op de ontwikkeling van een prototype collaborative combat aircraft.
2 juli | D66, CDA, SGP, Volt, VVD | Aangenomen: 144–6 |

Stemuitslag

Verkiezingsprogramma GL-PvdA

Stemverwachting: voor (erg zeker, 90%)

Argumenten voor: De partij wil een modernere krijgsmacht [2] en zet specifiek in op innovatie op het gebied van drones [2]. Ook streeft de partij naar een onafhankelijke, moderne defensie-industrie [1] en wil zij de afhankelijkheid van de Verenigde Staten afbouwen [2][4]. De partij wil dat de overheid actief meedeelt in baanbrekende innovaties [5] en pleit voor de gezamenlijke ontwikkeling van wapensystemen [4].

Argumenten tegen: De partij steunt de oproep van de VN om volledig autonome wapens bij verdrag te verbieden [6]. Daarnaast eist de partij dat investeringen in defensie gepaard gaan met een verantwoord investeringsplan en maximale openbaarheid om verspilling te voorkomen [3].

Bronnen:

  1. "Veiligheid vereist publieke sturing. Onze veiligheid is te belangrijk om alleen aan de markt over te laten. We investeren in een onafhankelijkere, moderne defensie-industrie in samenwerking met Europese partners met wie we gezamenlijk inkopen en ontwikkelen. We specialiseren in onze sterke sectoren. Voor Nederland betekent dit investeringen in maritieme en logistieke capaciteiten en de drone-, sensor-, cyber- en ruimtevaarttechnologie. Strategisch relevante defensiebedrijven komen deels in publieke handen via staatsdeelnemingen. We gaan zo prijsopdrijving en overwinsten tegen zodat gemeenschapsgeld bijdraagt aan collectieve veiligheid en niet eindigt in de portemonnee van wapenspeculanten."
  2. "Investeren in defensie. We committeren ons aan het verhogen van het defensiebudget naar 3,5% van het bbp vanwege de Russische agressie en de noodzaak om ons onafhankelijker te maken van de Verenigde Staten. De krijgsmacht wordt sterker, groter en moderner, met meer gevechtskracht op land, betere luchtverdediging en sterke maritieme en logistieke capaciteiten. We zetten in op innovatie, bijvoorbeeld op het gebied van drones. Hiermee schrikken we Russische agressie af, voldoen we aan onze NAVO-doelstellingen en kunnen we ons land beter beschermen."
  3. "Een verantwoord investeringsplan. Voor het opbouwen van een sterke krijgsmacht zijn forse investeringen nodig en veel tijd. Daar moet een verantwoord investeringsplan voor komen. Vooraf moet duidelijk zijn waarin we gaan investeren, of deze investeringen het internationaal humanitair recht respecteren, en of defensie en de industrie dat geld ook goed kunnen uitgeven. Daarbij streven we naar maximale openbaarheid, onderzoeken we vooraf de belangen van de defensie-industrie en leggen we transparant vast hoe we mogelijke lobby-invloeden en belangenconflicten vermijden. Zo voorkomen we verspilling en onnodige prijsstijgingen. Ook kunnen we kosten besparen met betere samenwerking in Europa bij het inkopen van munitie en wapensystemen."
  4. "Europese defensiesamenwerking. Defensie moet een gedeelde EUcompetentie worden; besluiten over inzet van de krijgsmacht blijven echter een nationale bevoegdheid. Integratie van de krijgsmachten zetten we voort. We bouwen een onafhankelijke Europese defensie-industrie via de gezamenlijke ontwikkeling en inkoop van wapensystemen, diensten en infrastructuur. We beschermen onszelf en onze infrastructuur tegen cyberaanvallen, desinformatie, spionage en sabotage. We bouwen onze afhankelijkheid van de VS af en plaatsen geen orders meer bij de Israëlische defensie-industrie. Vooruitlopend op toekomstig EU-lidmaatschap kan de EU Oekraïne al integreren via een Veiligheidspact op het gebied van veiligheid en defensie."
  5. "Investeren in onderzoek en innovatie met nationale technologiestrategie. De overheid gaat actief mee-investeren in baanbrekende innovaties: van fundamenteel en praktijkgericht onderzoek op universiteiten en hogescholen tot commerciële toepassing in innovatieve bedrijven."
  6. "Een verantwoord wapenexportbeleid. Nederland moet afgesproken wapenexportregels handhaven en internationaal recht blijft het leidende principe bij militaire samenwerkingen. We steunen de oproep van de VN-secretaris-generaal om volledig autonome wapens bij verdrag te verbieden. We voeren een actief ruimtebeleid en versterken het ruimterecht. Tevens beschermen we in dit kader bestaande wapenbeheersingsafspraken."