Verkiezingsprogramma GL-PvdA

Stemverwachting: voor (erg zeker, 90%)

Argumenten voor: De partij streeft naar rechtvaardige klimaatpolitiek die de meest kwetsbare groepen beschermt ^[2][6]. Zij erkennen een historische verantwoordelijkheid van Nederland voor de gevolgen van de klimaatcrisis in het mondiale Zuiden ^[3] en willen dat de rekening voor de klimaattransitie bij de grote vervuilers ligt en niet bij de mensen die het minste bijdragen ^[7]. Daarnaast wil de partij internationale samenwerking versterken, waarbij klimaatfinanciering bovenop het budget voor ontwikkelingssamenwerking komt ^[1]. De inzet op ambitieus klimaatbeleid en het doorbreken van de huidige politieke stilstand sluit aan bij de noodzaak voor duidelijke internationale doelen ^[8][4][5].

Argumenten tegen:

Bronnen:

1. "Het budget voor internationale samenwerking op peil. We investeren in het welzijn van anderen vanuit solidariteit én voor ons belang bij internationale stabiliteit. Daarom besteden we ten minste 0,7% van ons bruto nationaal inkomen aan ontwikkelingssamenwerking. Uitgaven voor klimaatfinanciering en herstel van ecosystemen komen daar volgens internationale afspraak bovenop. Het budget voor ontwikkelingssamenwerking wordt losgekoppeld van het budget voor asielopvang."
2. "'Wij kiezen voor rechtvaardige klimaatpolitiek die mens, dier en planeet beschermt. Gezondheid gaat boven de winsten van aandeelhouders.'"
3. "Klimaatrechtvaardigheid. De landen in het mondiale Zuiden dragen het minst bij aan de klimaatcrisis maar lijden er het meest onder. Nederland heeft als voormalige koloniale mogendheid en als grootvervuiler een historische verantwoordelijkheid. Wij dragen méér bij dan de internationale afspraken van ons verwachten en erkennen dit als een kwestie van herstel wegens onze historische verplichtingen, niet van liefdadigheid. Daarom investeert Nederland structureel in het Klimaatschadefonds én zet zich in voor herstelbetalingen voor regio's en mensen die getroffen zijn door de klimaatcrisis. Een belangrijk deel hiervan is het drastisch verminderen van het grondstoffenverbruik in het mondiale noorden."
4. "Versneld naar een klimaatneutraal Nederland. Het is tijd om grote vervuilers echt aan te pakken. Want het tegengaan van klimaatverandering en vervuiling betaalt zich direct terug in maatschappelijke baten, zoals schone lucht, een gezonde leefomgeving en meer zekerheid voor toekomstige generaties. We zetten daarom alle zeilen bij om te zorgen dat Nederland in 2040 klimaatneutraal is. Om dat te bereiken streven we naar 65% CO₂-reductie in 2030. In 2035 zijn al onze elektriciteitsbronnen klimaatneutraal, en in 2040 ook onze energiebronnen én industrie. Ook in Europa is dit onze inzet."
5. "Duurzame en goedkope stroom van eigen bodem. Gebruik van fossiele brandstoffen zorgt voor afhankelijkheid van landen als Rusland, Saoedi-Arabië en Qatar. Met investeringen in schone energie van eigen bodem, zoals zon en wind, maken we ons minder afhankelijk van autoritaire regimes. Ook daarom kiezen we voor ambitieus klimaatbeleid. Elektriciteit uit zon en wind wordt het motorblok van ons toekomstig energiesysteem en we bouwen de gaswinning op land en zee versneld af. We slaan energie op voor wanneer het even niet waait of de zon niet schijnt, bijvoorbeeld met behulp van batterijen. Gascentrales die draaien op groene waterstof zijn de achtervang voor langere periodes zonder wind of zon. We waken ervoor dat het uit de grond halen van zeldzame aardmaterialen die nodig zijn voor de duurzame energietransitie hier, niet ergens anders een negatieve bijdrage hebben op ecosystemen, werkomstandigheden en rechtvaardigheid. Nederland onderschrijft het belang van een non-proliferatie verdrag voor fossiele brandstoffen en spant zich in om een dergelijk internationaal verdrag te verwezenlijken."
6. "Klimaatadaptatie. Klimaatverandering is steeds zichtbaarder, ook in eigen land. We ervaren hittegolven, wateroverlast, droogte en bodemdaling. Steden en dorpen houden we leefbaar door te investeren in schaduwrijke bomen, dijkbescherming, groene daken en wateropvang. Er komt meer ruimte voor rivieren en waterberging. En we investeren in klimaatbestendige landbouw en nieuwe teelten. Vanuit het oogpunt van klimaatrechtvaardigheid geven we hierbij prioriteit aan bescherming van de meest kwetsbare groepen. We zetten in op het versterken van publieke en sociale infrastructuur, zoals het openstellen van gekoelde publieke ruimten tijdens hittegolven."
7. "Klimaatrechtvaardigheid. We staan voor een grote verbouwing van Nederland. De aanpak van de klimaat- en natuurcrises zal effect hebben op hoe we wonen, werken, reizen en eten. Daarmee is klimaatbeleid ook sociaal beleid, en daarom stellen wij klimaatrechtvaardigheid centraal. De rekening hoort bij de grote vervuilers te liggen, niet bij mensen die het minste bijdragen aan klimaatverandering. Dit principe passen we zowel nationaal als internationaal toe. Zo grijpen we de klimaattransitie aan om de brede welvaart te vergroten - met gezondere lucht, een betaalbare energierekening, goed en lokaal voedsel, een comfortabele woning, en eerlijke, duurzame ontwikkelingskansen."
8. "Het vorige kabinet was vooral met zichzelf bezig en negeerde de toekomst van Nederland. Er werd hard bezuinigd op zorg en onderwijs. Er is volstrekt onvoldoende gebeurd om te zorgen voor meer duurzame en betaalbare woningen. De stikstofcrisis werd niet opgelost. De aanpak van de klimaatcrisis werd 'on hold' gezet. De coalitiepartijen braken belofte na belofte. Het gevolg is dat Nederland compleet tot stilstand is gekomen. De plannen in ons verkiezingsprogramma zijn erop gericht om Nederland zo snel mogelijk weer vooruit te krijgen. Niet door de hemel te beloven, wel door wát we beloven waar te maken. Daarom laten we ons programma vanzelfsprekend doorrekenen door het CPB. We durven duidelijke keuzes te maken en hebben realistische plannen. Niet alles zal in één keer kunnen. Daarvoor zijn de problemen te groot. Maar we hebben het als land eerder gedaan. We zijn tot veel in staat als we de handen ineenslaan. We kunnen de stilstand doorbreken en samen vooruit."