Verkiezingsprogramma D66

Stemverwachting: tegen (vrij zeker, 70%)

Argumenten voor: De partij wil dat doelen per gebied worden bepaald in nauwe samenwerking met de omgeving ^[7]. Daarnaast is een stabiele koers voor de landbouw essentieel zodat boeren weer met vertrouwen investeringen kunnen doen ^[6] en een nieuw perspectief voor de lange termijn nodig is ^[4].

Argumenten tegen: De partij is strikt gecommitteerd aan het halen van de stikstofdoelstellingen en stelt dat deze doelstellingen niet verlaagd mogen worden ^[1][3]. Er is behoefte aan een snelle vermindering van de stikstofuitstoot op basis van een plan met juridisch vastliggende doelen ^[2]. Bovendien wordt een krimp van de veestapel gezien als een logisch gevolg van de noodzakelijke opgaven voor natuur en milieu ^[5].

Bronnen:

1. "We houden ons aan stikstofdoelstellingen voor 2030. We geven voorrang aan de meest kwetsbare gebieden. Het hoger beroep dat de Staat in de Greenpeace-zaak heeft aangespannen, wordt ingetrokken. De doelstellingen voor de landbouw blijven staan en worden niet verlaagd."
2. "Jarenlang zijn we over de grenzen gegaan van wat de natuur en het milieu kunnen dragen. Dat heeft onder meer geleid tot wat we het stikstofslot noemen. De biodiversiteit staat onder grote druk en de natuur is in slechte staat. Als gevolg daarvan kunnen we niet meer bouwen en de projecten waar Nederland naar snakt niet meer realiseren. Dat moeten we keren - structureel, niet incidenteel. D66 wil snelle vermindering van de stikstofuitstoot, op basis van een plan met duidelijke doelen, die niet vrijblijvend zijn en die juridisch vastliggen. Zo kunnen we weer vergunningen verlenen."
3. "D66 blijft gecommitteerd aan halvering van de stikstofuitstoot in 2030 en het halen van de waterkwaliteitsdoelstellingen uit de Kaderrichtlijn Water in 2027. Zo bouwen we aan een economie die binnen de grenzen blijft van wat de natuur kan dragen. Schone lucht, gezond water, een vruchtbare bodem en biodiversiteit zijn onmisbaar voor een leefbare toekomst voor de landbouw, voor mensen en voor de natuur."
4. "Voor D66 heeft de landbouw daarin nadrukkelijk ook een plek. De boer verdient nieuw perspectief voor de lange termijn. Dat is niet altijd makkelijk. Soms botsen belangen, soms is er onzekerheid over de beste weg. D66 maakt ruimte voor een duurzaam verdienmodel. We kiezen voor landbouw die de bodem en het landschap herstelt, bijdraagt aan voedselzekerheid, ons waterbeheer en biodiversiteit sterker maakt en dierenwelzijn serieus neemt."
5. "Boeren krijgen een eerlijke beloning voor hun bijdrage aan de natuur en het landschap. We versterken hun verdienmodellen. Korte ketens tussen boeren en consumenten, reële grondprijzen en samenwerking in de regio maken dat mogelijk. Krimp van de veestapel is een logisch gevolg van al deze opgaven."
6. "De landbouw heeft Nederland veel gebracht: voedselzekerheid, werkgelegenheid en internationale trots. Maar die vooruitgang kende ook een keerzijde. Boeren produceerden steeds intensiever. Dat gaf schade aan natuur, bodem en water, en ging ten koste van dierwelzijn. De boer zit klem tussen eisen van de markt, de overheid en de consument. Jonge boeren haken af, omdat ze geen perspectief meer zien. Dat moeten we keren. D66 is duidelijk over de grote opgaven voor de landbouw, maar ziet ook de kansen. Een duidelijke en stabiele koers geeft boeren weer de basis voor beslissingen over investeringen. We komen nú in actie, zodat boeren snel weer met vertrouwen naar de toekomst kunnen kijken. Daarbij gaan wij goed om met dieren. En we geven ons landschap door aan de volgende generatie."
7. "D66 wil extra aandacht voor de melkveehouderij. We maken duidelijke keuzes en bieden financiële ondersteuning, gekoppeld aan doelen per gebied die samen met de omgeving worden bepaald. Zo maken we een duurzame toekomst mogelijk."