Aanpak misbruik van bezwaar tegen woningbouw

De regering moet maatregelen onderzoeken om mensen te beboeten die bezwaarprocedures misbruiken. Sommige mensen gebruiken deze procedures alleen om geld te eisen in ruil voor het intrekken van hun bezwaar. Dit vertraagt de bouw van nieuwe woningen en maakt de woningnood groter.

Motie van het lid Nobel over een maatregelenpakket waarmee personen die zich aantoonbaar schuldig maken aan misbruik van procesrecht of stelselmatig kennelijk ongegronde bezwaar- en beroepsprocedures tegen ruimtelijke projecten starten worden gesanctioneerd

De kamer, constaterende dat bezwaar- en beroepsprocedures een essentieel onderdeel vormen van de rechtsstaat; constaterende dat sommige bezwaarmakers bezwaarprocedures inzetten met als primair doel een financiële vergoeding af te dwingen voor het intrekken van hun bezwaar; constaterende dat bezwaar- en beroepsprocedures kunnen leiden tot aanzienlijke vertraging van woningbouwprojecten en verdere verergering van de woningnood; overwegende dat het van belang is om enerzijds het fundamentele recht op bezwaar en beroep te beschermen, maar anderzijds oneigenlijk gebruik van procedures tegen te gaan; verzoekt de regering een maatregelenpakket te verkennen waarmee personen die zich aantoonbaar en herhaaldelijk schuldig maken aan misbruik van procesrecht of stelselmatig grote aantallen kennelijk ongegronde bezwaar- en beroepsprocedures tegen ruimtelijke projecten starten, kunnen worden beboet of anderszins kunnen worden gesanctioneerd.
2 juli | VVD | Aangenomen: 94–56 |

Stemuitslag

Verkiezingsprogramma SP

Stemverwachting: voor (vrij zeker, 70%)

Argumenten voor: De partij wil de woningnood direct aanpakken en stelt dat het belang van bouwen voor iedereen zwaarder weegt dan de winst van individuele speculanten [1][2]. Het aanpakken van partijen die hun eigen belang boven dat van de samenleving stellen, is een kernpunt [1]. Omdat de motie zich specifiek richt op het aanpakken van misbruik van procedures om woningbouwprojecten te vertragen, sluit dit aan bij de wens om de woningmarkt te beschermen tegen speculatieve belangen [1][3].

Argumenten tegen: De partij spreekt zich uit voor het versterken van de zeggenschap van bewoners en lokale gemeenschappen over de ontwikkeling van bouwprojecten [1]. Daarnaast is de partij zeer waakzaam wat betreft de bescherming van grondrechten en de toegang tot het recht, en waarschuwt zij tegen de inperking hiervan [4].

Bronnen:

  1. "Weg met het grondslot op bouwen. In Nederland wordt de prijs van een huis vaak vooral bepaald door de waarde van de grond eronder, soms wel 60 procent van de nieuwbouwwaarde. Terwijl de woningnood groeit, profiteren grondbezitters en speculanten hiervan met megawinsten, zonder ook maar één huis te bouwen. Wij pakken deze scheve situatie aan. Grondeigenaren die grond vasthouden om winst te maken belasten we zwaarder. Speculanten die onnodig wachten met bouwen en hun belang boven die van de samenleving zetten zullen wij onteigenen. Gemeenten en woningbouwverenigingen krijgen weer toegang tot betaalbare grond zodat zij betaalbare woningen kunnen bouwen. Het belang van bouwen voor iedereen gaat voor op winst voor de enkele speculant. Dus als we grond nodig hebben om te bouwen moet de overheid die in alle gevallen voor een redelijk bedrag kunnen verkrijgen. Daarnaast versterken we de zeggenschap van bewoners en gemeenten over de ontwikkeling van bouwprojecten. Lokale gemeenschappen krijgen meer inspraak en beslissingsrecht, zodat plannen aansluiten bij de behoeften van de buurt en sociale woningen niet verloren gaan aan commerciële belangen. Zo maken we bouwen weer betaalbaar en bereikbaar voor mensen, niet voor marges. Dat is eerlijk, nodig en haalbaar."
  2. "Wij pakken de leegstand aan. Terwijl tienduizenden jongeren geen woning kunnen vinden, staan in Nederland 64 duizend woningen langer dan een jaar leeg. Daarnaast is er maar liefst 16 miljoen vierkante meter aan leegstaande kantoren en andere gebouwen verspreid over 226 duizend panden. Daar liggen kansen. Wij maken een einde aan langdurige leegstand. Leegstaande panden worden extra belast, zodat speculatie niet langer loont. Als eigenaren geen plannen hebben om de panden te gebruiken of geschikt te maken voor bewoning, kunnen gemeenten deze onteigenen. We zetten leegstand om in woonruimte. Gebouwen die nu leegstaan, worden zo snel mogelijk bewoonbaar gemaakt voor jongeren, starters, dak- en thuisloze mensen en andere woningzoekenden. Daarmee pakken we direct de woningnood aan, zonder te hoeven wachten op nieuwbouw. Wonen is belangrijker dan winst. Elk pand telt."
  3. "Huizen zijn om in te wonen. Woningen zijn er voor mensen, niet voor beleggers. We voeren een landelijke woonplicht in. Zo zullen huizen gebruikt worden waarvoor ze bedoeld zijn: als thuis. Beleggers gaan meer overdrachtsbelasting betalen vanaf hun tweede huis. Ook stoppen we grondspeculatie door duidelijke voorwaarden te stellen aan ontwikkelaars. We stoppen de overnamegolf door private equity in het beheer van Verenigingen van Eigenaren. Ook maken we een einde aan de leegstand en verkamering die ontstaat door de lucratieve handel in tijdelijke verhuur via platforms als Airbnb. Woningen zijn geen hotelkamers. Gemeenten krijgen de mogelijkheid om dit soort deelverhuur volledig te verbieden of streng te beperken, zodat huizen weer beschikbaar komen voor mensen die er echt in willen wonen. Sociale huurwoningen in de huidige woningvoorraad worden niet meer verkocht, maar juist verbeterd. Tot slot heffen we het kraakverbod op, zodat leegstaande panden weer bewoond kunnen worden."
  4. "De grondrechten in Nederland staan steeds meer onder druk. Bij het toeslagenschandaal zagen we ongekend onrecht, waar mensen alleen stonden tegen de staat. In de gehele rechtsstaat zien we dat de toegang tot het recht beperkt wordt door de omvang van je portemonnee. Dat is klassenjustitie en dat vinden wij onacceptabel. Ook zien we een stapsgewijze inperking van het recht op demonstreren. Vreedzaam demonstreren moet altijd mogelijk zijn. Wij zorgen ervoor dat onze grondrechten er zijn voor iedereen."