Aanpak misbruik van bezwaar tegen woningbouw

De regering moet maatregelen onderzoeken om mensen te beboeten die bezwaarprocedures misbruiken. Sommige mensen gebruiken deze procedures alleen om geld te eisen in ruil voor het intrekken van hun bezwaar. Dit vertraagt de bouw van nieuwe woningen en maakt de woningnood groter.

Motie van het lid Nobel over een maatregelenpakket waarmee personen die zich aantoonbaar schuldig maken aan misbruik van procesrecht of stelselmatig kennelijk ongegronde bezwaar- en beroepsprocedures tegen ruimtelijke projecten starten worden gesanctioneerd

De kamer, constaterende dat bezwaar- en beroepsprocedures een essentieel onderdeel vormen van de rechtsstaat; constaterende dat sommige bezwaarmakers bezwaarprocedures inzetten met als primair doel een financiële vergoeding af te dwingen voor het intrekken van hun bezwaar; constaterende dat bezwaar- en beroepsprocedures kunnen leiden tot aanzienlijke vertraging van woningbouwprojecten en verdere verergering van de woningnood; overwegende dat het van belang is om enerzijds het fundamentele recht op bezwaar en beroep te beschermen, maar anderzijds oneigenlijk gebruik van procedures tegen te gaan; verzoekt de regering een maatregelenpakket te verkennen waarmee personen die zich aantoonbaar en herhaaldelijk schuldig maken aan misbruik van procesrecht of stelselmatig grote aantallen kennelijk ongegronde bezwaar- en beroepsprocedures tegen ruimtelijke projecten starten, kunnen worden beboet of anderszins kunnen worden gesanctioneerd.
2 juli | VVD | Aangenomen: 94–56 |

Stemuitslag

Verkiezingsprogramma VVD

Stemverwachting: voor (erg zeker, 90%)

Argumenten voor: De partij wil minder ruimte bieden aan zogenaamde 'NIMBY's' die juridische procedures gebruiken om bouwplannen te vertragen [1]. Zij willen onnodige vertragingstactieken en beroepsprocedures tegen woningbouw ontmoedigen, bijvoorbeeld door het fors verhogen van de griffierechten [2]. Daarnaast kiest de partij expliciet voor de belangen van woningzoekenden boven die van beroepsbezwaarmakers [3] en ziet zij de vertraging door juridische procedures als onacceptabel in de context van de woningnood [3][4].

Argumenten tegen: Het verkiezingsprogramma biedt geen argumenten om tegen het aanpakken van misbruik van procedures te stemmen.

Bronnen:

  1. "Minder ruimte voor NIMBY's: Te vaak procederen mensen nu tegen bouwplannen alleen met als doel om deze plannen te vertragen. Daarom beperken we wanneer mensen belanghebbende zijn en kunnen procederen, willen we dat bezwaren vaker gelijk naar de Raad van State gaan, zodat procedures niet gestapeld worden en schrappen we de overvloed aan bouwregels waar nu tegen geprocedeerd kan worden."
  2. "Verhogen griffierechten: We verhogen de griffierechten fors voor bezwaarprocedures tegen woningbouw, om onnodige vertragingstactieken en beroepsprocedures te ontmoedigen. Voor mensen met een laag inkomen blijven de huidige tarieven gelden. We beschermen het recht op bezwaar, maar gaan we vertraging tegen."
  3. "Tien jaar. Zo lang duurt het soms wel om een huis bouwen. Niet omdat het bouwen van een huis dat vraagt, maar omdat de overheid eindeloos doet over het verstrekken van vergunningen. En dan hebben we het nog niet gehad over alle juridische procedures die de bouw van een huis bemoeilijken. Dat is onacceptabel in een land met woningnood. We kiezen voor de woningzoekenden in plaats van vleermuizen en beroepsbezwaarmakers. We gaan daarom schrappen, schrappen, schrappen. In regels, in procedures en in bureaucratie. Een huis hoort niet in tien jaar te staan, maar in een paar jaar. Dat wordt een topprioriteit. Omdat de woningzoekende niet kan wachten."
  4. "Terwijl Nederland vooruit moet, loopt het land vast in regels en procedures. Door een overdaad aan beleidsstukken, regels, procedures, richtlijnen en juridische hoepels en een gebrek aan aandacht voor mensen, hebben we nu een overheid die overal over gaat, maar op weinig levert. De lijst voorbeelden is lang en lijkt eindeloos. Een vergunning voor bijvoorbeeld de uitbreiding van het stroomnet kost nu gemiddeld acht jaar. De bouw van huizen wordt steevast vertraagd door procedures. Zo'n 20% van de zorgmedewerkers geeft aan meer dan de helft van de tijd met administratie bezig te zijn. En zo zijn er nog talloze voorbeelden te noemen van een overheid die zichzelf en de samenleving aan een ketting van wetten, regels en procedures heeft gelegd. Dit zorgt ervoor dat we niet of veel te traag leveren op de prioriteiten van dit land. We zijn amper nog in staat om te bouwen en grote ambities te verwezenlijken. Dit leidt tot stilstand en achteruitgang. Dat kunnen we ons niet veroorloven in een onzekere wereld waarin alles wat ons dierbaar is op het spel staat. Daarom moet het roer om. En snel."