Verkiezingsprogramma SP

Stemverwachting: voor (vrij zeker, 80%)

Argumenten voor: De partij stelt dat iedereen recht heeft op een lage energierekening ^[1][2]. Om de kosten te verlagen, wil de partij publieke grip op de energievoorziening ^[1][2], de energiebelasting voor huishoudens verlagen ^[3], en geld dat wordt bespaard op fossiele subsidies inzetten om de energierekening omlaag te krijgen ^[5]. Daarnaast wordt gepleit voor betaalbare warmte via publieke warmtebedrijven ^[6] en toegang tot goedkope stroom door zonnepanelen op daken ^[4].

Argumenten tegen: Het programma bevat geen argumenten om tegen het verlagen van de energietarieven of het waarborgen van de betaalbaarheid van energie te zijn.

Bronnen:

1. "Iedereen heeft recht op een warme woning en een lage energierekening. Door weer publieke grip te krijgen op de energievoorziening kiezen we voor solidariteit boven winst. Zo maken we schone energie toegankelijk en betaalbaar voor iedereen."
2. "Betaalbare energie, publieke grip. Iedereen heeft recht op een warm huis en een lage energierekening. De SP nationaliseert de energievoorzieningen en maakt ze daarmee weer betaalbaar én duurzaam, met publieke zeggenschap en solidariteit als uitgangspunt. Want de energietransitie lukt alleen als die eerlijk is en als iedereen mee kan doen. Energiebedrijven komen weer in publieke of lokale handen, zodat we de kosten kunnen verlagen, de investeringen in schone energie steken en verspilling tegengaan. Winst wordt niet langer uitgekeerd aan aandeelhouders, maar teruggegeven aan mensen. Zo werken we aan een beter klimaat en lagere rekeningen voor mensen."
3. "Belastingen verlagen. We verlagen de energiebelasting voor huishoudens en kleine bedrijven en verhogen deze voor grootverbruikers. Mensen met een laag inkomen houden tot wel honderd euro per jaar extra over. Ook middeninkomens profiteren. Alleen de top 10 procent hoogste inkomens betalen iets meer, omdat zij ook het meest uitstoten. Dat verlaagt niet alleen de uitstoot, maar ook structureel de maandlasten. Met deze aanpak werken we aan de klimaatdoelen én verbeteren we het dagelijks leven van miljoenen mensen."
4. "Geen dak onbenut, geen huishouden buitenspel. Wij verlagen de energierekening van huishoudens door zonnepanelen op alle geschikte daken te leggen. Dit moet publiek gefinancierd en georganiseerd worden. Het voordeel moet bij mensen zelf en de buren terechtkomen. Zo wekken we bijna alle stroom die huishoudens gebruiken op via eigen daken en krijgt iedereen toegang tot goedkope stroom. Daarnaast moeten huishoudens die zelf zonnepanelen hebben laten leggen hiervoor beloond worden en zeker niet gestraft met zaken als terugleverboetes en verlies van de salderingsregeling zonder goed alternatief."
5. "Stoppen met fossiele subsidies. We kunnen klimaatopwarming niet stoppen zolang politici de belangen van grote bedrijven boven die van de mensen stellen. Twintig multinationals zijn verantwoordelijk voor een derde van de wereldwijde uitstoot, terwijl zij miljarden aan fossiele subsidies ontvangen. Wij stoppen die subsidies zo snel mogelijk en geven steun voor vergroening als daar publieke zeggenschap tegenover staat. Het overige geld dat we besparen zetten we in om de energierekening omlaag te krijgen, straten te vergroenen en Nederland leefbaarder te maken."
6. "Warmte democratisch geregeld. Wij gaan de drie grote private warmtebedrijven (Eneco, Vattenfall en Ennatuurlijk) overnemen en omvormen tot vier publieke, regionale warmtebedrijven. Daarmee brengen we de warmtevoorziening weer onder democratische controle. Wij stoppen met marktwerking in de warmtesector: energie is een basisbehoefte, geen verdienmodel. Door publieke zeggenschap te herstellen, zorgen wij voor betaalbare warmte, betrouwbare levering en aandacht voor publieke waarden. Ook geven we de afnemers zeggenschap binnen de bedrijfsvoering."