Transparantie in campagnefinanciering

De regering moet voor het einde van 2026 regels maken voor verkiezingscampagnes. Organisaties moeten hun donaties en de echte gevers van dat geld openbaar maken. Nu is het onduidelijk wie organisaties zoals Voor Ons Nederland echt financieren. Kiezers moeten precies weten wie campagnes betaalt om de invloed op de verkiezingen te begrijpen.

Motie van de leden Vermeer en Van der Plas over verplichte openbaarmaking van donaties en geldschieters achter organisaties die betaalde campagnes voeren om verkiezingen te beïnvloeden

De kamer, constaterende dat er onduidelijkheid bestaat over de financiering en onderlinge banden van organisaties zoals Voor Ons Nederland, Stichting Weerbare Democratie en Stichting Democratie Monitor; overwegende dat kiezers moeten kunnen weten wie verkiezingscampagnes financiert, ook wanneer die campagnes door andere organisaties dan politieke partijen worden gevoerd; overwegende dat alleen vermelden welke organisatie een reclamespot uitzendt onvoldoende inzicht geeft in de achterliggende geldschieters; verzoekt de regering vóór het einde van 2026 met voorstellen te komen om organisaties die betaalde campagnes voeren om verkiezingen te beïnvloeden, te verplichten hun donaties en de bijbehorende geldschieters openbaar te maken, met vergelijkbare openbaarmakingsdrempels als voor politieke partijen en met inzicht in financiering die via andere stichtingen wordt doorgegeven.
7 oktober | BBB | Verworpen |

Stemverwachting

D66VVDPROPVVCDAJA21FVDMarkuszBBBCUDENKPvdDSGPSP50PLUSKeijzerVolt

Verkiezingsprogramma Volt

Stemverwachting: voor (erg zeker, 95%)

Argumenten voor: De partij streeft naar meer transparantie rondom belangenvertegenwoordiging om duidelijkheid te scheppen over wie toegang heeft tot de macht [1]. Daarnaast willen zij dat financiële instrumenten duidelijker worden zodat transparantie en doelmatigheid gewaarborgd zijn [2]. Ook pleiten zij voor het gelijkrekenen van regels op het gebied van transparantie en integriteit op iedere bestuurslaag [3].

Argumenten tegen: Er zijn in het programma geen argumenten te vinden die tegen extra transparantie in de financiering van politieke campagnes pleiten.

Bronnen:

  1. "We voeren een verplicht lobbyregister in, naar Iers model. Nederland loopt achter op het gebied van transparantie rond belangenvertegenwoordiging. Ondanks herhaalde oproepen vanuit de Kamer en de samenleving weigert de regering al jaren een effectief register in te voeren. Daardoor blijft onduidelijk wie toegang heeft tot de macht. Andere Europese landen gingen ons al voor, en ook Nederland verdient die transparantie. Daarom willen we dat er eindelijk een verplicht en onafhankelijk register komt, waarin lobbyactiviteiten, betrokken partijen, relevante beleidstrajecten en gespreksonderwerpen inzichtelijk worden gemaakt en openbaar doorzoekbaar zijn. Een onafhankelijke toezichthouder moet toezien op naleving van de regels."
  2. "Financieringsinstrumenten worden duidelijker zodat transparantie en doelmatigheid gewaarborgd zijn."
  3. "De regels op het gebied van lobby, transparantie en integriteit moeten op iedere bestuurslaag in heel Nederland zo veel mogelijk gelijk worden getrokken. De toegang tot de macht mag voor lobbyisten op de ene plek niet veel laagdrempeliger zijn dan op de andere plek. Zo zorgen we voor een rechtvaardige toegang tot de macht voor iedereen."