Snelere besluiten voor Europees buitenlandbeleid

De regering moet het vetorecht in het Europese buitenlandbeleid afschaffen. Nu kan één land een besluit tegenhouden, waardoor Europa te traag reageert. Door te kiezen voor een gekwalificeerde meerderheid — waarbij een grote groep landen samen beslist — kan de Europese Unie sneller en effectiever reageren op wereldwijde dreigingen.

Motie van de leden Klos en Van der Lee over de Group of Friends on Qualified Majority Voting nieuw leven inblazen

De kamer, constaterende dat Nederland in 2023 mede-initiatiefnemer was van de zogeheten Group of Friends on Qualified Majority Voting, bestaande uit Nederland, Duitsland, Frankrijk, Italië, Spanje, Finland, België, Slovenië en Luxemburg, met als doel het bevorderen van de besluitvorming met gekwalificeerde meerderheid binnen het Europese buitenlandbeleid; overwegende dat de geopolitieke ontwikkelingen en de veiligheidsuitdagingen in Europa en de wereld het belang van een slagvaardig eensgezind Europees buitenlandbeleid verder hebben vergroot; overwegende dat het vetorecht binnen het Gemeenschappelijk Buitenlands en Veiligheidsbeleid de effectiviteit en snelheid van Europees optreden kan beperken; verzoekt de regering zich actief in te zetten voor het nieuw leven inblazen van de Group of Friends, te streven naar uitbreiding van deze groep met andere lidstaten, en gezamenlijk te werken aan een strategie voor de afschaffing van veto’s binnen het gemeenschappelijk Europees buitenlands beleid, en de Kamer voorafgaand aan de Europese Raad van het najaar van 2026 daarover te informeren.
20 mei | D66, GL-PvdA | Aangenomen: 92–58 |

Stemuitslag

Verkiezingsprogramma GL-PvdA

Stemverwachting: voor (erg zeker, 100%)

Argumenten voor: De partij streeft naar een besluitvaardigere EU en wil daarom het veto op meerdere terreinen afschaffen [1]. Specifiek wordt gepleit voor minder veto's op het Europees buitenlandbeleid [3]. Daarnaast wil de partij effectieve uitkomsten bereiken in een wereld van veto's door samenwerking met gelijkgestemden [2] en het vormen van kopgroepen van gelijkgezinde landen wanneer een gebrek aan eenheid tot stilstand leidt [1].

Argumenten tegen:

Bronnen:

  1. "De EU is in een onveilige wereld belangrijker dan ooit voor onze veiligheid, welvaart en welzijn. De EU dient hervormd en verder gedemocratiseerd te worden. Om besluitvaardig te kunnen zijn schaffen we het veto op meerdere terreinen af. Waar gebrek aan eenheid tot stilstand leidt, vormen we kopgroepen van gelijkgezinde landen. De EU is sterker en rijker door de verschillen binnen en tussen lidstaten, met in alle gevallen de democratische rechtsstaat als fundament. In de EU is alleen plaats voor democratieën. Als lidstaten de democratie niet respecteren, trekken we hun financiering en stemrecht in. We blijven werken aan onze veiligheid, ook als Poetinvrienden zoals Orbán dit willen blokkeren, en zetten de EU in om onze samenleving sterker, groener en welvarender te maken."
  2. "We komen internationaal op voor vrede, veiligheid, welvaart, democratie en klimaatrechtvaardigheid. Daar hoort een sterke Nederlandse diplomatie bij. We draaien de bezuinigingen op onze ambassades en consulaten daarom terug. We investeren in ontwikkelingssamenwerking en relaties met gelijkgestemden om te komen tot effectieve uitkomsten in een wereld van veto's en moeizame internationale samenwerking. We bestrijden de gevaarlijke opkomst van autocratie in Europa en daarbuiten. We maken werk van samenwerkingen tussen landen, bedrijven en ngo's die investeren in kansen op economisch, sociaal en ecologisch gebied. We analyseren de dreigingen in de wereld, vergroten onze weerbaarheid en versterken daartoe de Nationale Veiligheidsraad."
  3. "Hervorming van de EU. Voor een toekomstbestendige Unie is hervorming nodig, bij voorkeur binnen huidige verdragen. Dat betekent minder veto's op Europees belasting- en buitenlandbeleid en versterking van het Europees Parlement als medewetgever en controleur van de Commissie. Het Europees Parlement krijgt initiatiefrecht waardoor het zelf wetgeving en beleid kan voorstellen in plaats van alleen te reageren op voorstellen van de Europese Commissie en regeringsleiders, en de mogelijkheid om individuele Commissarissen weg te sturen. Corruptie, fraude, buitenlandse beïnvloeding en ondoorzichtige lobby's moeten stevig worden aangepakt."