Meer regie voor gezinnen in de Jeugdwet

De regering moet in de nieuwe Jeugdwet zorgen dat informele steun van familie en vrienden centraal staat. Deze steun is een belangrijke basis voor de samenleving. Gemeenten moeten eerst kijken wat het sociale netwerk kan doen voordat ze professionele hulp inzetten. Het familiegroepsplan (een plan voor de ondersteuning van een gezin) moet echt van het gezin zijn, zodat zij zelf de regie houden.

Motie van het lid Stoffer over informele ondersteuning van gezinnen wettelijk borgen

De kamer, constaterende dat in de consultatieversie van het wetsvoorstel Reikwijdte Jeugdwet het belang van een infrastructuur voor informele steun aan gezinnen wordt onderkend; overwegende dat deze informele ondersteuning niet slechts een aanvulling op professionele hulp is, maar een belangrijke pijler vormt van een sterke sociale basis; overwegende dat het familiegroepsplan bedoeld is om gezinnen en hun sociale netwerk in staat te stellen zelf regie te voeren over ondersteuning die nodig is; verzoekt de regering om bij de verdere uitwerking van het wetsvoorstel Reikwijdte Jeugdwet te borgen dat informele ondersteuning een belangrijke pijler vormt van de sociale basis en dat gemeenten eerst de mogelijkheden van informele steun en het sociale netwerk in kaart brengen alvorens professionele hulp wordt ingezet; verzoekt de regering tevens om de Jeugdwet zodanig vorm te geven dat het familiegroepsplan expliciet wordt gepositioneerd als een plan van het gezin en diens sociale netwerk en niet van de hulpverlening, zodat de regie in beginsel bij de familie zelf ligt.
11 juni | SGP | Aangenomen: 150–0 |

Stemuitslag

D66VVDPVVCDAJA21FVDMarkuszBBBCUDENKPvdDSGPSPKeijzerVolt50PLUS

Verkiezingsprogramma CU

Stemverwachting: voor (erg zeker, 95%)

Argumenten voor: De partij stelt dat gezinnen en familie de plek zijn waar kinderen opgroeien en op elkaar terugvallen [1]. Het programma pleit voor investeringen in de sociale basis, zoals het gezin, school en de buurt, om hulpvragen te voorkomen [3][4]. Daarnaast wordt ingezet op 'nabije zorg' die de pedagogische relaties versterkt door samenwerking tussen ouders, scholen en buurtorganisaties [2]. De partij wil voorkomen dat kinderen te afhankelijk worden van professionele zorg en wil daarom lokale steunstructuren versterken en zinloze zorg terugdringen [5][7]. Ook wordt benadrukt dat de inzet van familie en naasten vaak onmisbaar is [6] en dat de overheid ruimte moet geven aan mensen om voor elkaar te zorgen in plaats van dit via systemen te organiseren [9][8].

Argumenten tegen: Het programma biedt geen argumenten om professionele hulp boven het sociale netwerk te verkiezen of om de regie bij de hulpverlening in plaats van bij het gezin te leggen.

Bronnen:

  1. "Gezinnen moeten voorop staan, maar worden te vaak vergeten in de visie en het beleid van de overheid. Terwijl het gezin en familie de plek is waar kinderen opgroeien en familieleden op elkaar terugvallen als iemand hulp nodig heeft. De overheid moet families en gezinnen waarderen in plaats van al het beleid op de mens als individu te richten. Dit begint met samenhang in de visie en beleid op wat de eerste leefomgeving is voor de meeste mensen. Er wordt beleid gemaakt om de positie van families te ondersteunen, bijvoorbeeld financieel. Ook wordt de positie en bescherming van het gezin verankerd in de Grondwet. Een minister wordt weer expliciet verantwoordelijk voor het realiseren van samenhangend gezinsbeleid. Er komt een jaarlijkse 'Staat van het gezin' waarin wordt gemonitord hoe gebruik wordt gemaakt van kind- en verlofregelingen, kinderopvang, het aanbod van GGD, Jeugdgezondheidszorg en lokale teams."
  2. "We investeren in nabije zorg die pedagogische relaties rond jeugd versterkt. Geen losse programma's, maar samenwerking tussen ouders, scholen, kerken en buurtorganisaties. Denk aan gezamenlijke opvoedgesprekken over thema's als social media en prestatiedruk en ondersteuning bij kinderen met onbegrepen gedrag. Kerken, scholen, lokale teams, opbouwwerkers en jongerenwerkers spelen daarin een belangrijke rol."
  3. "Jongeren gezond laten opgroeien gaat in eerste instantie over een stabiele en gezonde basis in het eigen gezin, op school, in de buurt. Zo'n stevige basis kan hulpvragen en problemen voorkomen. Daarom investeren we in gezinnen en relaties met bijvoorbeeld makkelijk toegankelijke opvoedondersteuning en relatietherapie. We versterken de buurt met voldoende ontmoetingsplekken in de wijk, zoals speeltuinen en ontmoetingsplekken. Ook maken we ruimte voor (sport)verenigingen en cultuurparticipatie en investeren in welzijns- en jongerenwerk."
  4. "De ChristenUnie wil bouwen aan liefdevolle omgevingen waarin meer kinderen gezond en veilig opgroeien, zodat zorg van buitenaf minder vaak nodig is. Vragen en twijfels horen bij opgroeien en opvoeden. Jeugdhulp heeft niet voor alle vragen van het leven een oplossing. Bovendien spelen er vaak ook andere vragen in en rond een gezin, bijvoorbeeld bij relatieproblemen, schulden of gebrek aan een netwerk. Daarom versterken we de pedagogische basis van ouders, school en buurt en lossen we de daadwerkelijke problemen (armoede, schulden, relatieproblemen) op, in plaats van kinderen de boodschap te geven dat het aan hen ligt."
  5. "De druk in onze samenleving is hoog, ook voor kinderen en jongeren. Onder invloed van de prestatiecultuur en sociale media lijkt alles goed en snel te moeten. In veel situaties is de boodschap dat afwijken van de norm niet oké is. Zo leggen we elkaar en vooral kinderen en jongeren veel druk op. En als het even niet gaat, kijken we al gauw naar professionele hulp. Daarmee geven we kinderen ten onrechte de boodschap dat zij het probleem zijn en worden steeds meer kinderen afhankelijk van professionele zorg. De vraag naar jeugdhulp neemt al jaren toe. Dat is geen goed teken en is niet vol te houden. Als 1 op de 7 kinderen jeugdhulp nodig heeft om op te groeien, is er wat aan de hand in de samenleving."
  6. "Inzet van familie en naasten bij de zorg is vaak onmisbaar. Mantelzorgers krijgen meer mogelijkheden om toegerust te worden op hun verantwoordelijkheden. Mantelzorgondersteuning wordt in elke gemeente flexibeler. Respijtzorg wordt beter aangesloten op de behoeften van hulpvragers en hun mantelzorgers. Mantelzorgers krijgen meer vertrouwen en minder controle, door de bureaucratie van een mantelzorgverklaring te schrappen."
  7. "De hervormingsagenda, die samen met het veld is opgesteld en breed gesteund wordt, is leidend voor het verbeteren van de jeugdzorg. Dit betekent sterke lokale teams, die de ruimte hebben om lokale steunstructuren te versterken en zinloze zorg terug te dringen. Ook vraagt dit investeren in de sociale basis, samenwerking met het onderwijs en duidelijke keuzes welke behandelingen wel en niet onder de Jeugdwet vallen."
  8. "Mensen zijn geschapen om met elkaar te leven. Dat gebeurt in de eerste plaats in het gezin en familie, maar ook in buurt, wijk en dorp. We willen meer ruimte geven aan mensen die de handen ineenslaan en samen zorg dragen voor elkaar of met elkaar het verenigingsleven laten bloeien. De overheid moet dit stimuleren en ruimte geven, in plaats van in de kiem te smoren met onnodig veel regelgeving. De ChristenUnie zet zich in voor wijken waar mensen elkaar ontmoeten en ondersteunen. We investeren in leefbare buurten, goede voorzieningen en verbondenheid tussen stad en regio."
  9. "Want samenleven gebeurt niet in systemen, maar in gemeenschappen: in straten, buurten, families, kerken en sportverenigingen. Nederland heeft een rijke traditie van vrijwilligerswerk, mantelzorg en onderlinge betrokkenheid. Juist in regio's waar de onderlinge verbondenheid sterk is, zijn mensen minder eenzaam en gelukkiger. De overheid kan dit niet van bovenaf organiseren, maar moet wel ruimte geven, aanmoedigen en ondersteunen."