De regering moet plannen maken voor de rekenkracht en ruimte die nodig zijn voor AI (kunstmatige intelligentie). Nederland moet namelijk een digitale koploper blijven en een sterke positie in Europa behouden. Deze plannen moeten in het eerste kwartaal van 2027 aan de Kamer worden gestuurd.
Motie van het lid Kathmann over scenario's uitwerken voor de benodigde ruimte en rekenkracht om Nederland strategisch te positioneren op het gebied van AI
De kamer,
overwegende dat Nederland nu keuzes moet maken over digitale
infrastructuur en de rekenkracht die wij voor nu en in de toekomst
realiseren;
constaterende dat er nog geen strategie is uitgewerkt voor welke
rekenkracht er nodig is om op termijn de positie van Nederland als
«digitale koploper» waar te maken;
verzoekt de regering om verschillende scenario’s uit te werken voor de
ruimte en rekenkracht die nodig zijn om Nederland strategisch te
positioneren binnen Europa op het gebied van AI;
verzoekt de regering om deze scenario’s, inclusief inzicht in de benodigde
investeringen, in Q1 van 2027 aan de Kamer te doen toekomen.
Argumenten voor: De partij beschouwt AI als een drijvende kracht achter economische macht en geopolitieke invloed, waarbij zij erkent dat Europa momenteel achterloopt op de VS en China [3]. Om de digitale autonomie te vergroten en minder afhankelijk te worden van niet-Europese Big Tech, wil de partij investeren in Europese cloud-toepassingen en de versterking van de Europese chipsector [2][6]. Daarnaast steunt de partij de bouw van Europees-autonome datacentra en een AI-fabriek [1]. De partij wil via het groeifonds specifiek investeren in sleuteltechnologieën zoals AI [7][5] en streeft naar een leidende positie in digitale technologie [9]. Ook het belang van investeringen in onderzoek, innovatie en infrastructuur wordt benadrukt om de toekomst van Nederland te waarborgen [8][4].
Argumenten tegen: Er zijn in het verkiezingsprogramma geen argumenten gevonden die tegen de motie pleiten.
Bronnen:
"We stimuleren doorontwikkeling van het Nederlands 'large language-model' GPT-NL als basis voor AI. Ook stimuleren we de bouw van Europees-autonome datacentra. En we steunen de komst van een AI-fabriek in Noord-Nederland en essentiële softwaretoepassingen."
"We willen minder afhankelijk worden van Big Tech buiten Europa. Daarom investeren we in digitale autonomie, bijvoorbeeld door als Europa eigen cloud-toepassingen te maken, en met gelijkgestemde landen te bouwen aan de versterking van de Europese chipsector. Daarnaast fungeert de landelijke overheid als voorloper in de transitie naar de eigen cloudtoepassing en ondersteunt het lagere overheden om ook deze transitie door te voeren."
"Kunstmatige intelligentie (AI) ontwikkelt zich snel tot een drijvende kracht achter economische macht, wetenschappelijke vooruitgang en geopolitieke invloed. Europa bevindt zich op een knooppunt in de wereldwijde AI-race, maar loopt achter op de VS en China. We blijven aandacht hebben voor digitale ethiek, want digitale technologie is niet waardenvrij. Grote techbedrijven sturen via algoritmes, en data worden op grote schaal opgeslagen."
"We leven in onrustige tijden. Geopolitieke ontwikkelingen en tarievenoorlogen hebben economische gevolgen, leiden tot onzekerheden en bedreigen onze veiligheid en bestaanszekerheid. In de stikstofproblematiek, de netcongestie en de wooncrisis worden de gevolgen van onvoldoende daadkracht en keuzes in de laatste jaren pijnlijk duidelijk. We hebben verzuimd te investeren in de toekomst van Nederland, in onderzoek en innovatie, infrastructuur en arbeidsproductiviteit. Door de dubbele vergrijzing zullen we met minder mensen meer moeten verdienen. Onze sociale zekerheid, zorg en belastingstelsel zijn aan onderhoud en vernieuwing toe, om toegankelijkheid, betaalbaarheid en kwaliteit te borgen."
"Binnen het groeifonds komt ruimte voor investeringen in sleuteltechnologieën met een sterke focus op AI. Er komt daarnaast een commissaris AI voor centrale regie. Zo stimuleren we steviger samenwerking en data-uitwisseling tussen bedrijven, onderwijsinstellingen en overheden. Toezichthouders behouden hun onafhankelijke rol, en zien toe op naleving van de geldende wetgeving op het gebied van AI."
"We stimuleren de ontwikkeling van chipproductie en -ontwerp met gelijkgestemde Europese landen. Ook dragen we actief bij aan de daadwerkelijke productie van geavanceerde chips in Nederland of Europa."
"We geven het Groeifonds een nieuwe impuls en investeren daarmee in nieuwe technologieën die nodig zijn voor de toekomst. Nederlandse toponderzoeksinstellingen brengen we actief in stelling en sluiten aan bij Europese technologieprogramma's, zoals het Digital Europe Program."
"Nederland moet voldoen aan de Lissabon-doelstelling om 3 procent van het bbp te investeren in onderzoek en innovatie (R\&D), waarvan 1 procent door de overheid en 2 procent privaat. Daarvoor investeren we in wetenschappelijk en toegepast onderzoeken valorisatie dat zich richt op de sleuteltechnologieën van de toekomst, zoals AI, quantum-computing, groene chemie, batterijtechnologie en biotechnologie."
"De Europese economie dreigt te stagneren. Dat noopt tot urgentie, daadkracht en intensieve publiek-private samenwerking. We willen zowel in EU-verband als nationaal ons mededingingsbeleid herzien, innovatie versnellen, investeringen en financieringen stimuleren en vooroplopen in digitale technologie."