De regering moet de financiering van lokale publieke media per regio nauwlettend bewaken. Vanaf 2028 verandert de financiering: gemeenten stoppen met hun bijdrage en het Stimuleringsfonds voor de Journalistiek stopt met tijdelijke subsidies. Hierdoor kan er minder geld beschikbaar komen voor de journalistiek. De regering moet de Kamer direct waarschuwen bij financiële achteruitgang.
Motie van het lid Mohandis over monitoren hoe de totale publieke bekostiging van de lokale publiekemediaopdracht zich vanaf 2028 ontwikkelt
De kamer,
constaterende dat de gemeentelijke zorgplicht voor de bekostiging van de
lokale publiekemediaopdracht per 1 januari 2028 vervalt en wordt
vervangen door rijksbekostiging;
constaterende dat gemeenten die nu aanvullend bijdragen, voor de
periode vanaf 2028 opnieuw moeten bepalen of en in welke mate zij
middelen beschikbaar stellen voor de lokale publiekemediaopdracht;
constaterende dat de tijdelijke middelen die nu via het Stimuleringsfonds
voor de Journalistiek als gelijk bedrag per verzorgingsgebied worden
uitgekeerd, per 1 januari 2028 vervallen;
constaterende dat de extra structurele rijksmiddelen vanaf 2028 via een
nieuwe verdeelsystematiek over de verzorgingsgebieden worden
verdeeld;
verzoekt de regering per verzorgingsgebied te monitoren hoe de totale
publieke bekostiging van de lokale publiekemediaopdracht zich vanaf
2028 ontwikkelt ten opzichte van de huidige situatie en daarbij in ieder
geval de rijksbijdrage, de vooraf bekendgemaakte gemeentelijke bijdragen
voor de eerste concessieperiode en het vervallen van tijdelijke stimuleringsmiddelen te betrekken;
verzoekt de regering de Kamer te informeren zodra financiële achteruitgang dreigt in plaats van versterking van de journalistieke capaciteit.
Argumenten voor: De partij beschouwt journalistiek als essentieel voor een goed geïnformeerde samenleving, het controleren van de macht en het beschermen van de rechtsstaat [4]. De publieke omroep speelt een belangrijke rol in de vrije democratie en moet zich richten op kerntaken zoals nieuws en journalistiek [3]. Daarnaast vindt de partij dat er een balans moet zijn tussen de taken die bij decentrale overheden liggen en de middelen die zij daarvoor hebben [2][1]. Het monitoren van de bekostiging om financiële achteruitgang te voorkomen, ondersteunt het streven naar een balans tussen taken en middelen [2][1] en helpt bij het waarborgen van een weerbare mediasector [4].
Argumenten tegen: De partij pleit voor meer bestedingsvrijheid voor gemeenten en minder specifieke uitkeringen [2].
Bronnen:
"Financiën decentrale overheden: We geven gemeenten de instrumenten die nodig zijn om uitgaven beheersbaar te maken en zorgen dat taken en middelen voor gemeenten en provincies in balans zijn. We zijn niet voor een groter decentraal belastinggebied, want dat leidt alleen maar tot een lastenstijging voor de inwoners. We geven gemeenten en provincies wel de mogelijkheid om hun problemen op te lossen. We onderzoeken of we op termijn over kunnen gaan op een ingezetenenheffing als alternatief voor bestaande lokale belastingen. De verschillen tussen gemeentelijke (armoede)regelingen zijn nu te groot, daarom harmoniseren we gemeentelijke regelingen. Leges mogen maximaal kostendekkend zijn."
"Lokale democratie: We hebben vertrouwen in de lokale democratie en kiezen voor meer bestedingsvrijheid voor gemeenten en provincies en dus voor minder specifieke uitkeringen. We zorgen dat dezelfde verantwoordelijkheden niet op verschillende bestuurslagen belegd zijn, dat decentralisatie van taken zorgvuldig gebeurt en dat geld en taken voor gemeenten en provincies in balans zijn. We koesteren de neutrale positie van de burgemeester en de commissaris van de Koning boven de partijen en voor alle inwoners. Daarom zijn we tegen de gekozen burgemeester en de gekozen commissaris van de Koning."
"Hervorming NPO: De publieke omroep heeft een belangrijke rol in onze vrije democratie. We zetten de hervorming van de NPO door, waarbij deze efficiënter, transparanter en toekomstbestendiger wordt. We vinden dat de publieke omroep terug moet naar haar kerntaken: nieuws, educatie en journalistiek. We laten de omroepen opgaan in huizen, en verminderen het aantal bestuurslagen. Het ledencriterium is niet langer voldoende om aan te tonen dat een omroep van toegevoegde maatschappelijke waarde is, dat schaffen we af."
"Media zijn essentieel voor een goed geïnformeerde samenleving. Journalistiek controleert de macht, biedt ruimte voor debat en beschermt de rechtsstaat. In tijden van desinformatie, digitale versnippering en buitenlandse beïnvloeding is een weerbare en moderne mediasector noodzakelijk."