De regering moet een plan maken om geld te krijgen van de Europese Investeringsbank (EIB) voor belangrijke infrastructuur. Deze projecten moeten zowel voor burgers als voor defensie nuttig zijn. Er is meer geld nodig voor infrastructuur en de EIB biedt nu nieuwe manieren om dit te financieren. De regering moet dit plan voor het najaar van 2026 delen met de Kamer.
Motie van het lid Boelsma-Hoekstra c.s. over een strategie voor het lostrekken van investeringen bij de Europese Investeringsbank voor infrastructurele projecten in Nederland
De kamer,
constaterende dat het afweegkader infrastructuur zich hoofdzakelijk richt
op hoe het bestaande budget verdeeld zou moeten worden;
overwegende dat nog nauwelijks is uitgewerkt hoe we de koek aan
middelen voor infrastructurele projecten gaan vergroten, hoe we
alternatieve bronnen van financiering of investeringen in infrastructuur
kunnen lostrekken;
overwegende dat belangrijke Nederlandse infrastructurele projecten van
strategisch militair belang kunnen zijn en er dus kansen zijn op het gebied
van dual use met defensie;
overwegende dat de Europese Investeringsbank zijn mogelijkheden tot
het verstrekken van leningen, garanties en financiële constructies ter
opschaling van militaire mobiliteit en kritieke infrastructuur, oftewel voor
dual use, heeft verruimd;
verzoekt de regering een strategie op te stellen voor het lostrekken van
investeringen bij de Europese Investeringsbank voor infrastructurele
projecten in Nederland die van strategisch belang zijn in het kader van
dual use met defensie, en deze strategie nog voor de bestuurlijke
overleggen MIRT van het najaar 2026 met de Kamer te delen.
Argumenten voor: De partij wil het makkelijker en overzichtelijker maken voor instellingen om meer geld van de Europese Investeringsbank (EIB) te ontvangen voor projecten [1]. Daarnaast wordt gepleit voor de oprichting van een Nederlands cofinancieringsfonds om de toegang tot Europese gelden voor innovatieve projecten te vergroten [2]. De partij wil bovendien actief aansluiten bij Europese programma's om samen met andere lidstaten te investeren in strategische technologieën [4]. Ook wordt steun uitgesproken voor gezamenlijke Europese projecten om de interoperabiliteit te verbeteren [3].
Argumenten tegen: De partij benadrukt dat er structureel geïnvesteerd moet worden in wat écht nodig is, en stelt dat besparingen die voortvloeien uit gezamenlijke Europese defensie-investeringen moeten worden ingezet voor groene, sociale en economische projecten [3].
Bronnen:
"We richten een Nationale Investeringsbank (NIB) op met voldoende publieke middelen, toegang tot de kapitaalmarkt middels staatsgarantie en een breed mandaat om de Nederlandse investeringsopgave te kunnen realiseren. De NIB moet een professionele instelling worden op afstand van de Kamer. Om deze investeringsbank op te zetten zal een eenmalige publieke investering van tien miljard euro nodig zijn, waarmee op de kapitaalmarkten het tienvoudige opgehaald kan worden. Om versnippering van het investeringslandschap tegen te gaan en de economische slagkracht van ons land te vergroten, zal de NIB bestaande fondsen en investeringsinstellingen bundelen. Een NIB zal het makkelijker en overzichtelijker maken voor institutionele beleggers, zoals pensioenfondsen, om mee te investeren, maar ook om van de Europese Investeringsbank (EIB) meer geld te ontvangen voor innovatieve projecten. Het opzetten van een NIB maakt het dus mogelijk om sleuteltechnologieën, duurzame innovatie en maatschappelijk verdienvermogen te financieren."
"We creëren een Nederlands cofinancieringsfonds om deelname aan Europese innovatiefondsen makkelijker te maken en het aanvraagproces los te trekken van de ministeries. Door de oprichting van een cofinancieringsfonds krijgt Nederland gemakkelijker en meer toegang tot Europese gelden voor innovatieve projecten waardoor we beter kunnen aansluiten op de investeringsstrategie van de EU. Het fonds zal onderdeel uitmaken van de Nationale Investeringsbank."
"Er wordt structureel geïnvesteerd in wat écht nodig is, met focus op resultaat, niet alleen op hoeveel procent van het budget naar defensie gaat. De uitbreiding binnen defensie wordt gezamenlijk gefinancierd met eurobonds. Uitgaven boven de 2% van het bruto binnenlandse product (bbp) worden gericht op gezamenlijke Europese projecten. Dit om versnippering te voorkomen, dubbele aankopen te vermijden en de interoperabiliteit te verbeteren. Door samen te investeren besparen we kosten. Die besparingen kunnen we gebruiken voor groene, sociale en economische projecten."
"De overheid neemt een leidende en sturende rol op zich in de ontwikkeling van een volwassen start-upklimaat door niet alleen gerichter maar ook méér te investeren in start-ups. Dit doet de overheid zowel via de Nationale Investeringsbank, zogenaamde incubators en innovatiehubs. Deze organisaties zullen niet alleen vanuit de Nederlandse begroting, maar ook vanuit Europese gelden gekapitaliseerd worden. Volt biedt start-ups en scale-ups verschillende mogelijkheden voor gerichte ondersteuning, afhankelijk van de behoeften in de verschillende ontwikkelingsfases. Dit zorgt voor meer maatwerk en betere resultaten. Nederland sluit actief aan bij Europese programma's zoals STEP, IPCEI en het toekomstige European Sovereignty Fund, zodat we samen met andere lidstaten investeren in strategische technologieën voor een duurzame en concurrerende Europese economie."