Strenge controle op defensie-inkopen
De regering moet de controle op defensie-inkopen streng houden totdat de problemen zijn opgelost. De Algemene Rekenkamer ziet namelijk 4,3 miljard euro aan fouten bij de aanschaf van defensiematerieel. Er zijn problemen met de manier waarop Defensie spullen koopt en met fraude. Daarom moet de regering een verbeterplan maken voor eerlijke inkopen en het voorkomen van corruptie.
Motie van het lid Van Baarle over het toezicht op defensie-inkopen niet versoepelen voordat de door de Algemene Rekenkamer geconstateerde basisproblemen zijn opgelost
De kamer, constaterende dat de Algemene Rekenkamer over 2025 spreekt van 4,3 miljard euro aan fouten en onzekerheden bij defensiematerieel; constaterende dat de Rekenkamer concludeert dat Defensie kampt met problemen in de basis, waaronder omzeilde aanbestedingsprocedures, onvoldoende onderbouwde contractgunningen en het ontbreken van fraudebeleid; overwegende dat de defensie-uitgaven dit jaar al bijna 27 miljard bedragen en Defensie voornemens is deze uitgaven de komende jaren verder te laten stijgen; verzoekt de regering om het toezicht op defensie-inkopen niet te versoepelen zolang de door de Algemene Rekenkamer geconstateerde basisproblemen niet aantoonbaar zijn opgelost, en met een concreet verbeterplan te komen voor rechtmatige aanbesteding, fraudepreventie en anticorruptie bij defensie-inkopen.2 juli | DENK | Aangenomen: 131–19 |
Stemuitslag
Verkiezingsprogramma CU
Stemverwachting: voor (vrij zeker, 80%)
Argumenten voor: De partij benadrukt dat defensie, vanwege de inzet van wapens en militairen, onderdeel moet zijn van een integraal beleid met voldoende politieke controle [2]. Daarnaast stelt de partij dat de overheid haar rol bij aanbestedingen moet verbeteren en dat 'aanbesteden anders moet' [4]. Ook is er aandacht voor de noodzaak om de rechtsorde te beschermen tegen bedreigingen zoals criminele ondermijing [5].
Argumenten tegen: Het programma bevat geen argumenten die zich uitspreken tegen toezicht op defensie-inkopen of tegen het verbeteren van aanbestedingsprocedures. Hoewel de partij streeft naar forse investeringen in defensie [1] en de groei van de defensie-industrie [3], wordt niet aangegeven dat dit ten koste mag gaan van de rechtmatigheid of controle.
Bronnen:
- "We investeren de komende jaren fors in defensie om te kunnen voldoen aan de NAVO-norm om in 2035 3,5% van ons BBP uit te geven aan defensie en daarnaast 1,5% aan bijvoorbeeld infrastructuur die ook defensie ten goede komt. Naast financiële ruimte is er fors meer fysieke ruimte nodig om te kunnen uitbreiden en om meer op Nederlands grondgebied te kunnen oefenen. De uitbreiding van kazernes en oefenterreinen gebeurt altijd in afstemming met lokale overheden. Er wordt zo veel mogelijk rekening gehouden met lokale wensen, bijvoorbeeld als het gaat om infrastructuur. Bij nieuwe kazernes kijken we met nadruk naar gebieden waar deze ook een bijdrage kunnen leveren aan economische ontwikkeling en werkgelegenheid."
- "De Russische inval in de Oekraïne heeft pijnlijk duidelijk gemaakt dat vrede en vrijheid niet vanzelfsprekend is. Vrijheid kan niet zonder bescherming. De krijgsmacht heeft een duidelijke taak bij het bewaken van die vrijheid, door het grondgebied van Nederland en onze bondgenoten te beschermen en door het bevorderen van de internationale rechtsorde. De nieuwe NAVO-norm vraagt veel van de Nederlandse schatkist, defensieorganisatie en defensie-industrie, maar is noodzakelijk om onze vrijheden te kunnen verdedigen. Onze inzet van de krijgsmacht is onderdeel van een doordachte integrale benadering, in afstemming met de inzet van diplomatie, internationale- en ontwikkelingssamenwerking. Juist omdat het bij defensie om een ultiem machtsmiddel gaat, namelijk de inzet van wapens en militairen, is het belangrijk dat defensie onderdeel is van een integraal veiligheidsbeleid met voldoende politieke controle."
- "De forse uitbreiding van het defensiebudget gaat waar mogelijk gepaard gaan met de groei van de Nederlandse defensie-industrie en met onderzoek en ontwikkeling, zodat investeringen vanuit belastinggeld voor een deel terugkeren in de vorm van economische groei, innovaties"
- "Het Rijk moet haar rol beter pakken om bij te dragen aan verduurzaming en om het mkb en sociale ondernemingen te betrekken bij aanbestedingen. We maken lokaal, duurzaam en biologisch inkopen de norm, ook bij aanbestedingen. Aanbesteden moet anders: de grens voor directe gunning aan het mkb wordt verhoogd, teksten bij aanbestedingen worden leesbaar en we stellen praktijkvoorbeelden van eenvoudiger inkopen ter beschikking. In het kader van strategische autonomie geven we de voorkeur aan de inkoop van Europese goederen en diensten, om de afhankelijkheid van China en de VS te verminderen."
- "Vrijheid en democratie zijn niet vanzelfsprekend. Er is een oorlog gaande in Europa. Toenemende geopolitieke spanningen zorgen voor onzekerheid en een schemergebied tussen oorlog en vrede. In een instabiele wereld moeten Europa en Nederland meer op eigen benen staan om onze veiligheid en democratische rechtsorde te beschermen en weerbaarder te worden. De rechtsstaat en ons vrije democratische bestel staan niet alleen onder druk van (sabotage door) andere landen, maar ook door terroristische dreiging van het jihadisme, criminele ondermijning of extremistische netwerken die onze rechtsorde bedreigen."