Lagere energierekening voor huishoudens
De regering moet maatregelen nemen om de energierekening per 2027 structureel te verlagen. Nieuwe klimaatregels, zoals ETS2 (een systeem waarbij vervuiling geld kost), maken de rekening namelijk duurder. De overheid kan de opbrengsten van deze regels gebruiken om de rekening betaalbaar te houden. Ook moet de regering jaarlijks ingrijpen als de energiearmoede niet afneemt.
Motie van het lid Van Oosterhout over het structureel verlagen van de energierekening
De kamer, overwegende dat uit de Monitor Energiearmoede blijkt dat de daling van het aantal huishoudens in energiearmoede stagneert en dat het kabinet hier nog geen maatregelen voor heeft genomen; constaterende dat de bijmengverplichting groen gas en de invoering van ETS2 zullen leiden tot een hogere energierekening voor huishoudens met een mogelijke stijging van het aantal huishoudens in energiearmoede tot gevolg; constaterende dat zowel ETS2 als de bijmengverplichting (via de buy-outoptie) opbrengsten genereren voor de Nederlandse Staat; overwegende dat het onwenselijk is dat de rekening van deze twee instrumenten optelt bij huishoudens, terwijl CO2-beprijzing juist een kans kan bieden om de energierekening betaalbaar te houden; verzoekt de regering voor de behandeling van het Belastingplan 2027 in de Kamer een inventarisatie te sturen van mogelijke maatregelen om de energierekening voor huishoudens per 2027 (structureel) te verlagen; verzoekt de regering daarbij onder meer te kijken naar het verlagen van de elektriciteitsbelasting, het socialiseren van de nettarieven en het stimuleren van verduurzaming van de gebouwde omgeving en als dekking voor mogelijke opties ook de opbrengsten van ETS2 en de buy-out van de bijmengverplichting groen gas te betrekken; verzoekt de regering jaarlijks na het uitkomen van de Monitor Energiearmoede gerichte (financiële) maatregelen te nemen indien het aandeel huishoudens in energiearmoede stijgt of gelijk blijft, kst-36947-36 ISSN 0921 - 7371 ’s-Gravenhage 2026 Tweede Kamer, vergaderjaar 2026–2027, 36 947, nr. 36 1.21 september | PRO | Aangenomen: 119–31 |
Stemuitslag
Verkiezingsprogramma GL-PvdA
Stemverwachting: voor (erg zeker, 95%)
Argumenten voor: De partij wil kwetsbare huishoudens ondersteunen met een structureel energienoodfonds om de stijgende energierekening op te vangen [1][2]. Daarnaast zetten zij in op verduurzaming en isolatie om de energierekening structureel te verlagen [1][2][4]. Om de kosten voor huishoudens laag te houden, stelt de partij voor om de nettarieven te verlagen [4] of de kosten van netinvesteringen te spreiden over de tijd [3]. Het principe van klimaatrechtvaardigheid, waarbij de rekening bij de grote vervuilers moet liggen [5], ondersteunt het gebruik van opbrengsten uit klimaatmaatregelen om de rekening voor de burger betaalbaar te houden.
Argumenten tegen: Het programma bevat geen argumenten die de wens om de energierekening voor kwetsbare groepen te verlagen of de kosten van de energietransitie eerlijk te verdelen, tegenwerken.
Bronnen:
- "Verduurzaming en betaalbare energie. Mensen met weinig geld wonen vaak in de slechtst geïsoleerde huizen, met een hoge energierekening, tocht en soms zelfs schimmel tot gevolg. Om de stijgende energierekening te kunnen betalen zetten we in op isolatie en verduurzaming van woningen, zie hoofdstuk 'Volkshuisvesting. Zolang het nodig is, springt de overheid bij met een energiefonds dat structureel gevuld wordt. Hulp komt beschikbaar voor wie dat nodig heeft, niet slechts voor wie zich als eerste meldt."
- "Betaalbare energierekening. Isolatie is de enige structurele oplossing voor een betaalbare energierekening, maar niet alle woningen zullen van vandaag op morgen zijn verduurzaamd. Daarom komen we in de tussentijd kwetsbare huishoudens tegemoet met een structureel energienoodfonds, dat huishoudens helpt die hun energierekening niet kunnen betalen. Huurders die door de abrupte afschaffing van de salderingsregeling moeten toeleggen op zonnepanelen komen we tegemoet."
- "Ruimte op het energienet. Met snellere uitbreiding van het elektriciteitsnet zijn we eerder onafhankelijk van fossiele subsidies. We komen met een Energieversnellingswet, die regelt dat vergunningen voor kritieke energieinfrastructuur, zoals voor verdeelstations en extra stroomkabels, eerder kunnen worden afgegeven. Ook krijgt de aanleg van deze infrastructuur voorrang als er door de beperkte stikstofruimte keuzes gemaakt moeten worden welke activiteiten mogelijk zijn. Daarnaast gaan we slimmer gebruik maken van het elektriciteitsnet. Bijvoorbeeld door bedrijven en huishoudens te stimuleren om buiten de spits stroom te gebruiken, oplossingen als batterijen en elektrolyse te ondersteunen, en de lokale energievraag beter af te stemmen met het lokale aanbod uit zon en wind. Partijen met een maatschappelijk belang krijgen voorrang op het net. We stimuleren coöperatief eigendom en beheer van nieuwe duurzame energiebronnen. De overheid stuurt actief op een eerlijk en duurzaam energiesysteem en onderzoekt waar energie in publieke handen moet komen. Kosten voor huishoudens en bedrijven houden we laag door energienetten langer te gebruiken, de kosten van investeringen in het net niet meteen in rekening te brengen bij afnemers, maar uit te smeren over de tijd, en door nettarieven te differentiëren. Nieuwe woonwijken krijgen een eigen wijk- of buurtbatterij. Die slaat stroom op als de wijk stroom over heeft en levert het terug als zon en wind het laten afweten. Dat is voordeliger en solidairder dan een batterij in elke woning. Het ontlast bovendien het elektriciteitsnet."
- "Klimaatrechtvaardigheid betekent dat we het samen doen. Mensen die moeite hebben met het betalen van de energierekening helpen we als eerst. We verlagen de nettarieven, en helpen mensen met het isoleren van hun woning en het plaatsen van zonnepanelen zodat de energierekening daalt. Huurders van wie de huisbaas de woning niet isoleert krijgen korting op de huur. En we maken het openbaar vervoer aantrekkelijker door de introductie van een Klimaatticket, waarmee iedereen voor 59 euro per maand onbeperkt met het ov kan reizen in daluren."
- "Klimaatrechtvaardigheid. We staan voor een grote verbouwing van Nederland. De aanpak van de klimaat- en natuurcrises zal effect hebben op hoe we wonen, werken, reizen en eten. Daarmee is klimaatbeleid ook sociaal beleid, en daarom stellen wij klimaatrechtvaardigheid centraal. De rekening hoort bij de grote vervuilers te liggen, niet bij mensen die het minste bijdragen aan klimaatverandering. Dit principe passen we zowel nationaal als internationaal toe. Zo grijpen we de klimaattransitie aan om de brede welvaart te vergroten - met gezondere lucht, een betaalbare energierekening, goed en lokaal voedsel, een comfortabele woning, en eerlijke, duurzame ontwikkelingskansen."