De regering moet de nationale investeringsinstelling toestemming geven om te investeren in projecten met onzekere rendementen. Deze projecten zijn belangrijk voor de Nederlandse economie, ook als het rendement lager is dan de markt verwacht. Zo krijgt Nederland een belangrijke aanvulling op de huidige investeringsmarkt.
Motie van het lid Bushoff over de nationale investeringsinstelling mandateren om zich ook te richten op projecten waarvan het rendement onzeker is maar die mogelijk wel de economie ten goede komen
Tweede Kamer der Staten-Generaal
2
Vergaderjaar 2026–2027
28 165
Deelnemingenbeleid rijksoverheid
Nr. 484
MOTIE VAN HET LID BUSHOFF
Voorgesteld 22 september 2026
De Kamer,
constaterende dat de randvoorwaarden voor de op te richten nationale
investeringsinstelling nog dienen te worden vastgesteld;
overwegende dat een investeringsinstelling die zich kan richten op
projecten waarvan de rendementseisen nog niet marktconform zijn juist
een aanvulling kan zijn op het Nederlandse investeringslandschap;
verzoekt de regering om de nationale investeringsinstelling ook het
mandaat te geven om zich te richten op projecten waarvan het rendement
onzeker is maar waarvan redelijkerwijs te verwachten valt dat het risico er
mee in verhouding staat en ze de Nederlandse economie ten goede
komen.
Argumenten voor: De partij wil een investeringsmaatschappij oprichten voor start-ups en scale-ups om groeikapitaal te verstrekken [1][7][6]. Daarnaast willen zij via een investeringsagenda voor nationale groei investeren in de groei van morgen en knelpunten in de economie wegnemen [2][3]. De partij stelt dat er eerst geïnvesteerd moet worden voordat er geld verdiend kan worden [4] en ziet kansen in het versterken van innovatie door investeringen in onderzoek en ontwikkeling [5].
Argumenten tegen:
Bronnen:
"Een investeringsmaatschappij voor start-ups en scale-ups: We richten een investeringsmaatschappij op gericht op het verstrekken van groeikapitaal aan start- en scale-ups in het hele land. Zij kunnen dan tegen gunstige voorwaarden geld lenen of garanties krijgen om in Nederland door te groeien. Zo zorgen we ervoor dat Nederland een aantrekkelijke plek is voor bijvoorbeeld techbedrijven. We bezien of dit samengevoegd kan worden met bestaande investeringsfondsen."
"Investeren in groei met een investeringsagenda voor nationale groei: We investeren in de groei van morgen door de grootste knelpunten in onze economie op te lossen, zoals met investeringen in onze (data-)infrastructuur en in de energietransitie. Zo wordt Nederland klaar voor de toekomst en zorgen we dat we de welvaart van morgen, vandaag verdienen."
"Vol inzetten op kunstmatige intelligentie: Kunstmatige intelligentie heeft de toekomst. Het is tijd dat we meer redeneren vanuit kansen, dan vanuit angst. We doen daarom investeringen in kunstmatige intelligentie via de investeringsagenda voor nationale groei en de investeringsmaatschappij. Anders worden we sterk afhankelijk van de VS en China. Dit fonds moet, naast de komst van een 'normale' AI-fabriek in Groningen, een AI-gigafabriek mogelijk maken. Ook realiseren we met dit fonds een AI-hub, naar voorbeeld van het Franse Station F. We helpen het mkb volop de kansen van kunstmatige intelligentie te benutten. Door de inzet op kunstmatige intelligentie krijgt het hele land een impuls."
"Op de gevel van een pand aan onze eeuwenoude hoofdstedelijke binnenstad prijkt de leus: 'De cost gaet voor de baet uyt'. In modern Nederlands: er moet eerst geïnvesteerd worden, voordat er geld verdiend kan worden. Dat bewustzijn moeten we weer van stal halen. Alleen met forse verbeteringen en investeringen in ons vestigingsklimaat en het schrappen van verstikkende regelgeving, zorgen we ervoor dat ook toekomstige generaties in een rijk land opgroeien."
"Uitgaven aan innovatie omhoog: We spannen ons in om de investeringen in onderzoek en ontwikkeling in Nederland te laten stijgen naar minimaal 3% van de totale omvang van de economie. Met de logica dat ongeveer iedere euro die door de overheid wordt geïnvesteerd in innovatie leidt tot twee euro aan investeringen door de markt. De inspanning is van de overheid en bedrijven gezamenlijk. Bedrijven die in Nederland willen investeren en een bijdrage willen leveren aan innovatie helpen we met het wegnemen van belemmeringen, door middel van het recent door de VVD aangekondigde R\&D-lanceerplatform. We versterken de samenwerking met universiteiten en kennisinstellingen zodat hun innovaties bijdragen aan economische groei."
"Ruim baan voor innovatieve voedselproductie: We kijken met optimisme naar ontwikkelingen zoals precisiefermentatie, kweekvlees en nieuwe genomische technieken zoals CRISPR-Cas. Maar de rigide toelatingsprocedures in de EU zorgen voor deze novel foods voor enorme belemmeringen. De overheid moet er alles aan doen om dit te stroomlijnen, bijvoorbeeld door aan te dringen op een speciale procedure voor start- ups. Ook willen we regelluwe proeftuinen en adequate financiering via, onder andere, een investeringsmaatschappij voor start- en scale-ups. We willen tevens Europese goedkeuring voor andere innovaties zoals duurzame vangsttechnieken in de visserij, RENURE en groene gewasbeschermingsmiddelen."
"Investeren in groei van de toekomst: met een investeringsagenda voor nationale groei gaan we de komende jaren extra investeren om de knelpunten weg te halen die onze economische groei in de weg staan, zodat toekomstige generaties ook in een welvarend land opgroeien. We richten daarnaast een investeringsmaatschappij op die is gericht op start- en scale-ups, zodat zij het geld hebben om op te schalen. We zetten vol in op kunstmatige intelligentie."