Voorkom verzwakking AVG bij AI-training
De regering moet voorkomen dat de AVG (de Europese privacywet) wordt verzwakt. Het trainen van AI-modellen op Europese persoonsgegevens moet alleen onder strikte voorwaarden mogelijk blijven. Dit voorkomt dat Amerikaanse techbedrijven een oneerlijk voordeel krijgen ten koste van Europese ondernemers.
Motie van de leden Kathmann en Dassen over het standpunt innemen dat het trainen van AI-modellen op Europese data alleen onder voorwaarden mogelijk blijft
De kamer, constaterende dat het Ierse voorzitterschap van de Raad van de Europese Unie voorstelt om het trainen van AI-modellen op persoonsgegevens van Europese burgers te bestempelen als «gerechtvaardigd belang»; overwegende dat dit vooral in het voordeel werkt van Amerikaanse bigtechbedrijven, die al ongelofelijk veel data illegaal verzamelen en innovatieve Europese ondernemers de pas afsnijden; verzoekt de regering om het standpunt in te nemen dat de AVG niet verzwakt wordt, zodat het trainen van AI-modellen op Europese data alleen onder voorwaarden mogelijk blijft; verzoekt de regering om een coalitie van medestanders te zoeken in de Raad om zich hiervoor te blijven inzetten.6 oktober | PRO, Volt | Aangenomen: 89–60 |
Stemuitslag
Verkiezingsprogramma GL-PvdA
Stemverwachting: voor (erg zeker, 90%)
Argumenten voor: De partij stelt dat data voor het trainen van AI-modellen alleen met expliciete toegang en zonder dwang verkregen mag worden [1]. Zij pleiten voor een verbod op de handel in persoonsgegevens [2] en willen voorkomen dat gebruikers ongewenst geprofileerd worden door in te zetten op een 'opt-in' voor digitale diensten [4][5]. Daarnaast is het essentieel voor de digitale autonomie dat data op Europees grondgebied blijft en onder Europees recht valt om de afhankelijkheid van Amerikaanse techgiganten te verminderen [3][6].
Argumenten tegen: Het programma bevat geen argumenten om de AVG te verzwakken; de nadruk ligt juist op het beschermen van de privacy en de digitale autonomie.
Bronnen:
- "Waak voor de risico's van AI. Naast de kansen van AI, zijn we ons bewust van de risico's. Op dit moment is AI te vervuilend, vervaagt het de grens tussen wat echt en nep is en laten we belangrijke taken over aan taalmodellen waardoor we zelf vaardigheden verliezen. We nemen maatregelen om dit te voorkomen. We verbieden riskante AI-systemen, zoals systemen voor realtime-gezichts- of emotieherkenning. AI-gegenereerde content moet altijd als zodanig herkenbaar zijn, met duidelijke bronvermelding. Data voor het trainen van AI-modellen mag alleen zonder dwang of drang en met expliciete toegang verkregen zijn."
- "Bescherming van onze persoonsgegevens. Binnen de EU pleiten we voor een verbod op de handel in persoonsgegevens en profielen. Bedrijven worden verplicht om zo min mogelijk gegevens te registreren van hun klanten. Wij waarborgen het digitaal briefgeheim en leggen het recht om digitaal privégesprekken te voeren via end-to-end encryptie wettelijk vast. Voorstellen die andere manieren van chatcontrole mogelijk maken blijven we fel bestrijden. Overheden en bedrijven mogen niet over onze schouder meelezen in vertrouwelijke communicatie."
- "Europese actie en Big Tech. Europa is te afhankelijk van Amerikaanse techgiganten. We bouwen onze eigen digitale industrie en economie verder uit door te investeren in Europese digitale infrastructuur, een eigen Cloud en veilige AI. We lanceren een Civiel Techfonds om verantwoorde technologie aan te jagen en mensenrechtenorganisaties te steunen. We pleiten voor het opknippen van Big Tech en een heffing op niet-Europese Big Tech-bedrijven. Online anonimiteit en vrije toegang tot informatie blijven we actief beschermen. Zie ook hoofdstuk 'Digitalisering'."
- "Een einde aan verslavende algoritmen. Digitale diensten, zoals sociale media, worden bewust verslavend gemaakt. Zo vreten online platforms onze aandacht, verzamelen ze op grote schaal persoonlijke data en maken ze een verdienmodel van smartphoneverslaving. Dit heeft grote en negatieve gevolgen voor onze privacy, gezondheid, autonomie, het publieke debat en de democratie. Er komt een Europees verbod op ongevraagde profielopbouw en online tracking. Gepersonaliseerde content mag enkel worden geboden op basis van een doelbewuste, geïnformeerde 'opt-in' die plaatsvindt zonder (impliciete) dwang."
- "Maak AI altijd een keuze. Gebruikers worden constant geconfronteerd met AI-toepassingen waar ze niet om vragen, zoals de AI-samenvattingen op zoekmachines of de chatbot van WhatsApp. Wij willen dat gebruikers zelf bepalen of en wanneer ze AI willen gebruiken. Daarom willen wij dat AI-toepassingen op grote platforms altijd een 'opt-in' zijn: bij voorbaat staan ze uit, tenzij een gebruiker er zelf voor kiest. Zo voorkomen we vervuilend en onnodig AI-gebruik."
- "Digitale autonomie en industriepolitiek in Europa. Nederland kent veel innovatieve ICT-bedrijven, maar is toch afhankelijk van Amerikaanse en Chinese leveranciers. Samen met Europese partners maken we haast met het bouwen van Europese alternatieven en het stallen van data op Europees grondgebied en zorgen we dat het uitsluitend onder Europees recht valt. Zo maken we de hele overheid minder afhankelijk van landen buiten de Europese Economische Ruimte en bergen we overheidsinformatie veiliger op. Om dit meer kracht bij te zetten investeren we in de Rijkscloud. Voor het stellen van prioriteiten in het bouwen aan digitale autonomie, kiezen we een risico-gedreven aanpak, waarbij we de gehele technologiestack in samenhang benaderen. We ondersteunen initiatieven voor Europese chipfabrieken en sturen bij de Europese Commissie aan op publieke garanties, zoals bij het InvestEU-programma. In Nederland omarmen we het ecosysteem van innovatieve mkb'ers en stimuleren start-ups in de tech-sector. De Rijksoverheid geeft als grootste IT-afnemer van het land de voorkeur aan Europese digitale diensten. Dat leidt tot hoogwaardige werkgelegenheid en versterkt de economie."