Wetenschappelijk onderzoek naar migratiekosten

De regering moet zorgen dat de NWO bij onderzoek naar migratie niet alleen kijkt naar sociale effecten, maar ook naar de kosten en baten voor de schatkist. Het is essentieel om beide kanten van het beleid te onderzoeken voor een compleet beeld. De overheid geeft jaarlijks miljarden uit aan migratie en moet daarom beter weten wat de fiscale gevolgen daarvan zijn.

Motie van het lid Claassen over borgen dat NWO bij calls op het thema migratie en integratie zowel sociaal-culturele als fiscaal-economische onderzoeksvragen financiert

De kamer, constaterende dat de WRR in juni 2025 heeft geconstateerd dat onafhankelijk, universitair verankerd onderzoek naar de fiscale effecten van immigratie in Nederland structureel ontbreekt, terwijl de overheid jaarlijks miljarden uitgeeft aan migratie- en integratiebeleid; overwegende dat wetenschappelijke kwaliteit vereist dat baten én kosten van beleid systematisch worden onderzocht en dat eenzijdig onderzoek naar baten zonder evenredige aandacht voor kosten en omslagpunten geen volledig en betrouwbaar kennisfundament oplevert voor beleidsvorming; verzoekt de regering te borgen dat NWO bij calls op het thema migratie en integratie zowel sociaal-culturele als fiscaal-economische onderzoeksvragen financiert, inclusief drempelwaarden en omslagpunten van beleid, en de Kamer binnen een jaar te informeren over de thematische balans in publiek gefinancierd migratieonderzoek.
16 april | Markusz | Verworpen: 48–102 |

Stemuitslag

Verkiezingsprogramma D66

Stemverwachting: tegen (vrij zeker, 80%)

Argumenten voor: De partij stelt dat goed overheidsbeleid begint bij goede gegevens en dat zij de samenwerking aan onderzoek wil verbeteren om arbeidsmigratie gericht te kunnen sturen [2]. Dit zou ondersteuning kunnen bieden voor het verzoek om meer inzicht in de fiscale effecten.

Argumenten tegen: De partij stelt dat er juist meer ruimte moet zijn voor 'vrij onderzoek dat niet wordt gestuurd door beleid of anderen buiten de wetenschap' en pleit voor een eerlijke verdeling tussen wetenschapsgebieden [1]. Het opleggen van specifieke onderzoeksvragen aan de wetenschapsfinancier NWO door de politiek kan worden gezien als een inbreuk op die gewenste academische vrijheid [3] en de autonome koers die onderzoekers moeten kunnen varen [4].

Bronnen:

  1. "D66 wil een goede balans tussen onderzoek met en zonder directe praktische toepassing. Daarom komt er meer ruimte voor vrij onderzoek dat niet wordt gestuurd door beleid of anderen buiten de wetenschap. We zorgen hierbij voor een eerlijke verdeling tussen de verschillende wetenschapsgebieden. Op het mbo en het hbo komt meer aandacht voor onderzoek dat op de praktijk gericht is."
  2. "Goed overheidsbeleid begint met goede gegevens. We kunnen arbeidsmigratie alleen gericht sturen als we er voldoende informatie over hebben. Daarom verbeteren we de registratie van arbeidsmigranten. We werken ook samen met instanties aan verbetering van verwachtingen en onderzoeken."
  3. "Academische vrijheid wordt wereldwijd steeds vaker aangevallen. D66 wil internationaal toptalent naar Nederland halen. We zetten ons ook in om wetenschappelijk talent in Nederland te houden. Dat past bij Nederland als land van vrijheid, tolerantie en toponderzoek."
  4. "Wetenschap en innovatie bepalen hoe onze toekomst eruitziet: of je stroom straks duurzaam is, kanker beter behandelbaar wordt en oudere mensen dankzij slimme technologie langer thuis kunnen wonen. Daarom draaien we eerdere bezuinigingen terug én investeren we fors meer. We zorgen dat wetenschappers vrij en veilig kunnen werken en brengen het onderzoek dichter bij de mensen."