Wetenschappelijk onderzoek naar migratiekosten

De regering moet zorgen dat de NWO bij onderzoek naar migratie niet alleen kijkt naar sociale effecten, maar ook naar de kosten en baten voor de schatkist. Het is essentieel om beide kanten van het beleid te onderzoeken voor een compleet beeld. De overheid geeft jaarlijks miljarden uit aan migratie en moet daarom beter weten wat de fiscale gevolgen daarvan zijn.

Motie van het lid Claassen over borgen dat NWO bij calls op het thema migratie en integratie zowel sociaal-culturele als fiscaal-economische onderzoeksvragen financiert

De kamer, constaterende dat de WRR in juni 2025 heeft geconstateerd dat onafhankelijk, universitair verankerd onderzoek naar de fiscale effecten van immigratie in Nederland structureel ontbreekt, terwijl de overheid jaarlijks miljarden uitgeeft aan migratie- en integratiebeleid; overwegende dat wetenschappelijke kwaliteit vereist dat baten én kosten van beleid systematisch worden onderzocht en dat eenzijdig onderzoek naar baten zonder evenredige aandacht voor kosten en omslagpunten geen volledig en betrouwbaar kennisfundament oplevert voor beleidsvorming; verzoekt de regering te borgen dat NWO bij calls op het thema migratie en integratie zowel sociaal-culturele als fiscaal-economische onderzoeksvragen financiert, inclusief drempelwaarden en omslagpunten van beleid, en de Kamer binnen een jaar te informeren over de thematische balans in publiek gefinancierd migratieonderzoek.
16 april | Markusz | Verworpen: 48–102 |

Stemuitslag

PVVJA21FVDMarkuszBBBKeijzer50PLUS
D66VVDGL-PvdACDACUDENKPvdDSGPSPVolt

Verkiezingsprogramma SP

Stemverwachting: voor (vrij zeker, 80%)

Argumenten voor: De partij pleit voor onafhankelijk onderzoek dat vrij is van marktsturing en invloed van commerciële partijen [2]. Het verzoek om onderzoek naar de fiscale effecten van migratie door NWO sluit aan bij de wens voor een objectief kennisfundament, terwijl er in het verkiezingsprogramma grote kritiek is op het huidige migratiebeleid en de maatschappelijke kosten daarvan [1][3].

Argumenten tegen: De partij stelt dat onderzoek vrij moet zijn van marktsturing, druk van opdrachtgevers en belangenverstrengeling [2]. Men zou kunnen vrezen dat politieke sturing op de thematische balans van NWO-calls de wetenschappelijke autonomie kan inperken of de integriteit van onderzoek kan beïnvloeden.

Bronnen:

  1. "Arbeidsmigratie is moderne slavernij. De SP vindt arbeidsmigratie een vorm van moderne slavernij. Er zijn 800 duizend tot 1,2 miljoen arbeidsmigranten in Nederland. Het exacte aantal weet niemand. Ze worden hierheen gehaald door bedrijven en uitgebuit en afgedankt als ze niet meer nodig zijn. Een steeds groter deel van de dak- en thuislozen in Nederland is arbeidsmigrant. En de druk op onze buurten en sociale voorzieningen en de woningnood zijn al hoog door decennia aan neoliberale bezuinigingen. Daarom worden de voorstellen van de commissie Roemer per direct doorgevoerd en ook de aantallen arbeidsmigranten fors teruggeschroefd."
  2. "Onafhankelijk onderzoek vereist publieke zeggenschap. Steeds vaker bepalen commerciële belangen wat er onderzocht wordt, hoe, en met welk doel. Bedrijven gebruiken hun geld en invloed om universiteiten in te zetten voor eigen winst, terwijl publieke kennis steeds verder onder druk komt te staan. Dat ondermijnt niet alleen de integriteit van de wetenschap, maar ook het vertrouwen van de samenleving. Onderzoek moet vrij zijn van marktsturing, druk van opdrachtgevers en belangenverstrengeling. Daarom richten we een onafhankelijk fonds op waarin bedrijven geen zeggenschap hebben over de uitvoering of uitkomst van het onderzoek. Publicaties blijven altijd in handen van de wetenschappers zelf."
  3. "Arbeidsmigratie is op termijn onhoudbaar. Arbeidsmigratie is een goedkoop verdienmodel. Door flexibele contracten worden arbeidsmigranten snel vervangen en blijven zij in lage loonschalen. Ook belastingvoordelen houden het loon laag. Daarbovenop mogen werkgevers in Nederland 25 procent van het minimumloon inhouden voor huisvesting. De sectoren waarin deze arbeidsmigranten werken, zoals in de distributie en slachterijen, kunnen enkel groeien door lage lonen. Dit remt de noodzaak voor innovatie en automatisering en vermindert daarmee de arbeidsproductiviteitsgroei. We moeten ons serieus afvragen of dit soort sectoren, van met name laagbetaald productiewerk tegen slechte arbeidsvoorwaarden, wel genoeg bijdragen aan onze maatschappij om de grote druk op voorzieningen te rechtvaardigen. Arbeidstekorten lossen we op door mensen te begeleiden naar de sectoren waar de samenleving als geheel het meest baat bij heeft."