De regering moet bij de Europese Unie pleiten voor meer subsidies voor ecosysteemdiensten (beloningen voor boeren die de natuur helpen). Tegelijkertijd moet de algemene inkomenssteun voor boeren omlaag. Dit helpt boeren bij de overgang naar duurzame landbouw en is effectiever voor het klimaat dan de huidige Europese subsidies.
Motie van de leden Bromet en Podt over pleiten voor vergroten van de ruimte voor ecosysteemdiensten en de landbouwtransitie door de bandbreedte voor inkomenssteun stapsgewijs te verlagen
De kamer,
constaterende dat de Algemene Rekenkamer in 2025 concludeerde dat de
doeltreffendheid en doelmatigheid van Europese subsidies vaak niet
duidelijk is;
overwegende dat het subsidiëren van ecosysteemdiensten wél direct en
positief bijdraagt aan zowel het verdienmodel van boeren als de doelstellingen voor natuur en klimaat;
verzoekt de regering om in de Landbouw- en Visserijraad te pleiten voor
het vergroten van de ruimte binnen het herziene gemeenschappelijk
landbouwbeleid voor ecosysteemdiensten en de landbouwtransitie door
de bandbreedte voor inkomenssteun stapsgewijs te verlagen;
verzoekt de regering om de Kamer blijvend te informeren over deze inzet
via de terugkoppelingen van de Landbouw- en Visserijraad.
Argumenten voor: De partij streeft naar een duurzaam verdienmodel voor de boer [2] en wil een landbouw die bijdraagt aan het herstel van de bodem, het landschap en de biodiversiteit [2]. Daarnaast noemt de partij 'beloningen bij het behalen van doelen' als een succesvol voorbeeld dat zichtbaar en bruikbaar moet worden gemaakt [4]. De partij wil natuur en biodiversiteit herstellen op een manier die de landbouw tegelijkertijd toekomst biedt [5] en wil dat boeren weer perspectief krijgen voor de lange termijn [2][6]. Ten slotte is de partij voor Europese afspraken over kringlooplandbouw [1] en het ambitieus uitvoeren van de Europese Natuurherstelwet [3].
Argumenten tegen: Er zijn geen fragmenten in het verkiezingsprogramma die tegen het subsidiëren van ecosysteemdiensten pleiten of tegen het stapsgewijs verlagen van de inkomenssteun binnen het Europese landbouwbeleid.
Bronnen:
"We pleiten voor Europese afspraken over kringlooplandbouw, beprijzen van CO₂ en eisen aan dierenwelzijn. Import van goedkoop veevoer en dierlijke producten die leiden tot ontbossing of biodiversiteitsverlies elders op de wereld moet worden tegengegaan."
"Voor D66 heeft de landbouw daarin nadrukkelijk ook een plek. De boer verdient nieuw perspectief voor de lange termijn. Dat is niet altijd makkelijk. Soms botsen belangen, soms is er onzekerheid over de beste weg. D66 maakt ruimte voor een duurzaam verdienmodel. We kiezen voor landbouw die de bodem en het landschap herstelt, bijdraagt aan voedselzekerheid, ons waterbeheer en biodiversiteit sterker maakt en dierenwelzijn serieus neemt."
"We voeren de Europese Natuurherstelwet ambitieus uit en maken voldoende middelen vrij voor de uitvoering hiervan."
"De landelijke overheid blijft regisseur: duidelijke doelen, stabiele regels en voldoende geld. Wat op de ene plek werkt, delen we nationaal. Succesvolle voorbeelden - zoals van ruilverkaveling of beloningen bij het behalen van doelen - maken we zichtbaar en bruikbaar voor andere regio's."
"Deze verandering begint met duidelijkheid. Want dat geeft vertrouwen. We herstellen natuur, verbeteren biodiversiteit en halen de doelen voor stikstof en waterkwaliteit. Dat doen we op zo'n manier dat we tegelijkertijd de landbouw toekomst bieden. Deze doelen worden per gebied uitgewerkt. We zorgen dat grondstoffen en hulpbronnen zoveel mogelijk worden hergebruikt."
"De landbouw heeft Nederland veel gebracht: voedselzekerheid, werkgelegenheid en internationale trots. Maar die vooruitgang kende ook een keerzijde. Boeren produceerden steeds intensiever. Dat gaf schade aan natuur, bodem en water, en ging ten koste van dierwelzijn. De boer zit klem tussen eisen van de markt, de overheid en de consument. Jonge boeren haken af, omdat ze geen perspectief meer zien. Dat moeten we keren. D66 is duidelijk over de grote opgaven voor de landbouw, maar ziet ook de kansen. Een duidelijke en stabiele koers geeft boeren weer de basis voor beslissingen over investeringen. We komen nú in actie, zodat boeren snel weer met vertrouwen naar de toekomst kunnen kijken. Daarbij gaan wij goed om met dieren. En we geven ons landschap door aan de volgende generatie."