Verkiezingsprogramma GL-PvdA

Stemverwachting: tegen (vrij zeker, 80%)

Argumenten voor: De partij streeft naar een betaalbaar asielstelsel ^[8] en wil financieringsafspraken maken die voor iedereen goedkoper zijn ^[6]. Daarnaast wil de partij de asielketen ontstoppen ^[1] omdat deze momenteel moedwillig verstopt is ^[7], en wil zij dat mensen zonder perspectief op asiel snel terugkeren naar hun land van herkomst ^[4].

Argumenten tegen: De partij wil juist het jaarlijkse hervestigingsquotum voor kwetsbare vluchtelingen verhogen ^[5], wat haaks staat op het terugdringen van de instroom. Ook is de partij tegen beperkingen van gezinshereniging ^[1] en staat zij zeer kritisch tegenover de verruiming van de 'Veiligederdelandenregeling' en de lijst met veilige herkomstlanden, omdat deze het makkelijker maken om asielzoekers te weigeren ^[3]. De partij hecht bovendien grote waarde aan het VN-Vluchtelingenverdrag, mensenrechten en het principe dat 'geen mens illegaal is' ^[2][9].

Bronnen:

1. "Een nieuw, effectief en menswaardig asielbeleid. Dat betekent allereerst ontstopping van de asielketen, het goed uitvoeren van de Spreidingswet, het versnellen van ellenlange procedures over wie mag blijven en wie niet, het beëindigen van het onmenselijke gesol met mensen. De IND gaat meer getraind personeel inzetten om overlevers van seksueel geweld te identificeren en adequaat te horen tijdens de asielprocedure. Daarnaast willen wij gecoördineerde hulpverlening voor en veilige opvang van deze groep, door het COA, gemeenten en andere relevante instanties. Tegelijkertijd pakken we overlastgevers aan. Nieuwkomers doen direct mee en leren de taal. We zijn tegen de beperkingen van gezinshereniging uit het wetsvoorstel Wet invoering tweestatusstelsel. Ook pleegkinderen en ongehuwde partners, bijvoorbeeld partners van hetzelfde geslacht uit landen waar voor hen geen huwelijk mogelijk is of waar homoseksualiteit is gecriminaliseerd, moeten veilig kunnen nareizen. Vluchtelingen die in Nederland komen, omdat ze in hun eigen land wegens hun seksuele gerichtheid of genderidentiteit niet veilig zijn, verdienen veilige opvang. We borgen dat elke COA-locatie een aparte LHBTIQA+ unit krijgt en dat alle medewerkers van het COA goed getraind zijn om hier sensitief mee om te gaan. De IND beoordeelt aanvragen van LHBTIQA+vluchtelingen op een rechtvaardige en eerlijke manier. Veilige landen zijn vaak voor deze groep niet veilig."
2. "Eerste levensbehoeften en uitgeprocedeerden. Iedereen die in Nederland verblijft, heeft recht op eerste levensbehoeften als zorg (inclusief mondzorg), onderdak, voedsel en rechtsbijstand. Vreemdelingendetentie mag alleen als uiterste maatregel, onder strikte voorwaarden en in lijn met Europese regelgeving. Zoveel mogelijk wordt ingezet op alternatieven voor bewaring, zoals het opleggen van een meldplicht. Gezinnen en kinderen komen nooit in detentie, hiervoor komen open, gezinsvriendelijke locaties. Soms is terugkeer niet mogelijk, bijvoorbeeld wanneer het land van herkomst niet meewerkt. We voorkomen zo veel mogelijk dat deze mensen zonder papieren en perspectief op straat moeten leven. Dat doen we bijvoorbeeld door ruimere hantering van het buitenschuldcriterium of het koppelen van verblijfsrecht aan staatloosheid of begeleiding bij terugkeer als dit later toch nog mogelijk blijkt. We zetten alles op alles om zogenaamde illegaliteit niet strafbaar te stellen. Geen mens is illegaal."
3. "Europees vluchtelingenbeleid. We voeren het Migratie- en Asielpact van de EU uit en stellen onze wetgeving daarop in. Een zorgvuldige, snelle en eerlijke procedure aan de buitengrens moet vluchtelingen duidelijkheid geven over de kans op asiel. We staan zeer kritisch tegenover de verruiming van de 'Veiligederdelandenregeling', en de lijst met veilige herkomstlanden. Deze wetsvoorstellen maken het makkelijker om asielzoekers naar landen te sturen waar zij niet vandaan komen en nooit geweest zijn en leggen een zwaardere bewijslast op aan asielzoekers afkomstig uit 'veilige' landen. In de procedures en bij de opvang aan de buitengrens zien we er daarom streng op toe dat de mensenrechten van vluchtelingen gewaarborgd zijn. Wanneer hiervan niet volledig sprake blijkt te zijn, verbindt Nederland daar consequenties aan, spreken we die landen aan en sturen we geen asielzoekers terug naar deze buitengrenslanden. Europese ambtsberichten blijven openbaar. Asielzoekers hebben tijdens de procedure recht op menswaardige opvang, rechtsbijstand, medische hulp en onderwijs voor kinderen. We verzetten ons tegen massale detentie aan de grens, in het bijzonder tegen detentie van kinderen. Wie veilig terug kan en geen recht heeft op asiel, wordt ondersteund bij terugkeer naar het land van herkomst. We spannen ons in de EU maximaal in voor een eerlijke verdeling van vluchtelingen over de lidstaten. We nemen daarbij onze eigen verantwoordelijkheid qua opvang, en kiezen ervoor om solidariteit niet af te kopen."
4. "Overlast aanpakken. Overlastgevende asielzoekers, vaak mensen zonder perspectief op inwilliging, ondermijnen het draagvlak voor goede asielopvang. Ze moeten na afwijzing snel terugkeren naar het land van herkomst. We spreiden deze groep asielzoekers over het land om Ter Apel en Budel te ontlasten en openen procesbeschikbaarheidslocaties om hen van straat te halen. We verminderen overlast door kleinschaligere opvang, toegang tot werk en het openen van meer aanmeldcentra. We geven gemeenten met aanmeldcentra daarnaast een aparte status onder de Politiewet, om te zorgen voor voldoende politiecapaciteit."
5. "Hervestiging. We willen naar een stelsel dat de meest kwetsbare vluchtelingen die recht hebben op asiel vooropstelt en pakken het bedrijfsmodel van mensensmokkelaars aan. We pleiten voor veilige routes om in Nederland bescherming te bieden aan mensen die vluchten voor oorlog, geweld en vervolging. Het hervestigingsprogramma van UNHCR voorkomt dat mensen de gevaarlijke reis naar Europa maken en vervolgens voor lange tijd in de opvang zitten. Hervestiging is daarom in het belang van vluchtelingen én Nederland. In dat kader stellen we een hoger jaarlijks hervestigingsquotum vast."
6. "Efficiënte procedures en eerlijke opvang. We voeren de Spreidingswet uit en kiezen zo veel mogelijk voor kleinschalige en volwaardige opvang met een open uitstraling, waar anderen, zoals buurtbewoners de mogelijkheid krijgen om naar toe te kunnen om onder andere deel te nemen aan allerlei activiteiten. Ook Nederlanders, zoals studenten en spoedzoekers, krijgen de mogelijkheid om daar te kunnen wonen en te verblijven. We maken financieringsafspraken voor de lange termijn en vragen gemeenten een ijzeren voorraad aan opvangplekken te houden. Dat is duidelijker en goedkoper voor iedereen. De IND wordt langjarig versterkt. De minister moet gebruik maken van diens discretionaire bevoegdheid in schrijnende gevallen. We onderzoeken of betere inzet van de discretionaire bevoegdheid mogelijk is, bijvoorbeeld door een commissie van experts. We investeren in de communicatie met buurtbewoners en nemen hun zorgen serieus. We waarderen vrijwilligers die een onmisbaar steentje bijdragen aan de integratie van vluchtelingen in onze samenleving. Alle opvanglocaties moeten voldoen aan humane minimumvoorwaarden, waardoor mensen de ruimte hebben om te leven, en waarbij het recht op privacy en de toegang tot publieke voorzieningen wordt gewaarborgd. In opvanglocaties wordt extra bescherming gegarandeerd voor kwetsbare groepen zoals vrouwen, LHBTQIA+-personen, alleenstaande minderjarigen en mensen met een handicap. Indien nodig komen er aparte opvanglocaties om hun veiligheid te waarborgen. We staan voor een inclusieve samenleving waarin ieder kind zich veilig kan ontwikkelen. We willen onder voorwaarden een regeling maken om de kleine groep van mensen die al langdurig als ongedocumenteerde in Nederland verblijven en kinderen die zonder documenten in Nederland zijn opgegroeid, duurzaam perspectief te bieden in lijn met art. 3. 'Internationaal Verdrag van de Rechten van het Kind (IVRK)'."
7. "De toenemende vraag naar arbeidsmigranten leidt tot misstanden, uitbuiting en verslechterde leefbaarheid in kwetsbare wijken. De asielketen is moedwillig verstopt, mensen worden van hot naar her gesleept en elke effectieve en humane planning en organisatie ontbreekt. Principes van grondwettelijkheid, menselijke waardigheid en uitvoerbaarheid zijn daarbij aan de kant gezet."
8. "We kiezen voor een efficiënt, rechtvaardig en betaalbaar asielstelsel, waarbij we aandacht hebben voor de snelle integratie van nieuwkomers en behoud van het draagvlak van de ontvangende samenleving. Wij sturen op minder arbeidsmigratie. Bedrijven die alleen kunnen bestaan dankzij laagbetaald werk en uitbuiting hebben in Nederland niets te zoeken."
9. "In Europees verband. We baseren ons beleid en onze asielwetgeving op het EU asiel- en migratiepact: snelle en zorgvuldige procedures aan de buitengrens, effectieve terugkeer van wie veilig terug kan en evenredige verdeling over de lidstaten van wie kansrijk is. Bij al deze maatregelen moeten de rechten van asielzoekers en internationale verdragen worden gerespecteerd. We zorgen op Europees niveau voor onafhankelijke monitoring van de mensenrechtensituatie in de centra aan de buitengrenzen en zorgen dat mensenrechtenwaarnemers en ngo's toegang hebben. We verbinden er consequenties aan als deze mensenrechten niet zijn gewaarborgd. Menswaardige opvang, rechtsbijstand, medische hulp, en onderwijs voor kinderen zijn immers niet onderhandelbaar. We blijven pal staan voor het VN-Vluchtelingenverdrag en het recht op subsidiaire bescherming."