De regering moet onderzoeken hoe lonen en arbeidsvoorwaarden zekerder worden in sectoren zoals de zorg, schoonmaak en catering. In deze sectoren worden opdrachten vaak openbaar aanbesteed. Dit zorgt voor te veel druk op de lonen en de voorwaarden voor werknemers.
Motie van het lid Jimmy Dijk over onderzoek naar meer zekerheid van loon en arbeidsvoorwaarden in sectoren met veel aanbestedingen
De kamer,
constaterende dat minder betaalde banen zoals in de schoonmaak, de
zorg of de catering vaak openbaar aanbesteed worden;
constaterende dat aanbestedingen vaak druk op lonen en arbeidsvoorwaarden met zich meebrengen;
verzoekt de regering te onderzoeken hoe er meer zekerheid van loon en
arbeidsvoorwaarden kan worden gerealiseerd in sectoren waarin veel
wordt aanbesteed, en dit onderzoek om te zetten in een plan dat uiterlijk
voor 1 januari 2027 met de Kamer wordt gedeeld.
Argumenten voor: De partij wil de inkoopkracht van de overheid gebruiken om de democratisering van de economie te bevorderen en geeft bij overheidsopdrachten de voorkeur aan bedrijven waar werknemers zeggenschap hebben en meedelen in de winst [2]. Daarnaast streeft de partij naar werk met een basisbaan en een volwaardig loon [3] en wil zij de positie van de werkende klasse structureel verbeteren, omdat arbeid de afgelopen jaren steeds onzekerder is geworden [4]. Verder is de partij tegen marktwerking bij publieke basisvoorzieningen, zoals de zorg, omdat zij vindt dat collectieve organisatie betrouwbaarder is dan het nastreven van winst voor enkelen [1].
Argumenten tegen: Er zijn geen fragmenten in het verkiezingsprogramma die redenen geven om tegen deze motie te stemmen.
Bronnen:
"Publieke basisvoorzieningen waar je op kunt vertrouwen. Goede zorg, trotse volkshuisvesting, openbaar vervoer, collectieve energievoorziening, verheffend onderwijs, post en pakketbezorging; dit zijn zaken die we samen beter, goedkoper en betrouwbaarder kunnen organiseren dan met marktwerking waarbij vooral winst voor enkelen wordt nagestreefd. Door dit collectief te organiseren en gratis aan te bieden besparen we kosten, bestrijden we logge bureaucratie en garanderen we de basis voor een goed leven."
"Gericht inkopen is de democratie versterken. De overheid is de grootste opdrachtgever van Nederland. We gebruiken deze inkoopkracht om met ons eigen belastinggeld democratisering van de economie te bevorderen. Overheidsopdrachten gaan bij voorkeur naar bedrijven waar werknemers echte zeggenschap hebben, meebesturen en meedelen in de winst. Daarmee verandert de overheid van een passieve klant van het grootkapitaal in een actieve bondgenoot van de werkende klasse."
"Bestaanszekerheid is een recht. Als je niet of tijdelijk niet meer kunt werken, dan heb je recht op een goed inkomen. We garanderen een leefbaar inkomen door uitkeringen mee te laten stijgen met de verhoging van het minimumloon en de bijstand op een menswaardig niveau te brengen. Ook de AOW verhogen we hiermee, zodat iedereen een goede oude dag tegemoet kan zien. Iedereen die deels of volledig kan werken gaan we helpen een goede baan te vinden en garanderen we werk met een basisbaan met volwaardig loon."
"De groei van de Nederlandse economie neemt al jaren af, terwijl we meer werken dan ooit. De werkloosheid is historisch laag en het aantal openstaande vacatures is groter dan de hoeveelheid mensen die een baan zoekt. Tegelijkertijd blijft de loonontwikkeling van werknemers achter bij de groei van vermogens en gaat een steeds groter deel van de winst naar kapitaal in plaats van arbeid. Het gevolg is toenemende ongelijkheid en een concentratie van economische en politieke macht. De afgelopen jaren verhoogden regeringen de pensioenleeftijd en maakten zij arbeid steeds onzekerder. Dit beleid is structureel onhoudbaar voor de werkende klasse. De economie van ons land vraagt volgens de SP om frisse, nieuwe en eerlijke politieke keuzes die de arbeidsproductiviteit van ons land en de positie van de werkende klasse structureel verbeteren."