Slimme camera's voor veiligheid in het OV

De regering moet een landelijk plan maken voor de inzet van slimme techniek, zoals AI-camerabewaking, in het openbaar vervoer. Reizigers en personeel hebben steeds vaker last van agressie en overlast. Met slimme camera's kunnen onveilige situaties sneller worden herkend. Er is nu nog geen duidelijke basis voor de invoering hiervan.

Motie van het lid Van der Plas over een landelijk kader en implementatietraject voor de inzet van slimme technologieën ter ondersteuning van sociale veiligheid in het openbaar vervoer

De kamer, constaterende dat de sociale veiligheid in het openbaar vervoer onder druk staat en dat personeel en reizigers steeds vaker te maken krijgen met overlast en agressie; overwegende dat slimme technologieën, zoals Al-gestuurde camerabewaking, kunnen helpen om onveilige situaties sneller te herkennen en op te volgen; overwegende dat de inzet van deze technologieën vraagt om duidelijke voorwaarden, goede samenwerking en een heldere juridische basis; constaterende dat er nog geen landelijk toepasbaar kader en geen concreet plan voor invoering is; verzoekt de regering om samen met vervoerders, ProRail, handhaving en betrokken ministeries te komen tot een landelijk en uniform kader en een concreet implementatietraject voor de inzet van slimme technologieën ter ondersteuning van sociale veiligheid in het openbaar vervoer, en de Kamer hierover voor het einde van het jaar te informeren.
12 mei | BBB | Aangenomen: 141–9 |

Stemuitslag

Verkiezingsprogramma CU

Stemverwachting: voor (vrij zeker, 85%)

Argumenten voor: De partij hecht veel waarde aan veiligheid in de openbare ruimte en wil dat iedereen zonder angst over straat kan [1]. Daarnaast investeert de partij in veilige, moderne infrastructuur en openbaar vervoer [6] en ziet zij de noodzaak van investeringen in slim vervoer [2]. Wat betreft de inzet van AI, vindt de partij dat de overheid de regie moet voeren en dat er duidelijke ethische kaders moeten zijn [3]. De motie sluit hierop aan door specifiek te vragen om een landelijk en uniform kader en duidelijke voorwaarden voor de inzet van deze technologieën.

Argumenten tegen: De partij waarschuwt dat de opkomst van AI potentieel ontwrichtende gevolgen kan hebben voor de rechtsstaat [3]. Er is bezorgdheid over de risico's van digitalisering, waarbij het recht op privacy in het gedrang kan komen [4]. Ook bij andere technologische invoeringen, zoals de kilometerprijs, benadrukt de partij dat privacyoverwegingen meegewogen moeten worden [5].

Bronnen:

  1. "Veel vrouwen durven 's avonds niet alleen over straat te lopen of bereiden zich voor om alleen op weg te gaan door het delen van hun live locatie met een naaste. Dit is niet oké. Iedereen, jong of oud, man of vrouw, moet veilig over straat kunnen zonder angst om lastig gevallen te worden. We onderzoeken of intimiderend groepsgedrag strafbaar gesteld kan worden. De ChristenUnie wil dat gemeenten actief optreden tegen structurele overlast. We investeren in goede straatverlichting, meer handhaving en zichtbare politie in de buurt. Van meer blauw op straat gaat een preventieve werking uit én het vergroot het veiligheidsgevoel. Daarnaast maken we ruimte voor straatcoaches, jongerenwerk en preventieve programma's die gericht zijn op gedragsverandering en respectvol samenleven."
  2. "Samenleven betekent verbonden zijn. Mobiliteit brengt mensen bij elkaar. Op bezoek bij familie, naar het werk of de vereniging. Maar Nederland dreigt vast te lopen. Bussen worden wegbezuinigd, de treinen puilen uit en de snelwegen staan vol. Om heel Nederland bereikbaar te houden, zijn investeringen in infrastructuur voor schoon en slim vervoer noodzakelijk. Duurzaam vervoer moet gestimuleerd worden en onnodig verkeer voorkomen."
  3. "De opkomst van kunstmatige intelligentie (AI) is een van de grootste maatschappelijke uitdagingen van onze tijd, met potentieel ontwrichtende gevolgen voor onder andere de rechtsstaat. Daarom vindt de ChristenUnie dat dit duidelijke ethische kaders en regie van de overheid"
  4. "Digitalisering biedt veel kansen maar kent ook risico's. De overheid moet grenzen stellen waar het gaat om de inzet van technieken en de regulering van ons digitale maatschappelijke verkeer, bijvoorbeeld bij het gebruik van kunstmatige intelligentie en algoritmes. De overheid zelf maakt een gedegen afweging of voor machine learning algoritmes of alternatieven gekozen wordt. Het algoritmeregister wordt uitgebreid en verplicht gesteld, zodat transparant is hoe algoritmes worden ingezet. Ons recht op privacy en onze vrije en ongefilterde toegang tot gegevens kunnen in het gedrang komen als we niet meer grip krijgen op grote techbedrijven die grote hoeveelheden data over ons verzamelen en steeds meer bepalen welke informatie wij zien. Social media bedrijven worden verplicht om minder 'polariserende algoritmes' in te zetten, bijvoorbeeld door gebruikers keuze vrijheid te geven over hoe aanbevelingen tot stand komen."
  5. "We stimuleren het gebruik van zero-emissie auto's. We passen de motorrijtuigenbelasting aan, via een gewichtscorrectie voor elektrische auto's. We introduceren voor de auto een kilometerprijs, gedifferentieerd naar milieukenmerken, tijd en plaats: op het platteland laag, op drukke momenten in de brede Randstad hoger. Bij de invoering worden privacyoverwegingen, fraudegevoeligheid en uitvoerbaarheid meegewogen. Het wegvervoer draagt bij aan de nationale stikstofdoelstellingen. We stimuleren de productie van groene waterstof met het oog op vrachtvervoer, inclusief zwaar wegtransport."
  6. "Een florerende samenleving en competitieve economie kan niet zonder veilige, moderne en duurzame infrastructuur en mobiliteit. De ChristenUnie investeert fors in openbaar vervoer, het onderhoud van infrastructuur en verkeersveiligheid. De fiets en fietsveiligheid zijn daarbij ook van groot belang."