Slimme camera's voor veiligheid in het OV

De regering moet een landelijk plan maken voor de inzet van slimme techniek, zoals AI-camerabewaking, in het openbaar vervoer. Reizigers en personeel hebben steeds vaker last van agressie en overlast. Met slimme camera's kunnen onveilige situaties sneller worden herkend. Er is nu nog geen duidelijke basis voor de invoering hiervan.

Motie van het lid Van der Plas over een landelijk kader en implementatietraject voor de inzet van slimme technologieën ter ondersteuning van sociale veiligheid in het openbaar vervoer

De kamer, constaterende dat de sociale veiligheid in het openbaar vervoer onder druk staat en dat personeel en reizigers steeds vaker te maken krijgen met overlast en agressie; overwegende dat slimme technologieën, zoals Al-gestuurde camerabewaking, kunnen helpen om onveilige situaties sneller te herkennen en op te volgen; overwegende dat de inzet van deze technologieën vraagt om duidelijke voorwaarden, goede samenwerking en een heldere juridische basis; constaterende dat er nog geen landelijk toepasbaar kader en geen concreet plan voor invoering is; verzoekt de regering om samen met vervoerders, ProRail, handhaving en betrokken ministeries te komen tot een landelijk en uniform kader en een concreet implementatietraject voor de inzet van slimme technologieën ter ondersteuning van sociale veiligheid in het openbaar vervoer, en de Kamer hierover voor het einde van het jaar te informeren.
12 mei | BBB | Aangenomen: 141–9 |

Stemuitslag

Verkiezingsprogramma Volt

Stemverwachting: voor (vrij zeker, 80%)

Argumenten voor: De partij wil dat iedereen zich veilig voelt en gaat intimidatie op straat tegen [3]. Daarnaast wil de partij investeren in innovaties voor het vervoer van de toekomst [4] en innovatie stimuleren zonder de veiligheid op te offeren [6]. De partij vindt dat de overheid een sturende rol moet hebben bij het vertalen van regelgeving naar praktische en toepasbare kaders voor verantwoorde innovaties [1].

Argumenten tegen: De partij waarschuwt dat verkeerde inzet van digitalisering de veiligheid kan bedreigen, waarbij specifiek de illegale inzet van grootschalige real-time gezichtsherkenning wordt genoemd [5]. Daarom pleit de partij voor een verplichte mensenrechtentoets bij wetgeving in het veiligheidsdomein om fundamentele rechten te beschermen [5]. Bovendien stelt de partij dat bij de inzet van AI de mens centraal moet blijven staan en het laatste woord moet hebben bij beslissingen [2].

Bronnen:

  1. "Nederland moet voorop lopen in de samenwerking met andere EU-landen bij de ontwikkeling van AI. De overheid neemt een sturende rol aan bij het vertalen van de wet- en regelgeving over verantwoorde innovaties, zodat de kaders voor lokale overheden en het bedrijfsleven praktisch en toepasbaar zijn. Begrijpelijke en toegankelijke wet- en regelgeving zorgen voor verantwoorde innovaties en zekerheid voor bedrijven."
  2. "De overheid moet een nieuw, AI-gedreven, toeslagenschandaal voorkomen. De mens moet centraal blijven staan en het laatste woord hebben bij beslissingen. AI die de overheid inzet, voldoet altijd aan de AI-verordening en de Europese eisen en waarden. Door dit op Europees niveau goed te regelen, is het volgen en uitvoeren van de wet in Nederland gemakkelijker en goedkoper."
  3. "Ook in Nederland zorgen we dat iedereen zich veilig voelt en veilig is. Door een betere inzet en opleiding van de politie. We zorgen voor betere samenwerking tussen lidstaten, grensregio's en bescherming van hulpdiensten. Femicide moet stoppen. En we gaan intimidatie tegen, op straat en online."
  4. "Daarnaast wil Volt investeren in onderzoek naar veelbelovende technologieën en innovaties voor het vervoer van de toekomst."
  5. "Digitalisering biedt kansen, maar verkeerde inzet bedreigt ook de veiligheid, bijvoorbeeld door illegale inzet van grootschalige real-time gezichtsherkenning of sleepnetten. Volt wil een verplichte mensenrechtentoets bij nieuwe (en bestaande) wetgeving in het veiligheidsdomein. Hierin toetsen we of de voorgestelde maatregelen voldoen aan de minimumeisen voor de bescherming van fundamentele rechten en vrijheden van inwoners."
  6. "Volt pleit voor solide cyberweerbaarheid en digitale veiligheid. Dat is immers essentieel voor een innovatieve, digitale en rechtvaardige samenleving. Nederland digitaliseert razendsnel, maar onze cyberweerbaarheid blijft achter. Cyberdreigingen nemen toe en AI versnelt de verspreiding van desinformatie. Ondertussen ontbreekt in Nederland belangrijke wetgeving. De Network and Information Security Directive 2 (NIS2) is sinds 16 januari 2023 van kracht en had vóór 17 oktober 2024 vertaald moeten zijn naar Nederlandse wetgeving. Dit is niet gebeurd. Volt wil innovatie stimuleren zonder veiligheid op te offeren. We bouwen een digitaal Nederland dat zowel vooruitstrevend als weerbaar is."