Slimme camera's voor veiligheid in het OV
De regering moet een landelijk plan maken voor de inzet van slimme techniek, zoals AI-camerabewaking, in het openbaar vervoer. Reizigers en personeel hebben steeds vaker last van agressie en overlast. Met slimme camera's kunnen onveilige situaties sneller worden herkend. Er is nu nog geen duidelijke basis voor de invoering hiervan.
Motie van het lid Van der Plas over een landelijk kader en implementatietraject voor de inzet van slimme technologieën ter ondersteuning van sociale veiligheid in het openbaar vervoer
De kamer, constaterende dat de sociale veiligheid in het openbaar vervoer onder druk staat en dat personeel en reizigers steeds vaker te maken krijgen met overlast en agressie; overwegende dat slimme technologieën, zoals Al-gestuurde camerabewaking, kunnen helpen om onveilige situaties sneller te herkennen en op te volgen; overwegende dat de inzet van deze technologieën vraagt om duidelijke voorwaarden, goede samenwerking en een heldere juridische basis; constaterende dat er nog geen landelijk toepasbaar kader en geen concreet plan voor invoering is; verzoekt de regering om samen met vervoerders, ProRail, handhaving en betrokken ministeries te komen tot een landelijk en uniform kader en een concreet implementatietraject voor de inzet van slimme technologieën ter ondersteuning van sociale veiligheid in het openbaar vervoer, en de Kamer hierover voor het einde van het jaar te informeren.12 mei | BBB | Aangenomen: 141–9 |
Stemuitslag
Verkiezingsprogramma PvdD
Stemverwachting: tegen (erg zeker, 90%)
Argumenten voor: De partij wil flink investeren in comfortabel en toegankelijk openbaar vervoer [4]. Daarnaast stelt de partij dat AI-systemen die worden ingezet voor de veiligheid, vooraf ontworpen en later getoetst moeten worden op zaken als privacy, ethiek en beheersbaarheid [2].
Argumenten tegen: De partij is zeer terughoudend met cameratoezicht; dit mag alleen tijdelijk en in door de rechter aangewezen risicogebieden [1]. Specifiek camera's met gezichtsherkenning worden niet toegestaan in de openbare ruimte [1]. Bovendien krijgt gegevensbescherming prioriteit en moet technologie de vrijheid in de digitale wereld beschermen [5]. De partij wil AI bovendien alleen inzetten als de toepassing aantoonbaar bijdraagt aan specifieke publieke doelen, waarbij sociale veiligheid in het ov niet wordt genoemd [3].
Bronnen:
- "Inzet van cameratoezicht mag alleen tijdelijk, in een door de rechter aangewezen risicogebied. Camera's met gezichtsherkenning staan we niet toe in de openbare ruimte, winkels en horeca. Daarnaast komt er een verbod op particuliere camera's met gezichtsherkenning, zoals slimme deurbellen, in de openbare ruimte. De politie stopt dus ook met het 'Camera in Beeld'-surveillancenetwerk en met het inzetten van gezichtsherkenningssoftware bij beelden van demonstraties."
- "Alle AI-systemen die invloed hebben op mensenlevens, inclusief systemen die worden ingezet ten behoeve van de veiligheid, worden aan de voorkant ontworpen en later getoetst op beheersbaarheid, ethiek, lichamelijke integriteit en privacy. Deze systemen moeten aantoonbaar anti-discriminatoir zijn. Er wordt structureel geld uitgetrokken voor toezicht en handhaving hierop, waarbij er ook verboden kunnen worden ingesteld."
- "De overheid zet AI alleen in als de toepassing aantoonbaar bijdraagt aan publieke doelen, zoals dierenwelzijn, natuurherstel, energiebesparing, betere zorg of armoedebestrijding. Elke voorgenomen toepassing wordt vooraf getoetst op ecologische impact. Transparantie over energieen waterverbruik van AI-systemen is verplicht."
- "Het openbaar vervoer is, zeker in combinatie met de fiets, in potentie de schoonste en goedkoopste manier om je te verplaatsen. Helaas verdwijnen er steeds meer buslijnen, rijden er steeds kortere treinen en worden de prijzen ook nog eens flink verhoogd. Dat is geen wetmatigheid, dat zijn politieke keuzes. Wij kiezen ervoor om juist flink te investeren in betaalbaar, comfortabel en toegankelijk openbaar vervoer. Dat draagt bij aan de verduurzaming en het leefbaar houden van onze steden. Ook buiten de steden zorgen we ervoor dat het ov altijd een goed beschikbare vervoersoptie is."
- "Digitalisering maakt het makkelijker om contact te houden, kennis te delen en samen te werken, maar brengt ook grote risico's mee. Nepnieuws verspreidt zich razendsnel, bepaalde digitale technologie slurpt energie en water, en bedrijven verzamelen steeds meer gegevens en macht. Big Tech dringt diep door in onze samenleving, zonder controle of democratische legitimiteit, terwijl overheden afhankelijk worden van hun platformen en software. Zo verdwijnt zeggenschap ongemerkt uit beeld. De Partij voor de Dieren kiest voor digitale soevereiniteit en publieke regie. Technologie moet transparant, controleerbaar en dienstbaar zijn aan mens, dier, natuur en democratie, nooit aan winst of macht. We investeren in open en veilige digitale infrastructuur, verminderen onze afhankelijkheid van Big Tech en zorgen altijd voor een analoge terugvaloptie bij vitale systemen. Gegevensbescherming krijgt prioriteit, digitaal pesten wordt aangepakt en kunstmatige intelligentie wordt alleen onder democratische regie ontwikkeld. Zo versterken we burgerrechten en beschermen we onze vrijheid in de digitale wereld."