Meer inspraak bij gemeentelijke herindelingen

De regering moet onderzoeken hoe inwoners meer invloed krijgen op de herindeling van gemeenten in de Wet ARHI (de wet over het samenvoegen van gemeenten). Nu is er geen garantie dat burgers hun mening kunnen geven over deze grote veranderingen.

Motie van het lid Flach over verkennen hoe de betrokkenheid van inwoners bij een herindeling in de Wet ARHI of het beleidskader versterkt kan worden

De kamer, overwegende dat een besluit tot herindeling van gemeenten voor de inwoners een verstrekkend besluit is over de toekomst van de gemeenschap en dat het dienstbaar is aan zorgvuldige besluitvorming wanneer het gemeentebestuur kennis heeft van de opvatting van de bevolking over de wenselijkheid van een herindeling; constaterende dat de Wet algemene regels herindeling (Wet ARHI) en het Beleidskader gemeentelijke herindeling geen duidelijke procedureregels kennen die waarborgen dat kiesgerechtigde burgers zich kunnen uitspreken over de wenselijkheid van een herindeling en dat het aan gemeenten gelaten wordt om het maatschappelijk draagvlak te beoordelen; verzoekt de regering te verkennen hoe de betrokkenheid van inwoners bij de keuze voor een herindeling in de Wet ARHI of het beleidskader versterkt kan worden en daarbij in elk geval te betrekken de praktijk om een definitief besluit tot herindeling pas te nemen na de eerstvolgende gemeenteraadsverkiezing en tevens andere vormen van raadpleging van de bevolking.
20 mei | SGP | Aangenomen: 150–0 |

Stemuitslag

D66VVDGL-PvdAPVVCDAJA21FVDMarkuszBBBCUDENKPvdDSGPSPKeijzerVolt50PLUS

Verkiezingsprogramma PvdD

Stemverwachting: voor (erg zeker, 95%)

Argumenten voor: De partij wil de democratie versterken door burgers een structurele plek te geven in de besluitvorming, zodat politici beslissingen kunnen nemen op basis van wat er echt leeft in de samenleving [3]. Hierbij wordt de inzet van burgerparticipatie gezien als een middel om het maatschappelijk draagvlak en het vertrouwen te vergroten [3][4]. De partij pleit voor diverse vormen van betrokkenheid, waaronder vroege openbare inspraak [2], burgerberaden [4] en het herinvoeren van het raadgevend referendum [1]. Daarnaast vindt de partij dat mensen meer zeggenschap moeten hebben over hun directe leefomgeving [5].

Argumenten tegen: Er zijn in de verstrekte tekst geen fragmenten aanwezig die zich verzetten tegen het versterken van burgerparticipatie of tegen het raadplegen van de bevolking bij belangrijke besluiten.

Bronnen:

  1. "Het raadgevend referendum wordt heringevoerd en krijgt een plaats bij belangrijke besluiten. Omdat beraadslaging en overleg essentieel zijn voor een gezonde democratie, wordt per geval bekeken welke vorm van burgerparticipatie het meest geschikt is, zoals een burgerberaad, internetconsultatie of een meerkeuze-referendum (preferendum). Hiervoor worden concrete criteria opgesteld zodat alleen onderwerpen die van maatschappelijke belang zijn, worden behandeld. Het terugbrengen van complexe vraagstukken tot een simpele voortegen-keuze maakt referenda namelijk kwetsbaar voor ophitspolitiek. Daarom heeft een preferendum de voorkeur. Als er toch een klassiek raadgevend referendum wordt gehouden, gebeurt dat pas na een goed gefaciliteerd burgeroverleg."
  2. "Vroegtijdige openbare inspraak voor burgers en anderen wordt gestimuleerd en gefaciliteerd."
  3. "Democratische vernieuwing betekent dat politici beslissingen nemen op basis van een scherp en eerlijk beeld van wat er leeft in de samenleving. Burgerparticipatie is een manier om systematisch kennis te nemen van de zorgen, waarden en ideeën van inwoners en deze een structurele plaats te geven in besluitvorming. We streven naar een democratie waarin volksvertegenwoordigers geïnformeerde keuzes maken in verbinding met burgers. Daarbij zien we participatie niet alleen als een instrument om invloed te geven, maar ook als een middel om draagvlak en vertrouwen te versterken. Met deze veranderingen luisteren we naar wat er leeft in de samenleving, niet naar de belangen van de vervuilende multinationals, de agro-industrie en de financiële sector."
  4. "Er worden meer burgerberaden ingevoerd, waarin door loting geselecteerde dwarsdoorsneden van de Nederlandse bevolking serieus gaan meepraten en meebeslissen over belangrijke nationale kwesties, als aanvulling op en verrijking van de huidige parlementaire democratie. We koppelen verdiepende burgerberaden met bredere vormen van inspraak zoals inwonersraadplegingen of referenda. Hiermee vergroten we draagvlak en versterken we de overtuiging dat samenwerking iets is van de hele samenleving."
  5. "Mensen moeten meer zeggenschap krijgen over hun directe leefomgeving. Buurtverenigingen krijgen naar Brits voorbeeld meer rechten om mee te beslissen over de functie van publieke gebouwen."