De regering moet een versnellingsroute maken voor de bouw en uitbreiding van transformator- en hoogspanningsstations. Dit moet via het programma 'Stroomlijnen energieprojecten'. Trage vergunningen en procedures zorgen nu voor netcongestie. Dat is een tekort aan ruimte op het stroomnet. Hierdoor moeten bedrijven en woningbouwprojecten te lang wachten op een aansluiting.
Motie van de leden Van den Berg en Grinwis over een versnellingsroute voor uitbreiding, verzwaring en nieuwbouw van transformator- en hoogspanningsstations
De kamer,
constaterende dat netcongestie leidt tot wachtrijen voor bedrijven,
instellingen en woningbouw, en dat cruciale transformator- en hoogspanningsstations bepalend zijn voor het vrijspelen van netcapaciteit;
overwegende dat vergunningen, ruimtelijke procedures, onderzoeken en
bezwaar- en beroepsprocedures de realisatie van deze projecten nog te
vaak vertragen;
verzoekt de regering, aanvullend op de reeds lopende generieke versnellingsmaatregelen, binnen het wetgevingsprogramma Stroomlijnen
energieprojecten een aparte versnellingsroute uit te werken voor
uitbreiding, verzwaring en nieuwbouw van transformator- en hoogspanningsstations die bijdragen aan het oplossen of voorkomen van
netcongestie;
verzoekt de regering daarbij te bezien hoe vergunningplichten kunnen
worden vereenvoudigd, gebundeld of vervangen door algemene regels,
hoe procedures parallel en sneller kunnen verlopen met behoud van
rechtsbescherming, en hoe cruciale stations als projecten van groot en
urgent maatschappelijk belang onder rijksregie of provinciale regie
kunnen worden gebracht;
verzoekt de regering de Kamer hierover uiterlijk 1 oktober 2026 te
informeren.
Argumenten voor: De partij beschouwt de uitbreiding van het elektriciteitsnet als een zaak van nationaal belang en wil de versnellingsaanpak met de hoogste prioriteit voortzetten [1]. Netcongestie en de trage vergunningverlening worden gezien als ernstige belemmeringen die de economische groei, verduurzaming en woningbouw onder druk zetten [3]. De partij wijst specifiek op het probleem dat een vergunning voor de uitbreiding van het stroomnet gemiddeld acht jaar duurt [4]. Om de aanleg van energie-infrastructuur aanzienlijk te versnellen, wil de partij snijden in vergunningsprocedures en beroeps- en bezwaarprocedures inkorten [2]. Daarnaast wordt ingezet op het drastisch versnellen van vergunningsprocedures [5] en het sneller laten behandelen van bezwaren [6].
Argumenten tegen: Er is in de verstrekte fragmenten geen informatie gevonden die als argument tegen de motie gebruikt kan worden.
Bronnen:
"De uitbreiding van ons elektriciteitsnet is van nationaal belang: We zetten de ingeslagen versnellingsaanpak met de grootste prioriteit door. Bijvoorbeeld door onderzoeklasten te beperken, de aanleg van elektriciteitsinfrastructuur wettelijk te beschermen en de gedoogplichtprocedure te versnellen en uit te breiden. In de regio Flevoland-Gelderland-Utrecht is de situatie op het net het meest urgent. We willen daarom dat deze regio als innovatiegebied wordt aangewezen om netcongestie op onorthodoxe manieren aan te kunnen pakken, zonder extra gebruik te maken van het net. Hierbij kan het expertisecentrum netcongestie in Arnhem behulpzaam zijn. Ook gaan we bedrijven helpen met het flexibiliseren van hun stroomvraag en maken we het voor hen makkelijker om energie en netcapaciteit te delen. Hierbij spelen energyhubs een cruciale rol. Daarnaast willen we dat bedrijven sneller duidelijkheid krijgen over wanneer zij kunnen worden aangesloten op het net."
"We gaan de aanleg van energie-infrastructuur aanzienlijk versnellen: Op dit moment zijn de doorlooptijden voor de aanleg van energie-infrastructuur te lang, soms wel zeven tot tien jaar. Daarom wijzen we versnellingsgebieden aan en gaan we snijden in vergunningsprocedures. Bijvoorbeeld door beroeps- en bezwaarprocedures in te korten. Daarnaast zorgen we voor afspraken over doorlooptijden van ruimtelijke processen en beroepsprocedures. We wijzen projecten aan die prioriteit krijgen zoals de waterstofbackbone, Delta Rhine Corridor of Aramis."
"De Nederlandse economie wordt momenteel enorm belemmerd door stikstofproblematiek, netcongestie en stroperige vergunningverlening. Het zet onze economie op slot. Daardoor staan de economische groei en verduurzaming onder druk, kunnen huizen niet worden gebouwd en wegen niet worden aangelegd. We moeten dus doen wat nodig is om dit vlot te trekken."
"Terwijl Nederland vooruit moet, loopt het land vast in regels en procedures. Door een overdaad aan beleidsstukken, regels, procedures, richtlijnen en juridische hoepels en een gebrek aan aandacht voor mensen, hebben we nu een overheid die overal over gaat, maar op weinig levert. De lijst voorbeelden is lang en lijkt eindeloos. Een vergunning voor bijvoorbeeld de uitbreiding van het stroomnet kost nu gemiddeld acht jaar. De bouw van huizen wordt steevast vertraagd door procedures. Zo'n 20% van de zorgmedewerkers geeft aan meer dan de helft van de tijd met administratie bezig te zijn. En zo zijn er nog talloze voorbeelden te noemen van een overheid die zichzelf en de samenleving aan een ketting van wetten, regels en procedures heeft gelegd. Dit zorgt ervoor dat we niet of veel te traag leveren op de prioriteiten van dit land. We zijn amper nog in staat om te bouwen en grote ambities te verwezenlijken. Dit leidt tot stilstand en achteruitgang. Dat kunnen we ons niet veroorloven in een onzekere wereld waarin alles wat ons dierbaar is op het spel staat. Daarom moet het roer om. En snel."
"Aanvraag duurt te lang? Aanvraag goedgekeurd: Als we verwachten dat ondernemers leveren, moet de overheid dat ook doen. We willen dat procedures voor het aanvragen van vergunningen, vooral bij het mkb, drastisch versneld worden. Als uiterste stok willen we dat wanneer ondernemers voor een eenvoudige aanvraag bij de overheid langer moeten wachten dan de geldende termijn, deze aanvraag automatisch wordt goedgekeurd. Te denken valt aan standplaatsvergunningen, kleine evenementenvergunningen of detailhandelsvergunningen. We werken vaker met meldplichten in plaats van vergunningsplichten."
"Snellere bezwaar-en beroepsprocedures: Als een gemeente te laat is met het verlenen van een bouwvergunning, worden de leges (kosten voor de vergunningaanvraag) kwijtgescholden. Ook wordt de gemeente verplicht sneller op bezwaren over vergunningen te reageren, namelijk binnen twaalf weken. Bezwaren over woningbouw moeten daarbij extra snel worden behandeld, zodat er sneller huizen gebouwd kunnen worden."