Minder ambtenaren bij de overheid

De regering moet per ministerie laten zien hoe zij het aantal ambtenaren vermindert. In 2025 is het aantal ambtenaren juist gegroeid. Dit gaat in tegen het coalitieakkoord, waarin staat dat er minder ambtenaren moeten komen. De regering moet per departement de doelen, de maatregelen en de planning duidelijk maken in de begrotingsstukken.

Motie van het lid Van der Maas c.s. over inzicht in de gestelde doelstelling voor vermindering van het aantal ambtenaren en de maatregelen hiertoe

De kamer, constaterende dat: – het aantal ambtenaren in 2025 niet is afgenomen, maar juist is toegenomen; – het coalitieakkoord een rijksbrede taakstelling bevat voor een minder omvangrijk ambtenarenapparaat; – er vooralsnog geen uitgewerkt en overzichtelijk plan ligt waarin per departement wordt aangegeven hoe en wanneer deze doelstelling zal worden bereikt en hoe er gemonitord zal worden; overwegende dat: – de rijksbrede taakstelling vertaald moet worden naar doelen per departement; – effectieve sturing op de omvang van het ambtenarenapparaat om concrete doelstellingen, duidelijke verantwoordelijkheid en transparante monitoring per ministerie vraagt; verzoekt de regering om uiterlijk bij de eerstvolgende begrotingsstukken per departement inzichtelijk te maken: – welke doelstelling ter vermindering van het aantal ambtenaren wordt nagestreefd; – welke maatregelen worden genomen om deze doelstellingen te realiseren; – welk tijdpad daarbij wordt gehanteerd; verzoekt de regering hierover jaarlijks bij de verantwoordingsstukken aan de Kamer te rapporteren.
3 juni | VVD, 50PLUS, CDA, CU, D66, JA21, SGP | Aangenomen: 121–29 |

Stemuitslag

D66VVDPVVCDAJA21FVDMarkuszBBBCUSGPKeijzerVolt50PLUS
GL-PvdADENKPvdDSP

Verkiezingsprogramma D66

Stemverwachting: tegen (vrij zeker, 80%)

Argumenten voor: De partij wil eerlijk zijn over de kosten van hun ambities [2] en wil anders begroten op basis van maatschappelijke kosten en baten om verstandig te investeren [4]. Daarnaast spreekt de partij over het benoemen van ministers met duidelijke doelen [5], wat aansluit bij de roep om duidelijke doelstellingen en monitoring in de motie.

Argumenten tegen: De partij streeft naar een 'sterke, krachtige en betrouwbare overheid' [3] en een 'sterke, deskundige overheid' [4]. In plaats van simpelweg het aantal ambtenaren te verminderen, wil de partij juist de expertise versterken door de externe inhuur van dure consultants te verminderen en kennis weer in huis te halen bij de overheid [1]. Hiermee willen ze de kennis en de uitvoeringskracht van de overheid vergroten [3].

Bronnen:

  1. "We verminderen de externe inhuur van dure consultants. We halen kennis en expertise weer in huis bij de overheid."
  2. "Nederland verdient een overheid die niet alleen belooft, maar levert. Een overheid die die grote uitdagingen van onze tijd durft aan te pakken - van wonen en klimaat tot onderwijs en veiligheid. Én die de menselijke maat in het oog houdt. Dat betekent dat we eerlijk zijn over de kosten van onze ambities en duidelijk maken hoe we hiervoor betalen."
  3. "We kunnen alle grote uitdagingen waar Nederland voor staat, alleen het hoofd bieden met een sterke, krachtige en betrouwbare overheid. Maar die overheid heeft in de afgelopen jaren te vaak het stuur uit handen gegeven. Te veel taken zijn uitbesteed aan consultants. Hierdoor hebben ambtenaren zelf minder kennis, en weet de overheid grote problemen niet op te lossen. Tegelijkertijd blijft de politiek onmogelijke beloftes doen, waardoor mensen teleurgesteld raken en het vertrouwen in het systeem verder daalt. D66 breekt hiermee. We bouwen een overheid die open en transparant is, met meer kennis en uitvoeringskracht, en minder verstikkende regels. We herstellen het vertrouwen van mensen in de overheid, door eerst vertrouwen te geven."
  4. "D66 wil een sterke, deskundige overheid die Nederland weer vooruitbrengt. Dat begint met minder regels, meer menselijkheid en meer ruimte voor maatwerk. We richten een eerlijker belastingstelsel in, waarin werken meer loont en grote vermogens en vervuilers meer betalen. Toeslagen maken we eenvoudiger en vervangen we stap voor stap voor een individueel basisbedrag. En we gaan anders begroten: op basis van de maatschappelijke kosten en baten van beleid, zodat we verstandig investeren in de toekomst van Nederland. Veiligheid en defensie zijn cruciaal, maar mogen nooit ten koste gaan van de samenleving die we juist willen beschermen. Daarom gaat er geen euro minder naar het onderwijs en het sociale vangnet."
  5. "De grote problemen rondom wonen, klimaat en veiligheid overstijgen de muren van ministeries. Daar breken we dus doorheen. We benoemen doorbraakministers, met duidelijke doelen en een eigen begroting."