Duidelijkheid over haalbare overheidsdoelen

De regering moet in de nieuwe begroting aangeven welke doelen zij voorrang geeft en welke ze laat vallen. De Algemene Rekenkamer (de controleur van de overheid) stelt dat de overheid nu te veel belooft wat ze niet kan waarmaken. Te veel doelen zonder genoeg geld of personeel zorgt voor teleurstelling bij burgers en bedrijven.

Motie van het lid Hoogeveen over expliciet aangeven welke beleidsdoelen worden geprioriteerd en welke doelen worden gematigd, hervormd of geschrapt

De kamer, constaterende dat de Algemene Rekenkamer concludeert dat veel kortetermijndoelen van de rijksoverheid niet worden gehaald en veel langetermijndoelen uit het zicht raken; constaterende dat de Algemene Rekenkamer pleit voor een realistische overheid die doet wat zij belooft en alleen belooft wat zij kan doen; overwegende dat het stapelen van politieke wensdoelen zonder voldoende uitvoeringscapaciteit, financiële dekking en meetbare resultaten een recept is voor teleurstelling bij burgers en bedrijven; overwegende dat juist op kerntaken van de overheid doelen helder, meetbaar en uitvoerbaar moeten zijn; verzoekt de regering om bij de komende begroting expliciet aan te geven welke beleidsdoelen worden geprioriteerd, welke doelen worden gematigd, hervormd of geschrapt, en hoe daarbij wordt geborgd dat de resterende doelen uitvoerbaar, meetbaar en financieel houdbaar zijn.
3 juni | JA21 | Aangenomen: 105–45 |

Stemuitslag

D66VVDCDAJA21FVDMarkuszBBBCUSGPSPKeijzerVolt50PLUS
GL-PvdAPVVDENKPvdD

Verkiezingsprogramma D66

Stemverwachting: voor (erg zeker, 95%)

Argumenten voor: De partij vindt dat de overheid niet alleen moet beloven, maar ook moet leveren en eerlijk moet zijn over de kosten van ambities [1]. Ze benadrukken dat er keuzes gemaakt moeten worden om de economie te laten bloeien, waarbij budgetten verdeeld moeten worden over onder andere zorg, klimaat en onderwijs [2]. Daarnaast stelt de partij dat politici keuzes moeten durven maken om doelen te bereiken [4] en dat de overheid moet werken met duidelijke doelen [3]. Ze willen voorkomen dat afspraken zonder resultaten blijven [5] en maken zich zorgen over politici die onmogelijke beloftes doen, wat leidt tot teleurstelling [6].

Argumenten tegen:

Bronnen:

  1. "Nederland verdient een overheid die niet alleen belooft, maar levert. Een overheid die die grote uitdagingen van onze tijd durft aan te pakken - van wonen en klimaat tot onderwijs en veiligheid. Én die de menselijke maat in het oog houdt. Dat betekent dat we eerlijk zijn over de kosten van onze ambities en duidelijk maken hoe we hiervoor betalen."
  2. "We staan in Nederland voor een grote budgettaire opgave. Als we niets doen, loopt de staatsschuld op. Onze kinderen en kleinkinderen moeten dat betalen. Daarnaast vraagt de NAVO ons om meer geld vrij te maken voor defensie. Voor onze veiligheid zetten we ons hier vol voor in. Om onze economie blijvend te laten bloeien moeten we dus keuzes maken. We beperken de stijging van de zorgkosten. We investeren in het klimaat, in het bouwen van huizen, in het onderwijs, en in het herstel van de natuur en daarmee het doorbreken van de stikstofimpasse. De plannen van D66 blijven binnen de door Europa gestelde begrotingsruimte, zodat Nederland verantwoord investeert in de toekomst."
  3. "De landelijke overheid blijft regisseur: duidelijke doelen, stabiele regels en voldoende geld. Wat op de ene plek werkt, delen we nationaal. Succesvolle voorbeelden - zoals van ruilverkaveling of beloningen bij het behalen van doelen - maken we zichtbaar en bruikbaar voor andere regio's."
  4. "We weten ook: die vrijheid is niet vanzelfsprekend. We kunnen alleen huizen bouwen, als politici ook keuzes durven te maken over stikstof. Zodat een eigen huis voor jezelf of je kinderen weer haalbaar is. We kunnen mensen alleen een zekere basis bieden, als ze niet verdwalen in complexe regels. Zodat je je dierbaren de zorg kunt geven die ze nodig hebben."
  5. "We leggen doelen voor gezondheid vast in de wet, zoals over grote achterstanden in gezondheid of over overgewicht bij kinderen. Zo zorgen we dat de politiek echt stappen moet zetten en afspraken niet zonder resultaten blijven."
  6. "We kunnen alle grote uitdagingen waar Nederland voor staat, alleen het hoofd bieden met een sterke, krachtige en betrouwbare overheid. Maar die overheid heeft in de afgelopen jaren te vaak het stuur uit handen gegeven. Te veel taken zijn uitbesteed aan consultants. Hierdoor hebben ambtenaren zelf minder kennis, en weet de overheid grote problemen niet op te lossen. Tegelijkertijd blijft de politiek onmogelijke beloftes doen, waardoor mensen teleurgesteld raken en het vertrouwen in het systeem verder daalt. D66 breekt hiermee. We bouwen een overheid die open en transparant is, met meer kennis en uitvoeringskracht, en minder verstikkende regels. We herstellen het vertrouwen van mensen in de overheid, door eerst vertrouwen te geven."