Duidelijkheid over haalbare overheidsdoelen

De regering moet in de nieuwe begroting aangeven welke doelen zij voorrang geeft en welke ze laat vallen. De Algemene Rekenkamer (de controleur van de overheid) stelt dat de overheid nu te veel belooft wat ze niet kan waarmaken. Te veel doelen zonder genoeg geld of personeel zorgt voor teleurstelling bij burgers en bedrijven.

Motie van het lid Hoogeveen over expliciet aangeven welke beleidsdoelen worden geprioriteerd en welke doelen worden gematigd, hervormd of geschrapt

De kamer, constaterende dat de Algemene Rekenkamer concludeert dat veel kortetermijndoelen van de rijksoverheid niet worden gehaald en veel langetermijndoelen uit het zicht raken; constaterende dat de Algemene Rekenkamer pleit voor een realistische overheid die doet wat zij belooft en alleen belooft wat zij kan doen; overwegende dat het stapelen van politieke wensdoelen zonder voldoende uitvoeringscapaciteit, financiële dekking en meetbare resultaten een recept is voor teleurstelling bij burgers en bedrijven; overwegende dat juist op kerntaken van de overheid doelen helder, meetbaar en uitvoerbaar moeten zijn; verzoekt de regering om bij de komende begroting expliciet aan te geven welke beleidsdoelen worden geprioriteerd, welke doelen worden gematigd, hervormd of geschrapt, en hoe daarbij wordt geborgd dat de resterende doelen uitvoerbaar, meetbaar en financieel houdbaar zijn.
3 juni | JA21 | Aangenomen: 105–45 |

Stemuitslag

Verkiezingsprogramma DENK

Stemverwachting: voor (vrij zeker, 75%)

Argumenten voor: De partij streeft naar een doelmatiger optreden van de overheid door middel van een doelmatigheidsslag om dekking te realiseren [6]. Daarnaast wil de partij maatregelen op een goede manier financieren, waarbij zij niet wil dat rekeningen op een onverantwoorde manier worden doorgeschoven naar toekomstige generaties [5].

Argumenten tegen: De partij stelt zeer ambitieuze doelen voor op het gebied van armoedebestrijding [1] en klimaat [4]. De motie vraagt de regering om expliciet aan te geven welke doelen worden gematigd of geschrapt, wat mogelijk botst met de wens om fors meer geld vrij te maken voor onderwijs, wonen, de zorg, het openbaar vervoer [2] en gemeentefinanciën [3].

Bronnen:

  1. "Wij staan voor extra investeringen in armoedebestrijding en in toegankelijkere armoederegelingen. Er komt een fulltime Minister voor Armoedebestrijding. De nieuwe regering legt zichzelf ambitieuze doelen op het gebied van het terugdringen van de armoede op."
  2. "DENK wil een sterke verzorgingsstaat met dienstverlening van de hoogste kwaliteit voor alle Nederlanders. Wij zetten in op een overheid die de maatschappelijke ongelijkheid de komende periode fors verkleint. Wij staan daarom voor meer geld voor het onderwijs, voor betaalbare woningen, voor het openbaar vervoer, voor de zorg en voor andere publieke voorzieningen. We versterken de bestaanszekerheid door het invoeren van belastingverlagingen voor mensen met lage- en middeninkomens en investeren in toereikende tegemoetkomingen. Wij maken geld vrij voor de bestrijding van armoede. Door het afschaffen van het eigen risico, het verlagen van de zorgpremie, het betaalbaar houden van huren en het verlagen van de BTW zorgen we ervoor dat het leven van mensen weer betaalbaar wordt."
  3. "Wij zorgen voor toereikende gemeentefinanciën. Er moet de komende periode meer geld naar het gemeentefonds gaan en de voorgenomen bezuinigingen op de budgetten voor gemeenten moeten van de baan."
  4. "Wij staan voor de klimaatdoelen. Dat betekent dat Nederland klimaatneutraal is in 2050 en dat wij de uitstoot met 55% beperken in 2030. Indien mogelijk gaan wij ambitieuzere doelen vaststellen."
  5. "Wij willen onze maatregelen op een goede manier financieren. Dat betekent dat wij niet toestaan dat rekeningen op een onverantwoorde manier doorgeschoven worden naar komende generaties. Tegelijkertijd is het van belang dat we het land niet besturen als kille boekhouders. Binnen de bestaande Europese begrotingsregels is het dan ook bespreekbaar voor ons om de staatsschuld te laten oplopen, om investeringen in onze samenleving mogelijk te maken. Nu er op defensiegebied uitzonderingen op de begrotingsregels gemaakt worden, willen wij deze uitzonderingen ook voor investeringen in bijvoorbeeld publieke diensten die de brede welvaart van de samenleving vergroten en in het klimaatbeleid."
  6. "Op fiscaal gebied kan dekking worden gerealiseerd door een eerlijkere bijdrage uit de winsten van grote bedrijven en van de superrijken. Wij verhogen daarom de winstbelasting voor grote bedrijven en schaffen ondoelmatige belastingvoordelen die de ongelijkheid vergroten af. Binnen de inkomstenbelasting zorgen wij voor een rechtvaardigere verdeling door van superrijken een eerlijke bijdrage te vragen. Deze eerlijke bijdrage vragen wij ook van zeer grote vermogens. De grote vervuilende bedrijven moeten ook hun eerlijke deel bijdragen, volgens het principe dat de vervuiler betaalt. Aanvullende dekking kan worden gevonden door een doelmatigheidsslag binnen de overheid en het anders inzetten van bestaande fondsen. Tot slot heeft bij optredende begrotingstekorten het altijd eerst de voorkeur om in te zetten op een doelmatigere overheid, waarbij de uitgaven voor de sociale zekerheid, de zorg en het onderwijs worden ontzien en altijd op peil blijven."