De regering moet zorgen dat techniekonderwijs op alle vmbo-scholen in de onder- en bovenbouw beschikbaar is. Het aanbod van technische opleidingen neemt nu af. Veel leerlingen maken hun keuze zonder echt met techniek te hebben gewerkt. Vroege kennismaking is nodig om interesse te krijgen voor techniek en een goede studiekeuze te maken.
Motie van het lid Kisteman over uitwerken hoe techniekonderwijs in de onder- en bovenbouw van alle vmbo-vestigingen kan worden aangeboden
De kamer,
constaterende dat het kabinet in de beleidsbrief OCW 2026–2030 zowel
praktijkgericht onderwijs als techniekonderwijs als belangrijke prioriteiten
benoemt en inzet op kennismaking van alle jongeren met techniek;
constaterende dat uit de evaluatie van Sterk Techniekonderwijs blijkt dat
vroege kennismaking met techniek van belang is, zodat leerlingen hun
belangstelling voor techniek kunnen ontwikkelen en dit kunnen
meenemen in hun latere profiel- en studiekeuze;
constaterende dat het aanbod van de beroepsgerichte profielen in het
vmbo, inclusief de drie harde technische profielen BWI, PIE, en M&T,
verschraalt;
overwegende dat veel leerlingen in het vmbo hun profielkeuze nu maken
zonder structureel met techniek te hebben kennisgemaakt, omdat veel
vmbo-scholen geen technieklicentie hebben;
verzoekt de regering uit te werken hoe techniekonderwijs in de onder- en
bovenbouw van alle vmbo-vestigingen aangeboden kan worden, en
hierover te rapporteren in de eerstvolgende voortgangsrapportage.
Argumenten voor: De partij vindt dat praktijkgericht onderwijs, waaronder techniek, een zwaarder accent moet krijgen [1]. Er wordt gepleit voor een fundamentele herwaardering van vakmanschap en ambacht, waarbij beroepen zoals elektriciens en timmerlieden essentieel worden geacht [5]. De partij streeft naar gelijkwaardigheid tussen het praktijkonderwijs, het VMBO en het MBO [4] en wil een verticale leerlijn creëren die loopt van het praktijkonderwijs via het VMBO en MBO tot aan het HBO [3]. Daarnaast wil de partij dat jongeren de mogelijkheid hebben om te kiezen voor 'maken met hoofd én handen' [6] en wil zij technische opleidingen verbinden met de maakindustrie en topsectoren [7]. Het versterken van het beroepsonderwijs door middel van regionale samenwerking is eveneens een speerpunt [2].
Argumenten tegen: Er zijn geen fragmenten in het verkiezingsprogramma die de uitbreiding van techniekonderwijs in het VMBO tegengaan.
Bronnen:
"Praktijkgericht onderwijs. Praktijkgericht onderwijs met levensvaardigheden zoals huishoudkunde, financiële zelfredzaamheid en techniek hoort een zwaarder accent te krijgen."
"Versterking van beroepsonderwijs. Het beroepsonderwijs kan worden versterkt met leermeesters, stages en regionale samenwerking tussen Praktijkonderwijs, VMBO, MBO, werkgevers en gemeenten."
"Naast een goed primair en voortgezet onderwijs speelt het beroepsonderwijs een belangrijke rol in de regio. Een verticale leerlijn van praktijkonderwijs via VMBO, MBO tot en met HBO, zorgt voor een goed vestigingsklimaat en veel werkgelegenheid. De essentie van goed leren lezen, schrijven, rekenen en praktische vaardigheden opdoen, is ondergesneeuwd. Jongeren moeten worden voorbereid op het leven en dat begint met een stevige basis en zicht op hun talenten. Dat geldt voor zowel praktisch als theoretisch onderwijs. BBB kiest voor een duidelijke koers: minder randzaken, meer vakmanschap en waardering voor onze doeners en denkers in een veilige onderwijs omgeving."
"Gelijkwaardigheid praktijkonderwijs, VMBO en MBO. Praktijkonderwijs, VMBO en MBO verdienen meer gelijkwaardigheid en waardering met een sterke regionale spreiding."
"Daarnaast verdient het praktijkonderwijs meer waardering. Niet iedereen hoeft een theoretisch diploma te behalen. Timmerlieden, elektriciens, koks, zorgverleners en andere vakmensen zijn onmisbaar voor onze samenleving. Jarenlang is het praktijkonderwijs ondergewaardeerd, terwijl juist daar de vakmensen van de toekomst worden opgeleid. BBB pleit voor een fundamentele herwaardering van ambacht en vakmanschap, van het vmbo tot het mbo. Jongeren die goed zijn in doen, bouwen, zorgen, repareren en creëren, verdienen net zoveel respect als denkers en schrijvers. Een samenleving draait niet op papier alleen, maar op mensen die het werk doen. Onderwijs moet daarop aansluiten - met ruimte voor talent, waardering voor vakmanschap en aandacht voor de basis."
"Inzetten op vakmensen. Jongeren moeten weer kunnen kiezen voor 'maken met hoofd én handen' met toekomstperspectief."
"Verbinding topsectoren met maakindustrie. Door topsectoren met maakindustrie en technische opleidingen in de regio te verbinden, ontstaan nieuwe kansen die ons bedrijfsleven en het onderwijs versterken."