Hogere ondergrens stikstofberekeningen

De regering moet de ondergrens van de AERIUS-calculator verhogen naar minimaal 0,5 mol per hectare per jaar. Dit model berekent de stikstofneerslag op de natuur. De huidige grens is wetenschappelijk onbetrouwbaar. Berekeningen onder de 0,5 mol zijn te onzeker om een goede basis te vormen voor het verlenen van vergunningen.

Motie van het lid Boomsma c.s. over bij de volgende AERIUS-update een verhoging van de rekenkundige ondergrens doorvoeren

De kamer, constaterende dat de AERIUS Calculator voor stikstofdepositie bij vergunningverlening een rekenkundige ondergrens hanteert van 0,005 mol per hectare per jaar, maar er brede wetenschappelijke overeenstemming bestaat dat modeluitkomsten van minder dan 0,5 mol per hectare per jaar niet zouden moeten worden gebruikt, omdat deze methodologisch te onzeker zijn, en dat er daarmee een wetenschappelijke en solide juridische basis bestaat voor een rekenkundige ondergrens van 0,5 mol per hectare per jaar; constaterende dat de Raad van State in zijn ViA15-oordeel van april 2023 een vergelijkbare beperking in het toepassingsbereik van het model heeft geaccepteerd als wetenschappelijke onderbouwing van de maximale rekenafstand van 25 kilometer, omdat het model daarbuiten geen betrouwbare uitspraken kan doen; overwegende dat de Kamer in vervolg daarop reeds tweeënhalf jaar geleden heeft verzocht de rekenkundige ondergrens te verhogen (30 252, nr. 133); overwegende dat de Nederlandse NOx-emissies al decennia dalen met procenten per jaar onder invloed van Europees bronbeleid en de toepassing van de best beschikbare technieken in de industrie, en dat de NH3-emissies in de landbouw weliswaar in een trager tempo afnemen, maar dat het risico op grotere emissies bij een hogere rekenkundige ondergrens wordt ondervangen door systemen van (afnemende) productierechten; overwegende dat de desondanks eventueel optredende geringe cumulatieve effecten van verschillende deposities van meerdere activiteiten onder deze grens effectief kunnen worden gemitigeerd door landelijke emissiereducerende en eventuele meer specifieke flankerende maatre- kst-33576-490 ISSN 0921 - 7371 ’s-Gravenhage 2026 Tweede Kamer, vergaderjaar 2025–2026, 33 576, nr. 490 1 gelen, en geen juridisch beletsel kunnen vormen voor de invoering van een hogere rekenkundige ondergrens; overwegende dat het kabinet een pakket maatregelen voor enerzijds geborgde stikstofemissiereductie en anderzijds geborgd natuurherstel heeft aangekondigd, dat op 26 juni aanstaande wordt gepresenteerd; verzoekt de regering bij de volgende AERIUS-update in oktober, dus nog voor 1 januari aanstaande, en in het uiterste geval voor 1 juli 2027, de verhoging van de rekenkundige ondergrens naar minimaal 0,5 mol per hectare per jaar (1 mol per hectare per jaar na afronding) door te voeren, en wel voor zolang stikstofdepositiemodellen nog worden gebruikt voor vergunningverlening van individuele projecten, en dit als expliciet onderdeel van het nog deze maand te presenteren pakket maatregelen mee te nemen.
16 juni | JA21, BBB, CU, Keijzer, Markusz, SGP |

Stemverwachting

D66VVDPVVCDAJA21FVDMarkuszBBBCUDENKPvdDSGPSP50PLUSKeijzerVolt

Verkiezingsprogramma FvD

Stemverwachting: voor (vrij zeker, 80%)

Argumenten voor: De partij vindt dat het AERIUS-model ongeschikt is voor het nauwkeurig bepalen van stikstofdepositie [1] en dat het huidige stikstofbeleid gebaseerd is op computermodellen en aannames die geen verband houden met de werkelijkheid [4]. Omdat dit systeem van rekenmodellen de agrarische sector en het land in een wurggreep houdt [6], is het verhogen van de rekenkundige ondergrens naar minimaal 0,5 mol per hectare per jaar een manier om de knellende werking van het model op vergunningverlening te verminderen en boeren meer ruimte te geven [4][6].

Argumenten tegen: De partij pleit voor het volledig schrappen van het stikstofbeleid en wil het AERIUS-model direct in de prullenbak gooien [3][1][5]. Zij willen natuurbeleid en vergunningverlening uitsluitend baseren op metingen en empirisch waarneembare gegevens in plaats van rekenmodellen [6][2]. Het aanpassen van de ondergrens van een model dat zij in zijn geheel willen afschaffen, kan daarom worden gezien als een overbodige tussenstap.

Bronnen:

  1. "AERIUS-model in de prullenbak Met het schrappen van de KDW's vervalt ook het AERIUS-model, dat niet geschikt is voor het nauwkeurig bepalen van stikstofdepositie en daarom niet langer moet worden gebruikt."
  2. "Natuurbeleid op basis van metingen In plaats van op stikstof-rekenmodellen baseren we natuurbeleid en vergunningverlening uitsluitend op empirisch waarneembare gegevens."
  3. "Volledig schrappen van stikstofbeleid We vegen het hele stikstofbeleid van tafel en halen de Kritische Depositiewaarden (KDW) uit de wet en uit de vergunningverlening, omdat er geen stikstofcrisis is en boeren gewoon kunnen blijven boeren."
  4. "Het huidige stikstofbeleid is gebaseerd op computermodellen en aannames die geen verband houden met de werkelijkheid. Politici en bureaucraten gebruiken zogenaamde Kritische Depositiewaarden (KDW) om te beweren dat er een stikstofcrisis zou bestaan. In de praktijk is er echter geen stikstofprobleem: onze natuur is niet aantoonbaar in gevaar, integendeel. Boeren worden ten onrechte aangewezen als veroorzakers van een crisis die er niet is. De gevolgen zijn desastreus: het beleid zet druk op de voedselproductie, bedreigt het bestaansrecht van boerengezinnen en leidt tot kaalslag in het Nederlandse platteland."
  5. "We schrappen het stikstofbeleid volledig, heffen de zogeheten landbouwkalender op en herstellen de energiebelastingkorting voor tuinders en (agrarische) industrie. We stoppen de (semi-) gedwongen onteigeningen, bieden meer subsidies voor innovatieve landbouw en bevorderen export zonder EU-beperkingen. Gewasbeschermingsmiddelen moeten toegankelijk blijven. En de overdracht van boerenbedrijven aan de volgende generatie gaan we faciliteren."
  6. "Forum voor Democratie kiest voor een radicaal andere koers. We willen het volledige stikstofbeleid van tafel en natuurbeleid uitsluitend baseren op empirische gegevens: de daadwerkelijke toestand van onze natuur. Daarmee komt er een einde aan een systeem van rekenmodellen dat ons land in een wurggreep houdt. Boeren moeten weer kunnen doen waar ze goed in zijn: voedsel produceren voor Nederland en de wereld."