Gezond eten makkelijker en betaalbaar maken
De regering moet in het nieuwe wetsvoorstel voor de voedselomgeving zorgen dat gezond eten makkelijker en aantrekkelijker wordt. Alleen ongezonde producten weren is niet genoeg; gezond eten moet ook betaalbaar en toegankelijk zijn. Daarom moet de regering onderzoek doen naar lagere prijzen voor gezond voedsel en meer macht voor gemeenten om de voedselomgeving te regelen.
Motie van de leden Kostić en Lohman over het aantrekkelijk maken van de gezonde voedselkeuze als doel opnemen in het wetsvoorstel op de voedselomgeving
De kamer, constaterende dat Nederlandse gemeenten al langere tijd vragen om een effectieve Voedselwet die hen in staat stelt de voedselomgeving te reguleren en waar nodig ongezonde aanbieders te weren; constaterende dat het aangekondigde wetsvoorstel op de voedselomgeving als doel heeft om ongezond aanbod te weren, maar dat hiermee nog niet de toegankelijkheid en betaalbaarheid van een gezonde keuze voor de consument is geborgd; overwegende dat het makkelijker en aantrekkelijker maken van de gezonde keuze een gezondheidswinst oplevert die als zelfstandig doel naast het weren van ongezond aanbod past binnen het beoogde wetsvoorstel; verzoekt de regering om in het aangekondigde wetsvoorstel op de voedselomgeving het makkelijk en aantrekkelijk maken van de gezonde voedselkeuze als doel op te nemen, en daarbij in ieder geval de volgende maatregelen te onderzoeken op haalbaarheid en proportionaliteit: – prijsmaatregelen ter ondersteuning van de gezonde keuze; – een wettelijke definitie van gezond en ongezond aanbod als basis voor normering; – een juridisch kader dat gemeenten meer grip geeft op de voedselomgeving; en de Kamer hierover vóór de zomer van 2027 te informeren.18 juni | PvdD, CDA |
Stemverwachting
Verkiezingsprogramma CU
Stemverwachting: voor (erg zeker, 90%)
Argumenten voor: De partij wil heffingen invoeren op suiker en andere ongezonde producten om producenten te stimuleren gezondere producten te maken [4]. Tevens is de partij voor het verhogen van accijnzen op alcohol en tabak [4] en wil zij de prijs van goedkope alcohol verhogen om excessief gebruik te ontmoedigen [1]. Verder ondersteunt de partij de autonomie van gemeenten door te pleiten voor meer ruimte en betere financiering voor eigen lokaal beleid [5]. Het waarborgen van een gezonde leefomgeving en de gezondheid van burgers staat centraal in hun beleid [2][3].
Argumenten tegen: Het verkiezingsprogramma bevat geen argumenten tegen het gebruik van prijsmaatregelen voor gezonde voeding, het versterken van de positie van gemeenten of het stellen van gezondheid als doel in de voedselomgeving.
Bronnen:
- "Een rookvrije generatie is ons doel. Daarom willen wij een totaalverbod op de verkoop van vapes. In verband met zwerfafval worden natuurgebieden rookvrij. Voor het roken van tabak kiezen we voor het Nieuw-Zeelandse rookbeleid. Dat richt zich op een rookvrije generatie door de verkoop van tabak blijvend te verbieden aan iedereen geboren na 2008, en stapsgewijs de leeftijdsgrens te verhogen. Alcohol is de grootste leverancier van onze verslavingszorg. Daarom willen we problematisch alcoholgebruik aanpakken. Alcohol moet minder zichtbaar worden in de openbare ruimte, zeker voor jongeren. De goedkoopste alcohol wordt duurder, zodat we buitensporig alcoholgebruik financieel ontmoedigen."
- "De leefomgeving van Nederland is niet schoon genoeg. Vervuiling door de industrie, vervoer en de consument beïnvloedt dagelijks de gezondheid en het wooncomfort van duizenden Nederlanders. Bij milieukwesties hebben burgers vaak het idee dat de overheid als vergunningverlener tegenover hen staat, in plaats van hen te steunen in de strijd om een veilige en gezonde leefomgeving."
- "De leefomgeving van omwonenden wordt beter beschermd door de laatste inzichten over gezondheidsrisico's leidend te laten zijn in de vergunningverlening en handhaving. Gezondheid van omwonenden komt centraal te staan bij het afgeven van nieuwe vergunningen. We sturen vanuit de bescherming van de gezondheid van omwonenden, niet vanuit de maximaal toegestane emissies van bedrijven. De overheid treedt actief op als hoeder van de belangen van slachtoffers van milieuovertredingen - zoals mensen met (long)ziekten, vervuilde grond, of schade aan hun woning. Bij faillissementen worden slachtoffers als eerste vergoed; nu staan zij als schuldeisers nog achteraan in de rij."
- "We werken toe naar een evenwichtigere belasting van uitstoot en vervuiling. Daarbij houden we rekening met al bestaande Europese beprijzingsmechanismen. Op vliegtuigbrandstof en -tickets moet na de benodigde verdragswijziging accijns of btw betaald worden. Ook verhogen we de vliegbelasting. Andere fiscale voordelen die leiden tot extra broeikasgasemissies, ook wel fossiele subsidies genoemd, schaffen we af. Milieuvervuiling gaat steviger belast worden, bijvoorbeeld met een NOx-heffing. We belonen duurzamere productie door het invoeren van een belasting op vervuilende verpakkingen. We gaan grond- en leidingwater beter belasten. Accijnzen op tabak en alcohol gaan verder omhoog. Op suiker en andere ongezonde producten worden heffingen ingevoerd om voedselproducenten te stimuleren gezondere producten te maken. We introduceren een verbruiksbelasting op e-sigaretten en verhogen de kansspelbelasting."
- "De Rijksoverheid moet recht doen aan gemeenten als eerste overheid. Van alle overheden krijgen burgers vaak het meest te maken met de eigen gemeente, van de wieg tot het graf. Het Rijk geeft gemeenten daarom ruimte, vertrouwen en voldoende geld om hun werk te kunnen doen. De Rijksoverheid stopt met het overhevelen van taken aan gemeenten zonder toereikend budget en herstelt waar dit de afgelopen jaren is misgegaan: geen taken zonder knaken. Gemeenten worden beter gefinancierd zodat ze ruimte hebben voor eigen beleid."