De regering moet de nieuwe fraudeaanpak van DUO laten controleren door een externe partij. Zo wordt voorkomen dat het systeem onterecht onderscheid maakt (bias) of discrimineert. Een zorgvuldige aanpak is essentieel na eerdere problemen met fraudecontroles bij de overheid.
Motie van het lid Ergin over de nieuwe fraudeaanpak van DUO extern laten toetsen op proportionaliteit, bias en discriminerende werking
De kamer,
constaterende dat DUO op dit moment een nieuwe fraudeaanpak aan het
voorbereiden is;
overwegende dat, gezien de eerdere aanpak, zorgvuldigheid en het
creëren van extra waarborgen tegen directe en indirecte discriminatie
noodzakelijk zijn;
verzoekt de regering de nieuwe fraudeaanpak extern te laten toetsen op
proportionaliteit, bias en (in)directe discriminerende werking alvorens
deze wordt uitgerold.
Argumenten voor: De partij streeft naar een overheid zonder discriminerende systemen [3] en wil expliciet stoppen met het gebruik van discriminerende algoritmen [2]. Ze ondersteunen het verplicht stellen van impactanalyses op rechtsgelijkheid en grondrechten bij de inzet van nieuwe technologie of data [1]. Het verzoek in de motie om een externe toetsing van DUO's fraudeaanpak op proportionaliteit en discriminatie sluit naadloos aan bij het voornemen om toezichthouders meer bevoegdheden te geven om systemen te controleren op transparantie, uitlegbaarheid en proportionaliteit [1].
Argumenten tegen: Er zijn geen argumenten in de verstrekte teksten te vinden die een tegenstand zouden onderbouwen. De partij is juist zeer uitgesproken over het tegengaan van institutioneel racisme en het waarborgen van transparantie bij de overheid, wat in lijn ligt met de motie.
Bronnen:
"Geen discriminerende algoritmen en systemen. We verbeteren het toezicht op hoe de overheid data gebruikt en privacy beschermt. Bestaande toezichthouders, zoals de Autoriteit Persoonsgegevens, krijgen meer bevoegdheden, expertise en middelen om algoritmen en systemen te controleren op transparantie, uitlegbaarheid, proportionaliteit en discriminatie, en bij misstanden wordt er opgetreden of gehandhaafd. Overheidsorganisaties worden verplicht tot een impactanalyse op rechtsgelijkheid en grondrechten bij inzet van nieuwe technologie of data."
"Institutioneel racisme bestrijden. Het is onacceptabel dat er structureel en systematisch mensen gediscrimineerd worden op basis van huiskleur, gender, seksualiteit, nationaliteit, het wel of niet hebben van een migratieachtergrond of godsdienst door wetten, beleid, ongeschreven regels en handelswijzen. Helaas zien we dit keer op keer gebeuren in het onderwijs, in de openbare ruimte en bij de overheid, als ook wanneer mensen zoeken naar een baan of woning. We gaan inzetten op bewustwording en een cultuuromslag. De overheid gaat het goede voorbeeld geven door te stoppen met risicoprofielen en discriminerende algoritmes. Daarnaast versterken we de rechtsbescherming tegen institutioneel racisme en ontwikkelen we samen met belangen- en minderheidsorganisaties een integraal nationaal kader om institutioneel racisme in de samenleving tegen te gaan."
"Een overheid zonder discriminerende systemen. Zie hoofdstuk 'Democratie, Rechtsstaat en Gelijke Rechten'."