De regering moet onderzoeksgeld rechtstreeks aan universiteiten geven in plaats van via de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO). Zo krijgen universiteiten weer meer eigen beheer over het budget voor wetenschappelijk onderzoek.
Motie van het lid Van Houwelingen over onderzoeksgeld niet via de NWO maar rechtstreeks aan universiteiten verstrekken
De kamer,
verzoekt de regering onderzoeksgeld niet langer via NWO maar, net zoals
vroeger, rechtstreeks aan universiteiten zelf te verstrekken.
Waarom voor? Er zijn geen directe argumenten in het programma die pleiten voor het afschaffen van NWO als verdeellichaam. Echter, de partij streeft naar een beter systeem voor financiering van het hoger onderwijs, waarbij de 'vaste voet van instellingen groter en de variabele voet kleiner' moet worden [2]. Het rechtstreeks verstrekken aan universiteiten zou deze toename van de vaste voet en vermindering van variabele financiering (om 'overheadkosten' te verminderen) kunnen ondersteunen [2].
Waarom tegen? De partij pleit voor het bevorderen van samenwerking binnen het hoger onderwijs door 'geschikte fondsen en subsidies' [1]. Ook wordt gesteld dat investeringen in sectorplannen en ongebonden onderzoek plaatsvinden [1]. Het afschaffen van een centraal orgaan als NWO zou de inzet van dergelijke coördinerende fondsen en de regie op wetenschappelijk onderzoek kunnen bemoeilijken of de continuïteit van toewijzingen kunnen verstoren.
Bronnen:
"Investeringen in wetenschap en onderzoek zijn nodig als we ons als land willen blijven ontwikkelen, in lijn met de Lissabondoelstelling van 3%. Innovaties zijn nodig om de omslag naar een ecologisch verantwoorde en competitieve economie te maken waarin we op een duurzame manier samenleven, consumeren en produceren. We investeren blijvend in praktijkgericht onderzoek op hogescholen en bevorderen de samenwerking binnen het hoger onderwijs door geschikte fondsen en subsidies. Bovendien investeren we in sectorplannen en in ongebonden onderzoek op de universiteiten." (0.700)
"Het hoger onderwijs speelt een belangrijke rol in innovatie en beleidsontwikkeling. Studentenaantallen dalen echter komende jaren en de kosten nemen toe. Een beter en rechtvaardiger systeem om instellingen in het hoger onderwijs te financieren is daarom nodig. In de nieuwe bekostiging worden studentenaantallen minder belangrijk, de vaste voet van instellingen groter en de variabele voet kleiner. Overheadkosten worden verminderd, zodat er meer ruimte is voor onderwijs en onderzoek. Er is in het bijzonder aandacht voor startende academici, bijvoorbeeld via vaste contracten." (0.681)