Meer zeggenschap voor dorpen na herindeling

De regering moet onderzoeken hoe dorpen en kernen meer zeggenschap krijgen na een gemeentelijke herindeling (het samengaan van gemeenten). Bewoners moeten zelf beslissen over voorzieningen, de inrichting van de omgeving en het behoud van hun identiteit. Beleid dat gericht is op dorpen is geen vervanging voor echte lokale zeggenschap.

Motie van het lid Vermeer over structureel meer zeggenschap voor dorpen en kernen na herindelingen

De kamer, constaterende dat dorpen en kernen na een herindeling kunnen opgaan in een grotere gemeente; overwegende dat dorpsgericht beleid geen vervanging is voor lokale zeggenschap; verzoekt de regering te onderzoeken hoe dorpen en kernen na herindelingen structureel meer zeggenschap kunnen krijgen over voorzieningen, ruimtelijke ontwikkeling en behoud van identiteit.
20 mei | BBB | Verworpen: 48–102 |

Stemuitslag

Verkiezingsprogramma FvD

Stemverwachting: voor (erg zeker, 90%)

Argumenten voor: De partij is kritisch op schaalvergroting en de massale fusies van gemeenten [2][3]. Zij pleit voor kleinschaligheid, het terugbrengen van de menselijke maat in het bestuur en het 'ontvlechten' van gemeenten [1]. Daarnaast vindt de partij dat burgers niet alleen vertegenwoordigd moeten worden, maar ook daadwerkelijk zeggenschap moeten hebben [5]. Specifiek voor dorpen wil de partij dat nieuwbouw past binnen het historisch aanzicht zodat zij hun karakter behouden [4].

Argumenten tegen: Er zijn geen fragmenten in het programma die direct tegen het vergroten van de zeggenschap van dorpen en kernen zijn.

Bronnen:

  1. "De gevolgen zijn overal merkbaar. Kleinschalige gemeenschapszin maakte plaats voor een oeverloze vergadercultuur, terwijl betrokkenheid en eigen verantwoordelijkheid afnamen. Burgers ervaren verlies van identiteit en verbondenheid, en instellingen zijn vaak onpersoonlijk en log geworden. Forum voor Democratie wil deze trend doorbreken en kiest nadrukkelijk voor kleinschaligheid. De menselijke maat moet terug in bestuur, zorg, onderwijs en stedenbouw. Dat betekent: streekziekenhuizen openhouden, gemeenten ontvlechten, schoolbesturen terug in handen van ouders en herkenbare woningbouw waarin mensen zich thuis voelen. Minder regels en meer maatwerk moeten ervoor zorgen dat burgers zich weer gezien, gehoord en betrokken voelen bij hun eigen omgeving."
  2. "Sinds de jaren tachtig is Nederland in de ban geraakt van schaalvergroting. Onderwijsinstellingen werden samengevoegd tot anonieme onderwijsfabrieken, zelfstandige zorgverleners en streekziekenhuizen verdwenen in grote zorgmolochen en gemeenten werden massaal gefuseerd. Waar ons land ooit ruim 1.100 gemeenten kende, zijn dat er in 2025 nog slechts 342 - ondanks een forse bevolkingsgroei."
  3. "Kritisch op schaalvergroting We hanteren een gezonde scepsis ten aanzien van schaalvergrotingen en fusies bij scholen, zorginstellingen, ziekenhuizen en politiebureaus en sturen waar mogelijk aan op schaalverkleining."
  4. "Nieuwbouw in harmonie met erfgoed We eisen dat nieuwbouw altijd past binnen het historisch aanzicht, zodat ons stadsbeeld en onze dorpen hun karakter behouden."
  5. "De Nederlandse democratie is de afgelopen decennia steeds verder van de burger af komen te staan. Belangrijke besluiten worden vaak achter gesloten deuren genomen door een kleine politieke en bestuurlijke elite, zonder dat gewone mensen daar directe invloed op hebben. Te vaak varen politici hun eigen koers, ongeacht de beloften die in verkiezingstijd zijn gedaan. Dit voedt wantrouwen en onvrede. Een echte democratie betekent echter dat burgers niet alleen vertegenwoordigd worden, maar ook daadwerkelijk zeggenschap hebben over de koers van hun land. Het versterken van directe democratie is daarom essentieel om de band tussen burgers en bestuur te herstellen."