Verkiezingsprogramma GL-PvdA

Stemverwachting: tegen (erg zeker, 90%)

Argumenten voor: De partij wil dat de politiek het migratiebeleid in goede banen leidt en dat de regie hierover terugkomt bij de overheid ^[6]. Daarnaast streeft de partij naar een efficiënt asielstelsel ^[8], wat mogelijk een reden kan zijn om inzicht te krijgen in factoren die de uitvoering van het beleid beïnvloeden.

Argumenten tegen: De partij benadrukt dat rechtsbijstand voor asielzoekers niet onderhandelbaar is ^[1] en dat iedereen die in Nederland verblijft recht heeft op rechtsbijstand ^[7]. Ook wordt gesteld dat asielzoekers tijdens de procedure recht hebben op rechtsbijstand ^[4] en dat kwetsbare groepen toegang moeten hebben tot juridische hulp ^[5]. Verder vindt de partij dat ngo's en mensenrechtenwaarnemers toegang moeten hebben om de mensenrechtensituatie te monitoren ^[1]. De partij is daarnaast zeer kritisch op maatregelen waarbij mensenrechten in het geding zijn, zoals bij 'terugkeerhubs' ^[2] en pushbacks ^[3].

Bronnen:

1. "In Europees verband. We baseren ons beleid en onze asielwetgeving op het EU asiel- en migratiepact: snelle en zorgvuldige procedures aan de buitengrens, effectieve terugkeer van wie veilig terug kan en evenredige verdeling over de lidstaten van wie kansrijk is. Bij al deze maatregelen moeten de rechten van asielzoekers en internationale verdragen worden gerespecteerd. We zorgen op Europees niveau voor onafhankelijke monitoring van de mensenrechtensituatie in de centra aan de buitengrenzen en zorgen dat mensenrechtenwaarnemers en ngo's toegang hebben. We verbinden er consequenties aan als deze mensenrechten niet zijn gewaarborgd. Menswaardige opvang, rechtsbijstand, medische hulp, en onderwijs voor kinderen zijn immers niet onderhandelbaar. We blijven pal staan voor het VN-Vluchtelingenverdrag en het recht op subsidiaire bescherming."
2. "Effectief terugkeerbeleid. Mensen die geen recht hebben op asiel, moeten terug naar hun land van herkomst. Asielprocedures moeten kort en zorgvuldig zijn en mensenrechten van migranten moeten te allen tijde zijn gewaarborgd. Met landen van herkomst gaan we, op basis van gelijkwaardigheid, brede partnerschappen aan waar terugkeer van uitgeprocedeerde asielzoekers onderdeel van is. Investering in het herkomstland is de meest duurzame, humane en effectieve manier van het bevorderen van terugkeer. We zijn zeer kritisch op de 'terugkeerhubs', vanwege het grote risico aan mensenrechtenschendingen, detentie of jarenlange in limbo zijn van de mensen die hiernaartoe gestuurd zouden worden."
3. "Tegengaan pushbacks. Nederland zal actief pushbacks en andere mensenrechtenschendingen aan de buitengrenzen tegengaan en Frontex dient de handhaving daarvan te versterken. We willen geen EU-financiering voor grensbeleid dat mensenrechten schendt. We zien het als een gezamenlijke verantwoordelijkheid van de EU en haar lidstaten om de veiligheid van migranten op zee te waarborgen."
4. "Europees vluchtelingenbeleid. We voeren het Migratie- en Asielpact van de EU uit en stellen onze wetgeving daarop in. Een zorgvuldige, snelle en eerlijke procedure aan de buitengrens moet vluchtelingen duidelijkheid geven over de kans op asiel. We staan zeer kritisch tegenover de verruiming van de 'Veiligederdelandenregeling', en de lijst met veilige herkomstlanden. Deze wetsvoorstellen maken het makkelijker om asielzoekers naar landen te sturen waar zij niet vandaan komen en nooit geweest zijn en leggen een zwaardere bewijslast op aan asielzoekers afkomstig uit 'veilige' landen. In de procedures en bij de opvang aan de buitengrens zien we er daarom streng op toe dat de mensenrechten van vluchtelingen gewaarborgd zijn. Wanneer hiervan niet volledig sprake blijkt te zijn, verbindt Nederland daar consequenties aan, spreken we die landen aan en sturen we geen asielzoekers terug naar deze buitengrenslanden. Europese ambtsberichten blijven openbaar. Asielzoekers hebben tijdens de procedure recht op menswaardige opvang, rechtsbijstand, medische hulp en onderwijs voor kinderen. We verzetten ons tegen massale detentie aan de grens, in het bijzonder tegen detentie van kinderen. Wie veilig terug kan en geen recht heeft op asiel, wordt ondersteund bij terugkeer naar het land van herkomst. We spannen ons in de EU maximaal in voor een eerlijke verdeling van vluchtelingen over de lidstaten. We nemen daarbij onze eigen verantwoordelijkheid qua opvang, en kiezen ervoor om solidariteit niet af te kopen."
5. "Partnerschappen. We investeren in gelijkwaardige partnerschappen en duidelijke afspraken met landen buiten de EU. De opvang van vluchtelingen in de regio wordt beter ondersteund en irreguliere en gevaarlijke migratieroutes worden versneld afgebouwd ten gunste van reguliere en veilige routes voor wie recht heeft op internationale bescherming. Vrouwen, meisjes, lhbtqi+ personen en mensen met een beperking zijn extra kwetsbaar voor (seksueel) geweld in vluchtelingenkampen. We zetten dan ook in op veilige opvang van vrouwen en kinderen in vluchtelingenkampen. Waaronder goede toegang tot psychosociale, medische en juridische hulp en SRGR-diensten. We zetten in op een hervestigingsmodel waardoor gevaarlijke routes en het bedrijfsmodel van mensensmokkelaars worden ondergraven."
6. "Het is hoog tijd dat de politiek het migratiebeleid op al deze terreinen in goede banen leidt. GroenLinks-PvdA wil de regie terug bij de overheid."
7. "Eerste levensbehoeften en uitgeprocedeerden. Iedereen die in Nederland verblijft, heeft recht op eerste levensbehoeften als zorg (inclusief mondzorg), onderdak, voedsel en rechtsbijstand. Vreemdelingendetentie mag alleen als uiterste maatregel, onder strikte voorwaarden en in lijn met Europese regelgeving. Zoveel mogelijk wordt ingezet op alternatieven voor bewaring, zoals het opleggen van een meldplicht. Gezinnen en kinderen komen nooit in detentie, hiervoor komen open, gezinsvriendelijke locaties. Soms is terugkeer niet mogelijk, bijvoorbeeld wanneer het land van herkomst niet meewerkt. We voorkomen zo veel mogelijk dat deze mensen zonder papieren en perspectief op straat moeten leven. Dat doen we bijvoorbeeld door ruimere hantering van het buitenschuldcriterium of het koppelen van verblijfsrecht aan staatloosheid of begeleiding bij terugkeer als dit later toch nog mogelijk blijkt. We zetten alles op alles om zogenaamde illegaliteit niet strafbaar te stellen. Geen mens is illegaal."
8. "We kiezen voor een efficiënt, rechtvaardig en betaalbaar asielstelsel, waarbij we aandacht hebben voor de snelle integratie van nieuwkomers en behoud van het draagvlak van de ontvangende samenleving. Wij sturen op minder arbeidsmigratie. Bedrijven die alleen kunnen bestaan dankzij laagbetaald werk en uitbuiting hebben in Nederland niets te zoeken."