Bedrijven betrekken bij grondstoffenstrategie

De regering moet samenwerken met bedrijven bij de grondstoffenstrategie. Gebruik financiële hulp, zoals garantstellingen of het opvangen van de eerste verliezen (first-loss-facilitering), om investeringen te stimuleren. Dit is nodig omdat de afhankelijkheid van autocratische landen de zelfstandigheid van Nederland ondermijnt.

Motie van het lid Verkuijlen over samenwerken met de private sector bij de uitvoering van de grondstoffenstrategie

De kamer, overwegende dat onze strategische soevereiniteit ondermijnd wordt door machtspolitiek en een afhankelijkheid van autocratische regimes; overwegende dat publiek geld in de grondstoffensector als vliegwiel kan dienen en dat private investeringen alleen loskomen wanneer er een gezond winstmotief tegenover staat; overwegende dat effectief geopolitiek optreden vereist dat de overheid bereid is om private investeringsrisico’s actief te mitigeren en te delen; verzoekt de regering om bij de uitvoering van de grondstoffenstrategie nadrukkelijk de samenwerking te zoeken met de private sector, en instrumenten die inspelen op het winstmotief, waaronder garantstellingen en «first-loss»-facilitering, hierbij niet uit te sluiten.
11 juni | VVD |

Stemverwachting

D66VVDPVVCDAJA21FVDMarkuszBBBCUDENKPvdDSGPSP50PLUSKeijzerVolt

Verkiezingsprogramma CU

Stemverwachting: voor (erg zeker, 90%)

Argumenten voor: De partij wil de strategische autonomie vergroten door de afhankelijkheid van andere landen voor essentiële producten, zoals grondstoffen, te verminderen [5]. Om de afhankelijkheid van landen als China en de VS te verkleinen, wordt de voorkeur gegeven aan de inkoop van Europese goederen en diensten [1]. Daarnaast wordt internationale handel gezien als een geopolitiek instrument om strategische afhankelijkheden af te bouwen [2]. Om de welvaart te waarborgen, steunt de partij investeringen in innovatie en de oprichting van een nationale investeringsbank [4], en pleit zij voor grootschalige investeringen om de economie weer op gang te helpen [3].

Argumenten tegen: Er is in de tekst weinig informatie te vinden die direct tegen de motie ingaat, behalve de nadruk op eerlijke grondstoffendeals waarbij internationale bedrijven lokaal moeten bijdragen aan onderwijs, zorg en infrastructuur [6].

Bronnen:

  1. "Het Rijk moet haar rol beter pakken om bij te dragen aan verduurzaming en om het mkb en sociale ondernemingen te betrekken bij aanbestedingen. We maken lokaal, duurzaam en biologisch inkopen de norm, ook bij aanbestedingen. Aanbesteden moet anders: de grens voor directe gunning aan het mkb wordt verhoogd, teksten bij aanbestedingen worden leesbaar en we stellen praktijkvoorbeelden van eenvoudiger inkopen ter beschikking. In het kader van strategische autonomie geven we de voorkeur aan de inkoop van Europese goederen en diensten, om de afhankelijkheid van China en de VS te verminderen."
  2. "We willen dat iedereen beter wordt van internationale handel. Internationale handel wordt in toenemende mate ingezet als een geopolitiek instrument. Nederland moet daarin niet naïef zijn en bij (dreigende) importheffingen met gelijke munt terugslaan middels gerichte, proportionele en effectieve tegenmaatregelen zonder verdere escalatie uit te lokken. Diplomatieke kanalen moeten hierbij zoveel mogelijk worden opengehouden. Ongewenste strategische afhankelijkheden worden in kaart gebracht en zo snel mogelijk afgebouwd. Alle internationale handel moet voldoen aan (internationale) gedragsregels, zoals de Wvedio (Wet verantwoord en duurzaam internationaal ondernemen). Voor deze wet blijven we strijden omdat we willen dat iedereen beter wordt van internationale handel."
  3. "Het kabinet dat na de verkiezingen aantreedt, moet Nederland van het slot halen. Met dappere keuzes, doortastend beleid, grootschalige investeringen in onderhoud, uitvoering, (energie)infrastructuur en duidelijke wetgeving, komt Nederland uit het stikstofmoeras en krijgen bedrijven perspectief op een duurzame toekomst."
  4. "Om onze toekomstige welvaart zeker te stellen is het van belang om nu te investeren in innovatie en productiviteit. Dat vraagt om een beter samenspel van wetenschap, kennisinstituten, opleidingen en bedrijven. Er komt een nationale investeringsbank, als voortzetting van InvestNL. Op macroniveau bedragen op termijn de publieke en private uitgaven aan innovatie en onderzoek 3% van het nationaal inkomen. We verbeteren de toegang van het mkb, start-ups en scale-ups tot groeikapitaal, ook via nonbancaire financiers als Qredits. We versterken de regionale industrieclusters, bijvoorbeeld via een investeringsdeal waar huisvesting onderdeel van is. Hierbij valt te denken aan de herbestemming van ongebruikte kantoorpanden."
  5. "Voor grote grensoverschrijdende uitdagingen is Europese samenwerking noodzakelijk: (arbeids)migratiebeleid, klimaatverandering, belastingontwijking en een eerlijke (digitale) economie. In deze tijd met geopolitiek schuivende panelen is strategische autonomie op Europees niveau cruciaal. We willen dat Nederland (en Europa) minder afhankelijk wordt van anderen waar het gaat om essentiële producten zoals grondstoffen, basisproducten, digitale diensten (incl. onafhankelijkheid van Amerikaanse techreuzen), voedsel en energie. Het Europees Parlement vergadert voortaan alleen nog in Brussel. Reizen tussen Brussel en Straatsburg is kostbaar en inefficiënt."
  6. "De ChristenUnie pleit voor een omslag in het Afrikabeleid: weg van afhankelijkheid, op naar samenwerking gebaseerd op recht, verantwoordelijkheid en wederzijds respect. We zetten in op eerlijke grondstoffendeals waarbij internationale bedrijven lokaal belasting betalen en bijdragen aan onderwijs, zorg en infrastructuur. Ook stimuleren we lokale productie en verwerking van grondstoffen, zodat werkgelegenheid en kennis in Afrika zelf groeien. Daarnaast willen we dat Europese vredesmiddelen onder stevig democratisch toezicht staan en uitsluitend worden ingezet voor het bevorderen van vrede en gerechtigheid, en niet voor regimes die conflicten aanwakkeren, zoals in het oostelijk deel van Congo."