De regering moet controleren of overheidsinstanties goed kijken of het terugvragen van geld wel eerlijk is. Dit moet binnen twee jaar gebeuren. Een goede controle is nodig voor de rechtszekerheid van burgers: zij moeten weten waar ze aan toe zijn. Ook moet de regering kijken of de verschillende instanties op dezelfde manier werken.
Motie van de leden Ceder en Neijenhuis over monitoring van de bereidwilligheid tot ambtshalve toetsing van risicovolle terugvorderingen en de harmonisatie van organisatieculturen tussen bestuursorganen
De kamer,
constaterende dat met het wetsvoorstel de jurisprudentie rond evenredigheidstoetsing en dringende reden wordt gecodificeerd;
overwegende dat interne toetsing of een terugvordering voldoet aan het
evenredigheidsbeginsel een belangrijke schakel is in de rechtszekerheid
van burgers en in lijn is met de geest van de beweging van wantrouwen
naar vertrouwen;
verzoekt de regering binnen twee jaar na inwerkingtreding via een
invoeringstoets de bereidwilligheid tot ambtshalve toetsing van risicovolle terugvorderingen en de harmonisatie van organisatieculturen tussen
de bestuursorganen te monitoren, en de Kamer hierover te informeren.
Argumenten voor: De partij wil dat de overheid werkt op basis van vertrouwen, met name als reactie op het toeslagenschandaal [2]. Er is een sterke nadruk op het beschermen van burgers wanneer wetgeving hen structureel in de knel brengt [1]. Daarnaast pleit de partij voor structurele monitoring en onafhankelijke toetsing [4] en het uitvoeren van toetsen om de naleving van fundamentele rechten te waarborgen [3][5].
Argumenten tegen: Het programma bevat geen argumenten die de noodzaak van monitoring of het bevorderen van rechtszekerheid en vertrouwen in de uitvoering tegenspreken.
Bronnen:
"We geven uitvoeringsorganisaties het recht om een 'rode kaart' te trekken tegen onuitvoerbaar beleid. Als wetgeving burgers structureel in de knel brengt, moeten uitvoeringsorganisaties dit formeel kunnen signaleren. Zo'n rode kaart verplicht het kabinet tot reactie, heroverweging of aanpassing van het beleid. Dit versterkt de tegenspraak uit de praktijk, voorkomt beleidsblindheid en beschermt juist de mensen voor wie de rechtsstaat het hardst nodig is."
"We willen dat de hersteloperatie naar aanleiding van het toeslagenschandaal snel wordt afgerond, in samenspraak met gedupeerden en gemeenten. Vooral door minder ambtelijke bureaucratie en te werken op basis van vertrouwen."
"We voeren de mensenrechtentoets uit op alle nieuwe beleidsmaatregelen, ook op het gebied van economie en buitenlandse zaken."
"heldere regie vanuit het Rijk, met structurele monitoring, onafhankelijke toetsing en actieve ondersteuning van lokale capaciteit."
"Digitalisering biedt kansen, maar verkeerde inzet bedreigt ook de veiligheid, bijvoorbeeld door illegale inzet van grootschalige real-time gezichtsherkenning of sleepnetten. Volt wil een verplichte mensenrechtentoets bij nieuwe (en bestaande) wetgeving in het veiligheidsdomein. Hierin toetsen we of de voorgestelde maatregelen voldoen aan de minimumeisen voor de bescherming van fundamentele rechten en vrijheden van inwoners."