Winst van publieke investeringen delen bij bouw

De regering moet een wettelijke manier maken om de extra waarde van publieke investeringen te delen. Gebruik hiervoor bijvoorbeeld een planbatenheffing: een extra betaling van ontwikkelaars bij nieuwe bouw. Zo worden de voordelen van investeringen in woningen en wegen beter gebruikt voor de hele samenleving.

Motie van het lid De Hoop over een wettelijk instrumentarium voor waardedeling bij publieke investeringen in woningbouw en infrastructuur

De kamer, verzoekt de regering om instrumenten zoals een planbatenheffing bij woningbouwontwikkeling deel uit te laten maken van een wettelijk instrumentarium voor waardedeling bij publieke investeringen in woningbouw en infrastructuur, en de Kamer hierover voor het notaoverleg MIRT eind 2026 te informeren.
30 juni | onbekend |

Stemverwachting

Verkiezingsprogramma Volt

Stemverwachting: voor (erg zeker, 90%)

Argumenten voor: De partij wil een gemeentelijke heffing invoeren op de stijging van grondwaarde, zodat maatschappelijke investeringen ook maatschappelijke winsten opleveren [3]. Daarnaast wil de partij opbrengsten uit waardestijgingen van woningen gebruiken om te investeren in woningbouw [4]. Ook is de partij voor het vastleggen van duidelijke, afdwingbare afspraken in contracten met projectontwikkelaars bij de financiering van woningen [2] en wil zij meer controle op de besteding van publiek geld bij vastgoedprojecten [1].

Argumenten tegen: Het verkiezingsprogramma geeft geen argumenten tegen het instrumentarium voor waardedeling of het heffen van baten bij publieke investeringen.

Bronnen:

  1. "Wanneer de Rijksoverheid geld beschikbaar stelt om vastgoedprojecten van de grond te krijgen, dan moet daar tegenover staan dat vastgoedontwikkelaars in vertrouwen inzicht geven in hun kostenbatenanalyses. Volt wil bij vastgoedprojecten een (vertrouwelijke) 'openboekverplichting', zodat de minister controle houdt op de besteding van publiek geld."
  2. "De overheid financiert onder de voorwaarde dat gerealiseerde betaalbare (midden)woningen voor onbepaalde tijd ook echt betaalbaar blijven. De Rijksoverheid en gemeenten moeten hiervoor duidelijke, afdwingbare afspraken vastleggen in contracten met projectontwikkelaars."
  3. "In Nederland kennen we een groot gebrek aan fysieke ruimte. Grond om op te bouwen en ruimte om in te wonen is schaars. Daarom wordt hier veel mee gespeculeerd, waardoor die schaarste groter wordt. We gaan daarom een belasting op elke vorm van (onbenutte) fysieke ruimte of grond invoeren, waardoor het niet meer zal lonen om te speculeren met grondbezit. Daarnaast voeren we een gemeentelijke heffing op de stijging van grondwaarde in, zodat maatschappelijke investeringen ook maatschappelijke winsten opleveren."
  4. "Zolang de eigen woning in box 1 zit, voeren we een overwaardebelasting in: wie bij verkoop winst maakt, draagt een deel daarvan af. Winst door investeringen in je eigen woning, zoals verduurzaming, is hiervan vrijgesteld. Zo maken we de woningmarkt eerlijker, voorkomen we dat prijzen verder stijgen en gebruiken we de opbrengsten om deze in woningbouw, brede welvaart en verduurzaming te investeren."