De regering moet een wettelijke manier maken om de extra waarde van publieke investeringen te delen. Gebruik hiervoor bijvoorbeeld een planbatenheffing: een extra betaling van ontwikkelaars bij nieuwe bouw. Zo worden de voordelen van investeringen in woningen en wegen beter gebruikt voor de hele samenleving.
Motie van het lid De Hoop over een wettelijk instrumentarium voor waardedeling bij publieke investeringen in woningbouw en infrastructuur
De kamer,
verzoekt de regering om instrumenten zoals een planbatenheffing bij
woningbouwontwikkeling deel uit te laten maken van een wettelijk
instrumentarium voor waardedeling bij publieke investeringen in
woningbouw en infrastructuur, en de Kamer hierover voor het
notaoverleg MIRT eind 2026 te informeren.
Argumenten voor: De partij wil grondspeculatie tegengaan, omdat het vasthouden van grond voor winst de woningbouw vertraagt en de prijzen opdrijft [1]. Een instrument voor waardedeling kan bijdragen aan het aanpakken van deze speculatie.
Argumenten tegen: De partij streeft naar het stimuleren van de bouw door de 'rem eraf te halen' en te schrappen in bouwregels [3]. Daarnaast wil de partij om de bouw aan te jagen in principe alle overige projectmatige betaalbaarheidseisen loslaten [2]. Het introduceren van een nieuw wettelijk instrumentarium, zoals een planbatenheffing, kan worden gezien als extra regeldruk of een financiële last die de bouwactiviteiten juist kan remmen [3].
Bronnen:
"Meer betaalbare koopwoningen: We zetten Rijksmiddelen vooral in voor de bouw van betaalbare koopwoningen. Wel willen we grondspeculatie tegengaan. Immers, als grond wordt vastgehouden om winst te maken in plaats van te bouwen, stijgen de prijzen en vertraagt de woningbouw."
"Een Betaalbare koopwet: Hierin leggen we vast dat overheidsgeld met name naar betaalbare koopwoningen gaat. Per regio bestaan bouwprojecten voor 25% uit betaalbare koopwoningen. Alle overige (projectmatige) betaalbaarheidseisen laten we in principe los om de bouw aan te jagen."
"De tweede keuze die we moeten maken is of we de woningmarkt blijven vastzetten met regels, of zorgen voor groei door eindelijk weer ruimte geven te aan de markt. De VVD kiest voor dat tweede. Er moeten veel meer woningen bij. Alleen dan komt die eigen plek weer in beeld voor iedereen die hard werkt aan de toekomst. We werken aan veel meer nieuwbouw én meer ruimte in de bestaande bouw. Ook aan doorstroming is belangrijk. Want alleen als er aantrekkelijke seniorenwoningen of betaalbare doorgroeiwoningen bijkomen, komen empty nesters en scheefwoners in beweging. We gaan flink schrappen in bouwregels en nemen maatregelen die de betaalbaarheid van koop- én huurhuizen vergroten. De rem op bouwen moet eraf. Dat vraagt om centrale regie. Ruimtelijke ordening kan niet langer alleen bij gemeenten liggen, want er zijn meer locaties nodig dan nu beschikbaar komen. Wij kiezen voor meer regie, meer doorstroming, meer huizen, maar minder regels. Een functionerende woningmarkt waar je met een normaal salaris een goed huis kunt bemachtigen."