Onrealistische plannen voor suikertaks
Motie van het lid Vermeer over uitspreken dat het gelijktijdig beloven van een miljardenopbrengst, gedragsverandering en inflatieneutraliteit getuigt van fiscaal wensdenken
De kamer, constaterende dat het kabinet vanaf 2030 900 miljoen euro wenst op te halen met de invoering van een suikertaks; constaterende dat het kabinet tevens stelt dat deze belasting bedoeld is om de consumptie van suikerhoudende voeding effectief te ontmoedigen; overwegende dat onderzoek van de Rabobank uitwijst dat maar liefst 20% van het supermarktassortiment geraakt zal worden, wat bij ongewijzigd gedrag onvermijdelijk leidt tot een forse inflatiecorrectie op de dagelijkse boodschappen; overwegende dat het kabinet desondanks hardnekkig claimt dat én de budgettaire doelstelling wordt gehaald, én de suikerconsumptie daalt, én de inflatie niet hoeft toe te nemen; spreekt uit dat het gelijktijdig beloven van een miljardenopbrengst, gedragsverandering én inflatieneutraliteit getuigt van een volstrekt onrealistisch, tegenstrijdig en onverstandig fiscaal wensdenken.Stemuitslag
Verkiezingsprogramma PvdD
Stemverwachting: voor (vrij zeker, 70%)
Argumenten voor: De partij wil ongezond eten duurder maken via een suikertaks om de consumptie te verminderen [1]. Daarnaast wil de partij prijsmaatregelen doorzetten, zoals het verlagen van de btw op gezonde producten naar 0% [2][5]. Omdat de partij expliciet inzet op het sturen van gedrag door middel van prijsveranderingen, is het aannemelijk dat zij de bewering van het kabinet dat een dergelijke belasting geen inflatie veroorzaakt, als tegenstrijdig en onrealistisch beschouwen.
Argumenten tegen: De partij wil de volksgezondheid beschermen door de industrie die ongezond voedsel verkoopt aan te pakken [3] en de suikerconsumptie te verlagen via belastingen [1]. Zij zien het belastingstelsel als een essentieel instrument voor ecorechtvaardigheid en sociale doelen [4]. De partij zou de motie daarom kunnen zien als een poging om de noodzakelijke financiële en gedragsmatige doelen van het suikerbeleid te diskwalificeren [1].
Bronnen:
- "Ongezond eten wordt hoger belast bij de fabrikant, bijvoorbeeld door een gestaffelde suikertaks. In andere landen zorgde dit er al voor dat fabrikanten minder suiker aan hun frisdranken toevoegen."
- "Er komen prijsmaatregelen: de btw op groente, fruit, granen, peulvruchten en noten gaat naar 0%, en er komt een slachttaks op dierlijke producten."
- "Ongezond eten en drinken is, na roken, de belangrijkste doodsoorzaak en reden van verlies van gezonde levensjaren. Toch is er nog steeds een overdaad aan fastfood en ultrabewerkt voedsel. Voor gezond, biologisch en onbewerkt voedsel moet vaak meer betaald worden. Bovendien is het moeilijker te vinden. De frisdrank- en fastfoodindustrie verdienen grof geld aan het ziek maken van kinderen, bijvoorbeeld op en rond scholen. Daar maken we een einde aan. Als de overheid gericht beleid inzet op gezonde voeding, dan komt dit voor iedereen binnen handbereik, los van iemands inkomen. Het mag niet zo zijn dat mensen met een lager inkomen geen toegang hebben tot betaalbaar en gezond voedsel."
- "Een eerlijk belastingstelsel is de ruggengraat van een rechtvaardige samenleving. Nu dragen werkenden en het mkb relatief veel bij, terwijl vervuilers en grootvermogenden te vaak buiten schot blijven. Dat draaien we om. We maken werken lonender, belasten vervuiling zwaarder en zorgen dat de sterkste schouders de zwaarste lasten dragen. Zo zetten we het belastingstelsel in als krachtig instrument voor ecorechtvaardigheid, solidariteit en brede welvaart."
- "Bijna 80% van ons voedsel is ultrabewerkt. Dit pakken we aan door vooral de verkoop van gezond voedsel aantrekkelijker te maken, zoals ook de Raad voor Volksgezondheid & Samenleving adviseert. Ook krijgt gezond voedsel een prominente plek in het supermarktschap. We schaffen btw op alle groenten, fruit, noten, peulvruchten en granen af."