Regels voor defensie-inkoop aanpassen

De regering moet de Europese regels voor aanbestedingen aanpassen. Dit zorgt voor eerlijke concurrentie tussen bedrijven. Het voorkomt ook dat vijandige landen de productie van belangrijke onderdelen voor defensie blokkeren.

Motie van het lid Peter de Groot over bezien hoe aanbestedingsvoorwaarden kunnen worden aangepast om geopolitieke betrouwbaarheid en een gelijk speelveld te stimuleren

De kamer, overwegende dat vijandige mogendheden niet in staat moeten zijn om de defensie-industriële basis waar Defensie van afhankelijk is te belemmeren of te blokkeren; constaterende dat er binnen de NAVO ondernemers zijn die gespecialiseerd zijn in de productie van materialen en cruciale (deel)onderdelen die van kritiek belang zijn voor defensieketens; constaterende dat huidige aanbestedingen onvoldoende corrigeren voor staatssteun en andere concurrentieverstorende maatregelen; verzoekt de regering te bezien hoe (Europese) aanbestedingsvoorwaarden aangepast kunnen worden om geopolitieke betrouwbaarheid en een gelijk speelveld beter te stimuleren.
2 juli | VVD | Aangenomen: 141–9 |

Stemuitslag

D66VVDPVVCDAJA21FVDMarkuszBBBCUSGPKeijzerVolt50PLUS
DENKPvdDSP

Verkiezingsprogramma BBB

Stemverwachting: voor (erg zeker, 95%)

Argumenten voor: De partij wil de Nederlandse defensie-industrie versterken en de strategische autonomie bewaken [1][5][8]. Dit omvat het beschermen van strategische ketens, zoals defensie, tegen afvloeiing naar het buitenland [2]. Bovendien pleit de partij voor een hervorming van het aanbestedingsbeleid [6], waarbij Nederlandse bedrijven en kennisinstellingen voorrang krijgen bij overheidsopdrachten [7] en er bij buitenlandse aanbestedingen wordt onderhandeld over maximale participatie voor Nederlandse bedrijven [3]. De partij erkent dat de Nederlandse industrie onder druk staat door internationale concurrenten die met andere standaarden werken [4], wat de noodzaak voor een gelijk speelveld en geopolitieke betrouwbaarheid onderstreept.

Argumenten tegen:

Bronnen:

  1. "Versterking van de Nederlandse defensie-industrie en strategische autonomie;"
  2. "Bescherming strategische ketens tegen afvloeiing. De overheid moet actief voorkomen dat toeleveranciers in essentiële ketens (zoals chipproductie, defensie, scheepsbouw, agrofood en bouwmaterialen) verdwijnen naar het buitenland."
  3. "Investeren in eigen industrie. Een Wet Strategische Defensieproductie (WSDP), waarin we vastleggen dat minimaal 50 procent van de Defensiematerieel-uitgaven uiteindelijk in Nederland moet landen. Die bestedingen worden niet willekeurig verdeeld, maar doelgericht: opdrachten worden expliciet ook gegund aan bedrijven in regio's buiten de Randstad. Als we buitenlands aanbesteden, onderhandelen we maximale participatie voor Nederlandse bedrijven in de productie en het onderhoud van materieel."
  4. "De Nederlandse industrie staat onder druk. Klimaatbeleid maakt productie duurder en complexer, terwijl internationale concurrenten met lagere standaarden wél ruimte krijgen. Hierdoor verdwijnen essentiële maakbedrijven naar lagelonenlanden of raken strategische ketens versnipperd. Dat maakt Nederland kwetsbaar."
  5. "BBB vindt dat Nederland moet blijven maken en bouwen. De industrie is onmisbaar voor de voedselproductie, woningbouw, energietransitie, defensie, maritieme slagkracht en de regionale economie. Zonder sterke industrie géén strategische autonomie, geen fatsoenlijke werkgelegenheid en geen duurzame toekomst. We vinden het belangrijk om te investeren in sectoren met zowel civiele als militaire toepassingen om zowel de economische als defensieve slagkracht te versterken."
  6. "Hervorming aanbestedingsbeleid. Door hervorming van het aanbestedingsbeleid krijgen mkbbedrijven eerlijke én haalbare toegang tot overheidsopdrachten, met nadruk op praktische uitvoerbaarheid en maatschappelijke waarde."
  7. "Kansengelijkheid door innovatie. Nederlandse bedrijven en kennisinstellingen krijgen voorrang bij aanbestedingen van de overheid."
  8. "Strategische autonomie bewaken. Essentiële productiecapaciteit en kritieke kennis behouden we in Nederland of Europa."