Onderzoek naar signalen over de datakluis

De regering moet een onafhankelijk onderzoek instellen naar de signalen over het gebruik van de datakluis bij de Belastingdienst. Het is nu onduidelijk wat er met deze signalen is gebeurd en of de wet is overtreden. De uitkomsten moeten leiden tot een duidelijke juridische beoordeling en actie indien nodig.

Motie van het lid Van Eijk c.s. over de uitkomsten van het vervolgonderzoek naar de datakluis juridisch zo transparant en zorgvuldig mogelijk wegen

De kamer, constaterende dat uit het onderzoek naar de datakluis blijkt dat binnen de Belastingdienst signalen zijn afgegeven over het betrekken van de datakluis bij informatieverzoeken en parlementaire onderzoeken; constaterende dat uit het onderzoek van BDO niet duidelijk is wat met deze signalen is gebeurd, wie daarvan kennis heeft genomen en welke opvolging daaraan is gegeven; overwegende dat in een vervolgonderzoek niet alleen moet worden onderzocht hoe de informatiehuishouding en governance georganiseerd zijn, maar dat ook moet worden onderzocht wat er met de signalen is gebeurd en of er bij de informatieverzoeken wettelijke verplichtingen zijn geschonden; verzoekt de regering het onafhankelijke vervolgonderzoek in overleg met de Kamer zo in te richten dat de signalen en opvolging daarvan worden onderzocht en dat wordt vastgesteld welke wettelijke verplichtingen op de betrokken momenten golden en of daaraan is voldaan; verzoekt de regering om naar aanleiding van de uitkomsten van het vervolgonderzoek maximaal te waarborgen dat deze uitkomsten juridisch zo transparant en zorgvuldig mogelijk worden gewogen, zodat een afdoende juridische beoordeling kan plaatsvinden en indien daar aanleiding toe is, tevens aan te geven welke vervolgstappen op grond daarvan aangewezen zijn, inclusief een reactie van het kabinet hoe hiermee om te gaan, en de Kamer hierover zo spoedig mogelijk te informeren.
10 september | VVD, CDA, CU, D66 | Aangenomen: 131–19 |

Stemuitslag

D66VVDPROCDAJA21FVDMarkuszBBBCUDENKPvdDSGPSPKeijzerVolt50PLUS
PVV

Verkiezingsprogramma BBB

Stemverwachting: voor (erg zeker, 90%)

Argumenten voor: De partij streeft naar een overheid die verantwoordelijkheid neemt om het vertrouwen van de burger te herstellen, vooral wanneer mensen door overheidsfalen in de problemen zijn gekomen [5]. Zij zetten zich in voor een transparante overheid [4] en een hervorming van de Belastingdienst met focus op de menselijke maat [2]. Daarnaast wil de partij herhaling van fouten, zoals de toeslagenaffaire, voorkomen door structureel te leren van falende processen [1][3].

Argumenten tegen: Er zijn geen fragmenten in het programma die een onderzoek naar de signalen bij de Belastingdienst of de transparantie over de uitkomsten van dergelijke onderzoeken afwijzen.

Bronnen:

  1. "Verbetering Raad van State. Uitspraken over 'intern salderen' van de Raad van State van december 2024 tonen aan dat ons juridische systeem verbetering behoeft. Het kan niet zo zijn dat de hoogste Nederlandse rechter eerst allerlei activiteiten vergunningvrij verklaart, om vijf jaar later te bepalen dat voor diezelfde activiteiten met terugwerkende kracht toch een vergunning nodig is. Veel ondernemers zijn daardoor in onzekerheid gebracht: uitbreidingen of verbouwingen die destijds legaal waren, zijn nu plotsklaps illegaal. Deze gang van zaken is zeer slecht voor het vertrouwen in de rechtsstaat. En het is niet de eerste keer dat de Raad van State onvoldoende werkt als het juridische slot op de deur, zie bijvoorbeeld de toeslagenaffaire. Wij onderzoeken hoe we ons eigen rechtssysteem, inclusief de Raad van State kunnen versterken zodat herhaling wordt voorkomen."
  2. "Hervorming van de Belastingdienst met focus op automatisering, begrijpelijke communicatie en menselijke maat."
  3. "Leer van falende ICT-projecten binnen de overheid door het structureel evalueren van projecten, het verbeteren van aanbestedingsprocessen en het versterken van interne expertise."
  4. "Open overheid. Burgers moeten kunnen begrijpen waarom besluiten worden genomen. Daarvoor is een eerlijke en transparante overheid nodig. De Wet open overheid (Woo) is een belangrijk instrument om informatie te verkrijgen. Tegelijk mag de Woo niet worden misbruikt - bijvoorbeeld voor het opvragen van persoonsgegevens, met als eigenlijk doel het intimideren van anderen. Denk aan ondernemers van wie het bedrijfsadres gelijk is aan het woonadres. De Woo is ook geen middel om een ordelijk bestuur, met onophoudelijke reeksen verzoeken tot openbaarmaking, te saboteren. BBB wil dat de Woo op deze punten wordt aangepast."
  5. "Begin met recht doen aan mensen om vertrouwen te kunnen herstellen. De overheid moet er zijn voor haar burgers, juist als het tegenzit. Maar te vaak is het tegenovergestelde gebeurd: gezinnen zijn kapot gemaakt door de toeslagenaffaire, huizen raakten onbewoonbaar door aardbevingen in Groningen en mijnbouwschade in Limburg werd jarenlang ontkend of genegeerd. Mijnbouwschade aanpakken en woningcorporaties laten meedoen in alle mijnbouwschade gebieden. BBB staat voor een overheid die verantwoordelijkheid neemt. Wie door toedoen van de overheid in de problemen is gekomen, moet zo snel en menswaardig mogelijk worden geholpen, gecompenseerd en waar nodig volledig schadeloos gesteld. Geen eindeloos getouwtrek, maar doen wat nodig is om vertrouwen te herstellen. Want pas als de overheid weer voor de burger opkomt, kunnen we samen vooruit."