Macht van gemeenteraden versterken
De regering moet het budgetrecht van gemeenteraden versterken bij regionale samenwerkingen (gemeenschappelijke regelingen). Nu kan een begroting worden vastgesteld, zelfs als de gemeenteraad tegen stemt. Dit beperkt de macht van de lokale raad en daarmee de lokale democratie.
Motie van het lid Clemminck over bezien hoe het budgetrecht van gemeenteraden bij gemeenschappelijke regelingen kan worden versterkt
De kamer, constaterende dat het algemeen bestuur van een gemeenschappelijke regeling bij meerderheid van stemmen de begroting kan vaststellen ondanks een negatieve zienswijze van een deelnemende gemeenteraad; overwegende dat verhogingen van gemeentelijke bijdragen rechtstreeks gevolgen hebben voor de financiële ruimte en de beleidskeuzes van de gemeenten; overwegende dat dat een inbreuk en beperking is op het wettelijke budgetrecht van de raad en een beperking is van de lokale democratie; verzoekt de regering om bij het opstellen van de aangekondigde visie op regionale samenwerking te bezien hoe het budgetrecht van gemeenteraden bij gemeenschappelijke regelingen kan worden versterkt en welke aanpassingen van het huidige stelsel daarvoor nodig zijn.7 oktober | JA21 | Aangenomen |
Stemverwachting
Verkiezingsprogramma CDA
Stemverwachting: voor (vrij zeker, 80%)
Argumenten voor: De partij wil de lokale democratie versterken [1] en streeft naar een gelijkwaardige samenwerking tussen het Rijk en decentrale overheden [4]. Ook wordt de autonomie van de gemeentelijke begrotingen benadrukt om lokale investeringen mogelijk te maken [2], waarbij de financiële middelen voor decentrale overheden gewaarborgd moeten zijn [3].
Argumenten tegen: Het programma bevat geen argumenten om tegen de motie te stemmen.
Bronnen:
- "We versterken de lokale democratie. Omdat gemeenten fors meer taken en verantwoordelijkheden hebben gekregen, spannen we ons ervoor in dat raadsleden ook meer tijd hebben voor het raadswerk. Dit maakt het ambt ook aantrekkelijker voor elke generatie. We herzien verlofregelingen voor volksvertegenwoordigers en bevorderen dat in cao's afspraken worden gemaakt over de ruimte die werkgevers geven voor politiek verlof, zodat het ambt beter is te combineren met werk. De ondersteuning van gemeenteraden wordt versterkt. Daarnaast wordt de inzet van commissieleden wettelijk geborgd."
- "In de afspraken tussen Rijk en gemeenten komt een gegarandeerde ondergrens voor de autonome ruimte van gemeentelijke begrotingen: het samenlevingsdeel. Dit samenlevingsdeel waarborgt autonomie van gemeenten en daarmee ruimte voor investeringen in sport, cultuur, verenigingen, vrijwilligers en buurtprogramma's die de lokale samenleving versterken."
- "Het Rijk moet investeren in sterke interbestuurlijke samenwerking. Bij het begin van de nieuwe regeerperiode maakt het kabinet afspraken met de gemeenten, provincies en waterschappen over de uitvoering van bestaand beleid en de nieuwe plannen in het regeerakkoord. Voor taken die het Rijk bij decentrale overheden belegt, moet worden gezorgd dat decentrale overheden deze taken ook kunnen uitvoeren, waaronder fatsoenlijke financiële middelen."
- "De gemeente is de eerste overheid. Het CDA pleit voor gelijkwaardige samenwerking en verhouding tussen Rijk en decentrale overheden, waarin iedere bestuurslaag verantwoordelijkheid neemt én levert. Dat vergt meer ruimte in de regelgeving om lokaal te doen wat lokaal nodig is, een lagere verantwoordingslast, en meer ruimte voor de menselijke maat in beleid. Regels en financiële afspraken moeten meerjarig en betrouwbaar zijn."