Macht van gemeenteraden versterken

De regering moet het budgetrecht van gemeenteraden versterken bij regionale samenwerkingen (gemeenschappelijke regelingen). Nu kan een begroting worden vastgesteld, zelfs als de gemeenteraad tegen stemt. Dit beperkt de macht van de lokale raad en daarmee de lokale democratie.

Motie van het lid Clemminck over bezien hoe het budgetrecht van gemeenteraden bij gemeenschappelijke regelingen kan worden versterkt

De kamer, constaterende dat het algemeen bestuur van een gemeenschappelijke regeling bij meerderheid van stemmen de begroting kan vaststellen ondanks een negatieve zienswijze van een deelnemende gemeenteraad; overwegende dat verhogingen van gemeentelijke bijdragen rechtstreeks gevolgen hebben voor de financiële ruimte en de beleidskeuzes van de gemeenten; overwegende dat dat een inbreuk en beperking is op het wettelijke budgetrecht van de raad en een beperking is van de lokale democratie; verzoekt de regering om bij het opstellen van de aangekondigde visie op regionale samenwerking te bezien hoe het budgetrecht van gemeenteraden bij gemeenschappelijke regelingen kan worden versterkt en welke aanpassingen van het huidige stelsel daarvoor nodig zijn.
7 oktober | JA21 | Aangenomen |

Stemverwachting

D66VVDPROPVVCDAJA21FVDMarkuszBBBCUDENKPvdDSGPSP50PLUSKeijzerVolt

Verkiezingsprogramma D66

Stemverwachting: voor (vrij zeker, 80%)

Argumenten voor: De partij wil dat gemeenten meer zeggenschap hebben over hun inkomsten en keuzes, zodat zij hierover beter verantwoording kunnen afleggen aan de inwoners [1]. Daarnaast streeft de partij ernaar om inspraak bij de start van beleid te verbeteren, waarbij de gemeenteraad de mogelijkheid krijgt om minimale eisen voor participatie op te leggen [3]. Tevens is de partij van mening dat gemeenten niet de financiële tekorten van het Rijk moeten hoeven opvangen, zodat zij hun budget kunnen gebruiken voor hun eigen kerntaken [4].

Argumenten tegen: De partij wil de regionale samenwerking aanmoedigen en streeft naar efficiëntie, bijvoorbeeld door te werken met één plan per gebied en één pot geld [2][5].

Bronnen:

  1. "Gemeenten hebben steeds meer taken van het Rijk gekregen zonder voldoende geld. Daarom verhogen we de bijdragen van het Rijk aan gemeenten. Daarnaast krijgen gemeenten meer mogelijkheden voor lokale belastingen en heffingen. Zo hebben ze meer zeggenschap over hun inkomsten en kunnen ze beter zelf keuzes maken én verantwoorden aan inwoners. Dit hoeft niet te betekenen dat inwoners meer belasting gaan betalen: hogere lokale belastingen gaan samen met lagere inkomstenbelastingen."
  2. "D66 wil met de inwoners en andere betrokkenen gezamenlijk werken aan één plan per gebied, met één pot geld."
  3. "D66 wil inspraak bij de start beter organiseren. De gemeenteraad krijgt de mogelijkheid om minimale eisen voor participatie op te leggen. Zo worden de meningen en belangen van alle betrokkenen vanaf het begin goed afgewogen."
  4. "Inkomenssteun moet genoeg zijn om van rond te komen. Het Rijk is daarvoor verantwoordelijk, maar op dit moment moeten gemeenten vaak nog bijspringen om mensen van een volwaardig inkomen te voorzien. Dit moet anders. Ondersteuning vanuit gemeenten is ontzettend belangrijk om in te spelen op specifieke situaties, maar niet om aan te vullen waar het Rijk tekortschiet. D66 pakt dit aan, zodat gemeenten hun budget weer kunnen gebruiken waarvoor het bedoeld is."
  5. "Grensregio's hebben speciale aandacht nodig. Daar kunnen we veel Europees samenwerken, maar regels zitten die samenwerking vaak in de weg. D66 wil samenwerking over de grens aanmoedigen. We maken regels en beleid op het gebied van mobiliteit, onderwijs, arbeidsmarkt en cultuur 'grens-proof'. Zo versterken we niet alleen de regio, maar ook de plek van Nederland in Europa."