De regering moet het budgetrecht van gemeenteraden versterken bij regionale samenwerkingen (gemeenschappelijke regelingen). Nu kan een begroting worden vastgesteld, zelfs als de gemeenteraad tegen stemt. Dit beperkt de macht van de lokale raad en daarmee de lokale democratie.
Motie van het lid Clemminck over bezien hoe het budgetrecht van gemeenteraden bij gemeenschappelijke regelingen kan worden versterkt
De kamer,
constaterende dat het algemeen bestuur van een gemeenschappelijke
regeling bij meerderheid van stemmen de begroting kan vaststellen
ondanks een negatieve zienswijze van een deelnemende gemeenteraad;
overwegende dat verhogingen van gemeentelijke bijdragen rechtstreeks
gevolgen hebben voor de financiële ruimte en de beleidskeuzes van de
gemeenten;
overwegende dat dat een inbreuk en beperking is op het wettelijke
budgetrecht van de raad en een beperking is van de lokale democratie;
verzoekt de regering om bij het opstellen van de aangekondigde visie op
regionale samenwerking te bezien hoe het budgetrecht van gemeenteraden bij gemeenschappelijke regelingen kan worden versterkt en welke
aanpassingen van het huidige stelsel daarvoor nodig zijn.
Argumenten voor: De partij wil dat de Rijksoverheid gemeenten ruimte, vertrouwen en voldoende geld geeft om hun werk te doen [1]. Het principe van subsidiariteit staat centraal, waarbij besluiten op het laagst mogelijke niveau moeten worden genomen [2]. Daarnaast is er behoefte aan meer beleidsruimte voor gemeenten [1][3] en moet de overheid de belangen van de regio's zwaarder laten wegen dan de financiële belangen van het Rijk [4].
Argumenten tegen: Het programma bevat geen argumenten die de motie tegenspreken.
Bronnen:
"De Rijksoverheid moet recht doen aan gemeenten als eerste overheid. Van alle overheden krijgen burgers vaak het meest te maken met de eigen gemeente, van de wieg tot het graf. Het Rijk geeft gemeenten daarom ruimte, vertrouwen en voldoende geld om hun werk te kunnen doen. De Rijksoverheid stopt met het overhevelen van taken aan gemeenten zonder toereikend budget en herstelt waar dit de afgelopen jaren is misgegaan: geen taken zonder knaken. Gemeenten worden beter gefinancierd zodat ze ruimte hebben voor eigen beleid."
"Europese samenwerking begint met duidelijkheid over bevoegdheden. Het moet helder zijn waar lidstaten zelf verantwoordelijk voor zijn en waar de Europese Unie wel of niet over gaat. Voor de ChristenUnie is subsidiariteit het uitgangspunt: besluiten worden genomen op het laagst mogelijke niveau, zo dicht mogelijk bij mensen. Wij verzetten ons tegen Europese bemoeizucht op terreinen waar de EU geen mandaat heeft, zoals gezondheidszorg, medische ethiek, onderwijs of woningbouw. Zelfs wanneer Europese besluitvorming wenselijk of noodzakelijk is, blijft ruimte voor eigenheid en verschillen tussen lidstaten en regio's essentieel. Bij wijzigingen in de EU-verdragen besluit de Tweede Kamer met tweederdemeerderheid."
"Geclusterd wonen van ouderen met een (beginnende) zorgvraag gebeurt nog op te kleine schaal. Daarom maakt elke gemeente afspraken met zorg- en welzijnsorganisaties, kerken, woningcorporaties en verenigingen over huisvesting, zinvolle dagbesteding, bestrijding van eenzaamheid en de invulling van zorg en ondersteuning. Deze afspraken gaan ook over gezamenlijke zorgfinanciering en de bouw van geclusterde woningen waar verpleeghuiszorg thuis geleverd kan worden. Gemeenten krijgen meer beleidsruimte om echt regie te kunnen nemen."
"De Rijksoverheid heeft de verschillende regio's te lang aan hun lot overgelaten en soms zelfs bewust achterstanden gecreëerd. Door te weinig te investeren in werkgelegenheid, huisvesting, bereikbaarheid of het in stand houden van het voorzieningenniveau. Of door, zoals in Groningen, alleen maar te focussen op de (financiële) belangen van de Rijksoverheid, in plaats van de belangen van de regio en haar inwoners. De Rijksoverheid staat letterlijk en figuurlijk op grote afstand van de inwoners van de Veenkoloniën, Zeeuws-Vlaanderen of Twente. En dit geldt voor veel meer regio's."