Macht van gemeenteraden versterken

De regering moet het budgetrecht van gemeenteraden versterken bij regionale samenwerkingen (gemeenschappelijke regelingen). Nu kan een begroting worden vastgesteld, zelfs als de gemeenteraad tegen stemt. Dit beperkt de macht van de lokale raad en daarmee de lokale democratie.

Motie van het lid Clemminck over bezien hoe het budgetrecht van gemeenteraden bij gemeenschappelijke regelingen kan worden versterkt

De kamer, constaterende dat het algemeen bestuur van een gemeenschappelijke regeling bij meerderheid van stemmen de begroting kan vaststellen ondanks een negatieve zienswijze van een deelnemende gemeenteraad; overwegende dat verhogingen van gemeentelijke bijdragen rechtstreeks gevolgen hebben voor de financiële ruimte en de beleidskeuzes van de gemeenten; overwegende dat dat een inbreuk en beperking is op het wettelijke budgetrecht van de raad en een beperking is van de lokale democratie; verzoekt de regering om bij het opstellen van de aangekondigde visie op regionale samenwerking te bezien hoe het budgetrecht van gemeenteraden bij gemeenschappelijke regelingen kan worden versterkt en welke aanpassingen van het huidige stelsel daarvoor nodig zijn.
7 oktober | JA21 | Aangenomen |

Stemverwachting

D66VVDPROPVVCDAJA21FVDMarkuszBBBCUDENKPvdDSGPSP50PLUSKeijzerVolt

Verkiezingsprogramma GL-PvdA

Stemverwachting: voor (vrij zeker, 85%)

Argumenten voor: De partij wil het lokaal bestuur versterken zodat zij hun cruciale taak beter kunnen vervullen [3]. Zij zetten in op een sterker lokaal, regionaal en waterschapsbestuur met extra financiële ondersteuning [4] en het waarborgen dat taken en middelen in balans worden gebracht [2]. Ook de bescherming van de lokale democratie is een belangrijk uitgangspunt [5].

Argumenten tegen: De partij stelt voor de minister van Binnenlandse Zaken meer bevoegdheden te geven en een onafhankelijke arbiter in te stellen die knopen kan doorhakken over financiële geschillen tussen overheidslagen [1].

Bronnen:

  1. "Overheden die samenwerken. De samenwerking tussen Rijk, gemeenten, provincies en waterschappen kan en moet beter. We realiseren ons dat veel maatschappelijke opgaven vragen om een uitmuntende samenwerking tussen alle overheidslagen. Daarom geven we de minister van Binnenlandse Zaken meer bevoegdheden en zorgen we voor een onafhankelijke arbiter voor financiële verhoudingen. Dit onafhankelijke orgaan gaat zich bezighouden met het monitoren van de balans tussen taken en middelen, de indexatie van gemeente- en provinciefondsen, en kan knopen doorhakken over financiële geschillen tussen overheidslagen."
  2. "Financiën van medeoverheden. Gemeenten en provincies krijgen structureel voldoende middelen om hun taken uit te voeren en een blijvende stevige financiële basis. We zorgen ervoor dat taken en middelen in balans worden gebracht door het advies van de Raad Openbaar Bestuur (Afrekenen met Disbalans) nauwgezet uit te voeren. Gemeente- en Provinciefonds groeien mee met de taken die medeoverheden hebben en krijgen - en met de reële kosten om die uit te voeren."
  3. "Versterk de volksvertegenwoordiging. Een sterke volksvertegenwoordiging voor de democratische controle. We breiden de Tweede Kamer uit naar 250 zetels. Daarnaast zorgen we voor meer inhoudelijke ondersteuning in de Tweede Kamer, ook voor de wetenschappelijke instellingen van de politieke partijen. De juridische afdeling van het parlement wordt versterkt, zodat de controle op uitvoerbaarheid en rechtsstatelijkheid beter is verankerd. Het lokale bestuur wordt versterkt, zodat ze hun cruciale taak beter kunnen vervullen."
  4. "Sterk lokaal bestuur. We versterken het lokaal, regionaal en waterschapsbestuur met extra financiële ondersteuning en een hogere vergoeding. Ook krijgen lokale politici recht op pensioenopbouw. We zetten in op volledige democratisering van het waterschap. Dat betekent dat alle zetels voortaan via verkiezingen door burgers worden gekozen. De gemeenteraad blijft aan zet bij het kiezen van de burgemeester."
  5. "Bescherm lokale democratie. Het vrije debat staat lokaal steeds vaker onder druk door intimidatie en bedreiging. Relschoppers proberen hun zin te krijgen door burgemeesters en raadsleden te bedreigen en raadsvergaderingen te verstoren, tot gewelddadig verzet en brandstichting aan toe. We zorgen dat politie voldoende capaciteit hebben om daders op te sporen en raadsvergaderingen zo nodig te beveiligen. Lokale bestuurders en politici verdienen steun uit Den Haag."